II SA/Po 922/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędzia NSA Stanisław Małek Asesor sąd. Karol Pawlicki Protokolant st.ref.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi C. J. na decyzję Wojewody z dnia [...] stycznia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza S. z dnia [...] października 2000 r. Nr [...]. II. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej kwotę 10,- zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/ K.Pawlicki /-/ B.Kamieńska /-/ St.Małek MK Ostateczną decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2000 r. Burmistrz S. zatwierdził projekt budowlany i udzielił J. G. pozwolenia na adaptację części mieszkania nr 2 przy ul. [...] w S. na cele handlowe. Pismem z dnia [...] listopada 2000 r. C. J. wystąpiła o wznowienie postępowania w tej sprawie, gdyż nie brała w niej udziału bez własnej winy jako strona. Burmistrz S. postanowieniem z dnia [...]listopada 2000 r. - wydanym na podstawie art. 58 § 1 - 2 i art. 59 § 1 - 2 kpa - nie uwzględnił prośby C. J. o przywrócenie terminu "w sprawie wydania decyzji pozwolenia na budowę wydanej dla J. G. (...) wskazując, iż należało ją wnieść w ciągu siedmiu dni, od dnia" ustalenia przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. W zażaleniu C. J., określająca się "jako strona w sprawie i bezpośredni sąsiad" powiadomiła, że [...] września 2000 r. J. G. rozpoczął prace budowlane związane z wybiciem ściany nośnej na zewnątrz budynku z pokoju swojego mieszkania na parterze i od tego czasu prowadzi korespondencję z Urzędem Miejskim w S. zmierzającą do ustalenia, czy jest to działanie legalne, czy też samowola budowlana. Dopiero pismem z dnia [...] października 2000 r. została powiadomiona o posiadaniu przez J. G. pozwolenia na adaptację części mieszkania nr 2 oraz o możliwości i terminie wystąpienia z wnioskiem o wznowienie postępowania. Z możliwości tej skorzystała składając dnia [...] listopada 2000 r. prośbę o wznowienie postępowania. Wojewoda dnia [...] maja 2001 r. uchylił powyższe postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji uznając, iż "zaskarżone postanowienie nie stanowi merytorycznego ustosunkowania się do wniosku C. J., albowiem nie wnioskowała ona o przywrócenie terminu, lecz o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną". Stwierdził też, że skarżąca - będąc właścicielką sąsiedniego lokalu nr 3 i członkiem wspólnoty mieszkaniowej - posiada przymiot strony w postępowaniu administracyjnym zakończonym wydaniem J. G. pozwolenia na adaptację części mieszkania, a w konsekwencji uprawniona była do złożenia prośby o wznowienie tego postępowania. Organ pierwszej instancji winien zatem podjąć czynności przewidziane w przepisach art. 149 kpa. Burmistrz S. decyzją z dnia [...] października 2001 r. - wydaną na podstawie art. 149 § 3 pkt 3 oraz art. 148 kpa - odmówił uwzględnienia żądania C. J. o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją pozwolenia na adaptację części mieszkania J. G. na cele handlowe. Ustalił bowiem, że skarżąca nie dochowała miesięcznego terminu do złożenia podania - o fakcie wydania pozwolenia na adaptację musiała wiedzieć dnia [...] września 2000 r., bo w tej dacie wystąpiła o wstrzymanie robót budowlanych prowadzonych przez J. G.. Ponadto pismem z dnia [...] września 2000 r. skarżąca została poinformowana, że J. G. prowadzi roboty budowlane na podstawie ostatecznej decyzji pozwolenia na budowę. C. J. wniosła odwołanie od tej decyzji, podważając stanowisko organu orzekającego, co do nieterminowego złożenia prośby o wznowienie postępowania. Miesięczny termin winien być liczony od dnia [...]listopada 2000 r., gdyż dopiero w tej dacie doręczono jej odpis pozwolenia na budowę z dnia [...] czerwca 2000 r. Przypisywanie skarżącej wiedzy o istnieniu decyzji na podstawie pisma z dnia [...] września 2000 r., które skierowała do Urzędu Miejskiego w S. z wnioskiem o wstrzymanie robót budowlanych, nazwała "celowym manipulowaniem faktami". Wojewoda nie podzielił tej argumentacji i decyzją z dnia [...] stycznia 2002 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Powyższa decyzja jest przedmiotem skargi wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżąca C. J. opisała przebieg postępowań administracyjnych wynikłych z faktu rozpoczęcia przez J. G. w lipcu 