II SA/Po 918/15
PostanowienieWSA w Poznaniu2016-02-19
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja majątkowa i rodzinna skarżącego uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata i radcy prawnego?Ratio decidendi
Sytuacja majątkowa i rodzinna skarżącego, uwzględniająca jego dochody, wydatki, stan zdrowia oraz posiadany majątek, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Jednakże, wniosek o ustanowienie radcy prawnego został oddalony, gdyż w ramach prawa pomocy wystarczające jest ustanowienie jednego profesjonalnego pełnomocnika.Stan faktyczny
Skarżący J. M. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata i radcy prawnego. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiające wznowienia postępowania. Skarżący przedstawił swoją sytuację finansową, rodzinną i zdrowotną, wskazując na niskie dochody, wysokie wydatki, konieczność opieki nad matką oraz przewlekłe choroby własne i żony. Posiada również nieruchomości i samochód.Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono J.M. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla J.M. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. 3. Oddalono wniosek w pozostałym zakresie (tj. w części dotyczącej ustanowienia radcy prawnego).Pełny tekst orzeczenia
Katarzyna Witkowicz-Grochowska – Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2016r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi J. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2015r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania postanawia 1. zwolnić J.M. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. 2. ustanowić dla J.M. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. 3. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. /-/ Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Skarżący J. M. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata i radcy prawnego.
We wniosku o prawo pomocy skarżący podał, że prowadzi wspólnego gospodarstwo domowe z żoną, utrzymują się ze świadczeń z ZUS wysokości [...]zł i [...] zł netto miesięcznie. Nadto skarżący z wynajmu uzyskuje [...] zł miesięcznie. Skarżący podał, że stałe wydatki (media, opał) wynoszą około [...] zł miesięcznie, na żywność, odzież, leki wydają około [...] zł miesięcznie. Podał, że wraz z żoną opiekują się matką, która jest osobą w starszym wieku i w związku z tym ponoszą koszty dojazdów. Nadto skarżący świadczył, że oboje z żoną chorują na choroby przewlekłe. Posiadają majątek nieruchomy w postaci domu o powierzchni [...] m² w C. oraz udział w 1/3 w mieszkaniu o powierzchni [...]m² obciążony dożywociem na rzecz teściowej. Skarżący oświadczył, że posiada samochód osobowy z 2010r. o wartości około [...] zł. Nie posiada innego majątku, oszczędności, czy innych wartościowych ruchomości. Oświadczył, że poniósł koszty prowadzonych spraw przed WSA w Poznaniu oraz przed sądem powszechnym.
Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej "p.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić nawet najmniejszych należności postępowania sądowego.
Sytuacja majątkowa i rodzinna skarżącego przedstawiona we wniosku o prawo pomocy uzasadnia ocenę, że nie jest on w stanie, bez ograniczeń w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych, wygospodarować środków finansowych na najniższe nawet koszty postępowania sądowego. Miesięczny dochód rodziny, wedle zasad doświadczenia życiowego, pokrywa konieczne wydatki bieżącego utrzymania związane z uiszczeniem w szczególności opłat za mieszkanie, opał, leki i kosztów żywności. Wspomaga się dochodami uzyskiwanymi z wynajmu posiadanych pomieszczeń, czym skarżący uzupełnia domowy budżet. Pozostałą nieruchomość wykorzystuje celem zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych rodziny.
Doświadczenie życiowe wskazuje, że wysokość uzyskiwanych środków pozwala jedynie na pokrycie koniecznych kosztów bieżącego utrzymania rodziny. Skarżący nie ma zatem środków na pokrycie kosztów wolnorynkowego wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika w niniejszej sprawie.
W tym stanie rzeczy należało przyznać prawo pomocy w całości.
Nadmienić należy, że w ramach prawa pomocy wystarczające jest ustanowienie jednego profesjonalnego pełnomocnika w sprawie, zatem ustanowiono adwokata i oddalono wniosek o ustanowienie radcy prawnego.
Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć.
Z powyższych względów, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 w zw. z art. 246 §1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu.
/-/ Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło