II SA/Po 926/14
PostanowienieWSA w Poznaniu2014-10-21
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, która wykaże, że jej jedynym źródłem utrzymania jest niska emerytura i ponosi znaczne wydatki na leczenie i utrzymanie, powinna zostać zwolniona od kosztów sądowych w całości?Ratio decidendi
Osoba fizyczna ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym powinna zostać zwolniona od kosztów sądowych w całości, jeżeli wykaże, że jej dochody, pochodzące z niskiej emerytury, nie pozwalają na pokrycie kosztów utrzymania bez uszczerbku dla koniecznych potrzeb życiowych, a także nie posiada ona oszczędności ani innych wartościowych składników majątku.Stan faktyczny
Skarżąca M. J. wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości. Jako jedyne źródło utrzymania podała rentę w kwocie [...] zł netto miesięcznie, przeznaczaną na opłaty, utrzymanie domu, lekarstwa, środki higieniczne i wyżywienie. Nie posiadała innych dochodów, oszczędności ani wartościowych ruchomości. Użytkowała mieszkanie i działkę na zasadzie dożywocia. Sąd uznał, że przedstawione przez skarżącą okoliczności uzasadniają zwolnienie od kosztów sądowych w całości.Rozstrzygnięcie
Zwolniono M. J. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w całości.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 października 2014r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi M. J. na decyzję Wojewody z dnia [...] czerwca 2014r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia zwolnić M. J. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. /-/ . K. Witkowicz-Grochowska
Skarżąca M. J. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości (k. 2 i 29 i nast. akt sąd.).
W uzasadnieniu wniosku złożonym na urzędowym formularzu PPF skarżąca podała, że jedynym źródłem utrzymania jest renta w kwocie [...] zł netto miesięcznie. Samodzielnie prowadzi swoje gospodarstwo domowe. Dochód z renty przeznacza w całości na opłaty i utrzymanie domu, lekarstwa, środki higieniczne i wyżywienie. Skarżąca oświadczyła, że użytkuje mieszkanie o powierzchni [...] m² na zasadzie dożywocia oraz działkę o powierzchni [...] m². Nie posiada innych nieruchomości, wartościowych ruchomości, czy oszczędności.
Skarżąca w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy podała, że poza emeryturą z KRUS nie posiada innych źródeł dochodu, jest osobą samotną, nie posiada rachunku bankowego, żadnych pożyczek ani kredytów. Mieszkanie i posiadany grunt stanowi służebność dożywocia. Nie prowadzi gospodarstwa rolnego, nie posiada żadnych samochodów, ani maszyn rolniczych. Oszacowała swoje miesięczne wydatki i podała, że na opłaty i podatki wydaje [...] zł, utrzymanie domu [...] zł, lekarstwa i leczenie [...] zł, środki higieniczne i odzież [...] zł oraz na wyżywienie [...] zł. Dołączyła kserokopię rocznego zeznania PIT-40A, z którego wynika, że w 2013r. uzyskała z tytułu emerytury [...] zł.
Zasadą postępowania przed sądami administracyjnymi jest obowiązek ponoszenia przez stronę kosztów postępowania, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm. - dalej "p.p.s.a."). Natomiast przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania strony i rodziny (art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a.).
Wobec powyższego, ciężar wykazania zasadności wniosku spoczywa na osobie ubiegającej się o prawo pomocy. Owe wykazanie polegać, więc będzie w rzeczywistości na przedstawieniu w sposób przekonujący, że wnioskodawczyni aktualnie nie dysponuje środkami, które mogłaby przeznaczyć na uiszczenie wpisu sądowego oraz dalszych kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
W świetle powyższego, oświadczenie majątkowe skarżącej zawarte na formularzu o prawo pomocy i jego uzupełnieniu, uzasadnia ocenę, że skarżąca nie jest w stanie, bez ograniczeń w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych, wygospodarować środków finansowych na najniższe nawet koszty sądowe. Wnioskodawczyni utrzymuje się bowiem z emerytury w wysokości około [...] zł miesięcznie. Z uwagi na wiek ponosi dodatkowe koszty leków i leczenia. Doświadczenie życiowe wskazuje, że uzyskiwane dochody wystarczają jedynie na pokrycie kosztów koniecznego utrzymania skarżącej.
Nie posiadają przy tym żadnych oszczędności, czy innych wartościowych ruchomości, z których mogłaby uzyskać dodatkowe dochody. Użytkowaną nieruchomość przeznacza na zaspokojenie potrzeb bytowych. Należało zatem zwolnić skarżącą od kosztów sądowych w całości.
Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć.
Z powyższych względów, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 w zw. z art. 246 §1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu.
/-/ . K. Witkowicz-Grochowska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło