II SA/Po 912/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu -Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 marca 2010 r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi F. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie prawa do udziału we wspólnocie gruntowej postanawia oddalić wniosek. /-/ K.Witkowicz-Grochowska Skarżący F. G. wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo rolne, które nie przynosi żadnych dochodów. Oświadczył, że mieszka z rodzicami, którzy są schorowani, wymagają stałej opieki. Jedyny dochód wnioskodawcy stanowią dopłaty unijne, które w pełni wykorzystuje na utrzymanie gospodarstwa. Dochód ten oszacował na kwotę [...] zł miesięcznie. Oświadczył, że miesięczne wydatki wynoszą 695 zł, w tym podatek – 45 zł, energia elektryczna – 100 zł, woda – 70 zł, ścieki – 80 zł. Wydatki na gospodarstwo oszacował na kwotę około 400 zł. miesięcznie. Podał, że w dużym stopniu korzysta z pomocy rodziny. W części wniosku dotyczącej posiadanego majątku wnioskodawca oświadczył, że posiada dom o powierzchni 100 m2 ze służebnością oraz gospodarstwo rolne o powierzchni 19,43 ha. Z uwagi na fakt, że wniosek o prawo pomocy na urzędowym formularzu był niepełny wnioskodawca został wezwany na adres swojego pełnomocnika w oparciu o przepis art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 513, poz. 1270 ze zm. - dalej p.p.s.a.) do osobistego jego uzupełniania poprzez przedłożenie dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych. Wnioskodawca zobowiązany został przede wszystkich do podania wszystkich źródeł miesięcznych dochodów, jakie uzyskuje on i pozostałe osoby, z którymi prowadzi wspólne gospodarstwo domowe (rodzice) oraz do poparcia tych twierdzeń odpowiednimi dokumentami. W szczególności zobowiązano wnioskodawcę do przedłożenia rocznego zeznania podatkowego PIT za 2008r. oraz do podania rodzaju i wielkości aktualnie prowadzonej produkcji rolnej, rocznej wartości przychodu brutto ze sprzedaży tej produkcji, a także wysokości kosztów prowadzenia gospodarstwa. W związku z tym wnioskodawca został wezwany do podania wysokości otrzymywanych dopłat. Istotne było również podanie, czy w gospodarstwie zatrudnia pracowników oraz jakie posiada maszyny, urządzenia i pojazdy. Wyjaśnienia wymagało także to, czy wnioskodawca posiada rachunki bankowe i jakie są na nich obroty. Wyciągi z rachunków przedstawiają, bowiem skalę środków jakimi wnioskodawca rzeczywiście dysponuje. Przesyłkę z powyższym zobowiązaniem prawidłowo doręczono wnioskodawcy, wezwanie pozostało bez jakiejkolwiek odpowiedzi (k. 45 akt). Zasadą postępowania przed sądami administracyjnymi jest obowiązek ponoszenia przez stronę kosztów postępowania, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 p.p.s.a.). Taki szczególny przepis stanowi art. 239 pkt 4 p.p.s.a. zgodnie, z którym nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona, której przyznane zostało prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym, w zakresie określonym w prawomocnym postanowieniu o przyznaniu tego prawa. Natomiast przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a.). Ciężar wykazania zasadności wniosku spoczywa, zatem na osobie ubiegającej się o prawo pomocy. Rola sądu w gromadzeniu materiału dowodowego została ograniczona do obowiązku wezwania wnioskodawcy do przekazania dodatkowych wyjaśnień i dokumentów źródłowych, gdy oświadczenie majątkowe zwarte na urzędowym formularzu jest niewystarczające lub budzi wątpliwości - art. 255 p.p.s.a. Oświadczenie majątkowe wnioskodawcy zawarte we formularzu nie sprostało obowiązkowi wskazanemu w treści przepisu art. 252 §1 p.p.s.a., zgodnie z którym wniosek o prawo pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a także o stanie rodzinnym. Wniosek skarżącego o prawo pomocy nie zawierał, bowiem informacji niezbędnych do określenia jego zdolności do uiszczenia kosztów sądowych przedmiotowego postępowania. Niewystarczające jest, bowiem samo twierdzenie, że gospodarstwo nie przynosi żadnych dochodów. Zwłaszcza, że w następnym zdaniu wnioskodawca wskazuje, że uzyskuje dochody z dopłat unijnych, które w pełni wykorzystuje na utrzymanie gospodarstwa. Na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania podnoszonych twierdzeń konkretnymi okolicznościami, oświadczeniami, a także poparcie ich w miarę możliwości dokumentami źródłowymi. Ostatecznie wnioskodawca nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, nie przedłożył również żadnych dokumentów, co pozwoliłoby ustalić jak wygląda jego rzeczywista sytuacja majątkowa i finansowa. Wobec powyższego opierając się tylko o treść formularza wniosku o prawo pomocy przyjąć należy, iż wnioskodawca nie zrealizował warunku wykazania, iż nie jest w stanie uiścić kosztów sądowych niniejszego postępowania sądowego, chociażby w części. Brak materiału dowodowego, który uzasadniałby stanowisko, że wnioskodawca nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych, musiał skutkować odmową przyznania prawa pomocy. Wobec powyższego, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7w zw. z art. 246 §1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu. /-/ K.Witkowicz-Grochowska