1998 r. prac modernizacyjnych wewnątrz swego mieszkania. Zarzuciła też, że bez swojej winy nie brała udziału w postępowaniu objętym wnioskiem o wznowienie postępowania. Wojewoda wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu - właściwy do rozpoznania sprawy na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) - zważył, co następuje: Skarga okazała się uzasadniona, chociaż z innych przyczyn niż w niej wskazano. Wielokrotnie podkreślany przez C. J. , bezsporny fakt niezawinionego nie brania udziału w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją pozwolenia na adaptację części mieszkania J. G. na cele handlowe stanowi jedną z przesłanek wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 kpa). Wznowienie z tej przyczyny postępowania następuje tylko na żądanie strony złożone w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym skarżąca dowiedziała się o decyzji (art. 147 i art. 148 § 1 kpa). Złożenie przez stronę podania o wznowienie postępowania po terminie określonym w art. 148 § 2 kpa ma ten efekt, że postępowanie nie może być wznowione, chyba że uchybiony termin zostanie przywrócony. Niedotrzymanie terminu powoduje wyłącznie wydanie decyzji o odmowie wznowienia postępowania, zgodnie z art. 149 § 3 kpa. Taka decyzja, kwestionowana przez skarżącą, wydana została w niniejszej sprawie przy założeniu, że C. J. w piśmie z dnia [...] sierpnia 2000 r. przyznała się do posiadania wiedzy, co do prowadzenia przez J. G. robót adaptacyjnych na podstawie ostatecznej decyzji pozwolenia na budowę. Należy zgodzić się ze skarżącą, iż z treści pisma z dnia [...] sierpnia nie można jednoznacznie wyprowadzić takiego wniosku. W piśmie tym skarżąca wniosła o wstrzymanie robót budowlanych "w związku z nie otrzymaną decyzją o wydaniu pozwolenia na budowę J. G.", co może być rozumiane także w ten sposób, że skoro skarżącej nie doręczono decyzji, to decyzja pozwolenia na budowę nie została wydana, a inwestor prowadzi roboty budowlane w warunkach samowoli. Informację o wydaniu decyzji pozwolenia na budowę - adaptację części mieszkania na cele handlowe, ale bez podania, czy decyzja jest ostateczna, zawiera pismo Burmistrza S. z dnia [...] września 2000 r. znak [...] (zał. 13 akt administracyjnych I instancji). Brak jednak dowodu potwierdzającego, czy i kiedy pismo to zostało doręczone skarżącej. Zwrócił na to uwagę Wojewoda w kierowanych do Urzędu Miejskiego w S. pismach z dnia [...] i [...] grudnia 2001 r. znak [...] (akta administracyjne II instancji). Powoduje to konieczność ponownego rozważenia na podstawie całego zgromadzonego materiału dowodowego, poszerzonego o wyjaśnienia skarżącej, co do daty zapoznania się z treścią powołanego wyżej pisma z dnia [...] września 2000 r. - czy C. J. zachowała miesięczny termin do złożenia podania o wznowienie. Fakt otrzymania pisma z dnia [...] września 2000 r. zdaje się wynikać z pisma skarżącej z dnia [...]listopada 2000 r. - podania o wznowienie, nie wiadomo natomiast, kiedy to nastąpiło. Skarżąca musi zatem wykazać, kiedy dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem terminem jednomiesięcznego od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia (patrz wyrok NSA - 19.V.2000 r. I SA/Wr 1038/97 Lex nr 43046). Natomiast eksponowany przez skarżącą w odwołaniu fakt doręczenia jej dnia [...] listopada 2000 r. odpisu decyzji pozwolenia na budowę nie ma w niniejszej sprawie istotnego znaczenia, skoro prośbę o wznowienie skarżąca złożyła dwa dni wcześniej, powołując jako podstawę wznowienia brak bez swej winy udziału w postępowaniu zakończonym kwestionowaną decyzją pozwolenia na budowę. Gdyby okazało się, że skarżąca złożyła prośbę o wznowienie po upływie terminu z art. 148 § 2 kpa, to decyzja o odmowie na tej podstawie wznowienia może zapaść dopiero po wyjaśnieniu, czy pismo C. J. z dnia [...]listopada 2000 r. zawiera wniosek o przywrócenie terminu. Jeśli wykładając treść tego pisma Burmistrz S. uznał, że zawiera ono taki wniosek, a organ drugiej instancji był odmiennego zdania - to przed zajęciem stanowiska w sprawie należałoby uzyskać wyjaśnienia w tej kwestii od autorski pisma. Z tych wszystkich względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c, art. 151 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji. /-/ K.Pawlicki /-/ B.Kamieńska /-/ St.Małek MK