II SA/Po 923/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Maria Hycaj ( spr ) Sędziowie sędzia NSA Ewa Makosz-Frymus del.sędzia WSA Joanna Wierchowicz Protokolant referent - stażysta Marcin Kubiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2005 r. sprawy ze skargi A. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w D. z dnia [...] r. nr [...] /-/ J.Wierchowicz /-/ M.Hrycaj /-/ E.Makosz-Frymus JFS Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], na podstawie art.138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 4 ust.1, art. 2 ust. 4 i art. 32 ust.1 ustawy z dnia 29 listopada 1990r. o pomocy społecznej (tekst jedn. Dz. U. z 1998r. Nr 64 poz. 414 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania A. H. od decyzji Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w D. z dnia [...]. Nr [...] przyznającej zasiłek celowy w kwocie 50,- złotych - utrzymało tę decyzję w mocy. Organy obu instancji ustaliły, że dochód rodziny wnioskodawczyni wynosi 42,50 złotych przy kryterium dochodowym w kwocie 922 złotych. Mimo to uznały za usprawiedliwione przyznanie zasiłku celowego w kwocie 50,- złotych, tak ze względu na ograniczone możliwości Ośrodka jak i wspomagający i uzupełniający charakter świadczeń z pomocy społecznej. Z akt sprawy w szczególności z wywiadu środowiskowego wynika, że A. H. urodzona [...]r. i jej konkubent A. S. urodzony [...]r. są bezrobotnymi bez prawa do zasiłku. Mają jedno dziecko J. S. urodzoną [...]r., na które pobierają zasiłek rodzinny w kwocie 42,50 złotych. Jest to ich jedyny dochód. A. H. zaskarżyła decyzję organu II instancji do sądu Administracyjnego, wnosząc jej uchylenie. Zarzuciła, że udzielona jej pomoc jest niewystarczająca i nie zaspokaja potrzeb rodziny, która żyje w nędzy. Podniosła, że inne rodziny mimo, że mają wyższe dochody i samochody otrzymują pomoc w większym rozmiarze. Organ odwoławczy, odpowiadając na skargę, wniósł o jej oddalenie z motywów przedstawionych w zaskarżonej decyzji. Skarga wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego została rozpoznana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, zgodnie z art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalony jest pogląd (por. wyrok z dnia 15 listopada 1995r. sygn. akt SA/Ł 1422/95), że ograniczoność środków jakimi dysponują organy pomocy społecznej nakłada na te organy obowiązek hierarchizacji celów pomocy społecznej, dokonany w taki sposób aby osoby ubiegające się o przyznanie pomocy mogły poznać kryteria pierwszeństwa w korzystaniu z zasiłków uznaniowych. Kryteria takie organ pomocy społecznej powinien przedstawić w uzasadnieniu decyzji, zgodnie z art. 107 § 3 kpa. Decyzje organów obu instancji w niniejszej sprawie nie zawierają takiego uzasadnienia. Organy nie wykazały w szczególności jakimi środkami dysponują na realizację zadań własnych i zleconych, ile osób korzysta z pomocy i czy osoby którym przyznano zasiłki okresowe albo celowe są w gorszej sytuacji niż skarżąca. Organy nie rozważyły także jakiej pomocy oczekuje skarżąca, w aktach nie ma bowiem wniosku, a z oświadczenia skarżącej zawartego w wywiadzie środowiskowym wynika, że oczekuje ona pomocy na zakup żywności, opału i leków, co można było realizować tak w formie zasiłku okresowego jak i celowego. Organy obu instancji zauważają słusznie, że celem pomocy społecznej jest łagodzenie trudnej sytuacji bytowej podopiecznych, a nie zaspokajanie wszystkich potrzeb, ani z uzasadnienia decyzji ani z akt sprawy nie wynika jednak, czy skarżąca i jej konkubent mają możliwości zaspokajania swoich potrzeb w inny sposób. Nie wiadomo w szczególności jaki jest ich stan zdrowia, jaki mają zawód, czy otrzymywali oferty pracy, czy ewentualnie mogli uzyskać zatrudnienie we własnym zakresie. Z wywiadu środowiskowego wynika, że rodzina z małym dzieckiem żyje w prymitywnych warunkach (1 pokój bez kuchni, łazienki, prądu, z wc poza mieszkaniem, bez pralki i lodówki) i w nędzy (dochód miesięczny około 40,- złotych). Takie okoliczności nakładały na organy pomocy społecznej obowiązek szczególnie starannego rozpatrzenia sprawy. Naruszenie przepisów postępowania w szczególności art. 77 § 1 mogło mieć w niniejszej sprawie istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Przy należytym zebraniu i rozpatrzeniu materiału dowodowego mogłoby się bowiem okazać, że skarżąca winna utrzymać pomoc innego rodzaju (np. zasiłek okresowy) i w większym rozmiarze. Z przytoczonych motywów zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji podlegają uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. /-/ J. Wierchowicz /-/ M. Hrycaj /-/ E. Makosz - Frymus AR/