II SA/Po 927/03
WyrokWSA w Poznaniu2005-04-27
Skład orzekający: Grażyna Radzicka, Barbara Kamieńska, Edyta Podrazik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo umorzyło postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o warunkach zabudowy, uznając wniosek Zrzeszenia Handlu i Usług za złożony po terminie, mimo wadliwości procedury doręczeń i braku postanowienia o wszczęciu postępowania z urzędu?Ratio decidendi
Zaskarżone postanowienie należało uchylić z uwagi na stwierdzone uchybienia proceduralne, a nie z powodów podniesionych w skardze. Organ administracyjny winien był wydać postanowienie o wszczęciu postępowania z urzędu na wniosek strony trzeciej, a nie prowadzić postępowanie jak na wniosek strony. Ponadto, organ nie dopełnił obowiązków w zakresie doręczenia decyzji inwestorowi, co stanowiło naruszenie przepisów postępowania.Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze umorzyło postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o warunkach zabudowy, uznając wniosek Zrzeszenia Handlu i Usług za złożony po terminie. Zrzeszenie złożyło skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów o doręczeniu zastępczym. WSA uchylił postanowienie Kolegium, ale z innych powodów niż podniesione w skardze, wskazując na wadliwość procedury wszczęcia postępowania i doręczeń.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie, określono, że nie podlega wykonaniu, i zasądzono zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka /spr./ Sędzia NSA Barbara Kamieńska Asesor sąd. Edyta Podrazik Protokolant Sekr. sąd. Joanna Wieczorkiewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2005r. przy udziale sprawy ze skargi Zrzeszenia Handlu i Usług w P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2003r. Nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla postanowienie; II. określa, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Zrzeszenia Handlu i Usług kwotę 265zł (dwieście sześćdziesiąt pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. /-/E. Podrazik /-/G. Radzicka /-/B. Kamieńska
Decyzją z dnia [...] lutego 2003r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze umorzyło postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta miasta P. z dnia [...] lutego 2002r. nr [...] o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu – o numerze geodezyjnym [...], położonego przy ul. [...] – dla budowy rampy.
Jako podstawę umorzenia postępowania wskazano to, że decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu utraciła swą ważność.
Wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy złożyło Zrzeszenie Handlu i Usług w P.
Rozpoznając powyższy wniosek Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminu do jego wniesienia.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Poznaniu pełnomocnik Zrzeszenia Handlu i Usług w P. zarzucił, że w sprawie miało miejsce doręczenie zastępcze i organ z naruszeniem art. 42 i 43 kpa wydał zaskarżone postanowienie. W konkluzji żądał uchylenia postanowienia i zasądzenia kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ administracyjny wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zaskarżone postanowienie należało uchylić jednakże nie z powodów podniesionych w skardze.
Zgodnie z art. 157 § 2 kpa postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu.
Jak wynika z akt, skarżące Zrzeszenie nie było stroną w sprawie i wnosiło o wszczęcie postępowania z urzędu.
Organ administracyjny winien więc wydać postanowienie o wszczęciu postępowania z urzędu. Jakkolwiek jest to postanowienie niezaskarżalne, to taka ingerencja w decyzję ostateczną wymaga szczególnej staranności i powiadomienia stron postępowania.
W niniejszej sprawie nie wydano postanowienia o wszczęciu postępowania z urzędu, natomiast z treści decyzji z dnia [...] lutego 2003r. nr [...] wynika, że postępowanie o stwierdzenie nieważności prowadzono na wniosek osoby trzeciej, a mianowicie Zrzeszenia Handlu i Usług w P. Jest to niedopuszczalne w myśl art. 157 § 2 kpa, gdyż wniosek osoby trzeciej może być wyłącznie inspiracją do wszczęcia postępowania z urzędu, a jeśli brak jest podstaw do takiego działania organu, wniosek osoby trzeciej winien był rozpatrzyć w trybie skarg czy wniosków.
Dalej jak wynika z akt administracyjnych przez cały tryb postępowania nie doręczono żadnej z wydawanych decyzji stronie postępowania A Spółce z o.o., określonej w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu jako inwestor i postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji toczyło się bez wiedzy zainteresowanego podmiotu.
Fakt, że adnotacje poczty wskazują na to, że adresat wyprowadził się, nie zwalnia organu administracji publicznej od poczynienia starań o ustalenie adresu strony.
Na etapie postępowania sądowego, ustalono w Rejestrze Krajowym, że spółka przeniosła swoją siedzibę do W. pod ten sam adres co B Spółka z o.o. Jednak doręczenie pod ten adres stało się również niemożliwe bowiem spółka znowu zmieniła swoją siedzibę.
Z tych powodów z uwagi na stwierdzone uchybienia w procedurze wskazane wyżej na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 "b" i "c", 134 § 1 oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji wyroku.
Natomiast odnosząc się do zarzutów skargi należy stwierdzić, że wbrew zarzutom pełnomocnika skarżącego, uchybienie terminu nastąpiło nie z tego powodu, że organ wadliwie liczył termin doręczenia zastępczego. Jak wynika z dowodu doręczenia – odpis decyzji z dnia [...] lutego 2003r. doręczono pełnomocnikowi dnia 25 lutego 2003r. tzw. dręczenie zastępcze. Ten dzień nie jest wliczany do początku terminu, w którym należy wnieść wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, gdyż termin ten należy liczyć od dnia następnego tj. 26 lutego 2003r. Jak pełnomocnik przyznaje już w tym dniu mógł się zapoznać z treścią decyzji i 14 dni upływało dnia 11 marca 2003r. (wtorek) godz. 24:00.
Natomiast wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy złożono w sekretariacie Samorządowego Kolegium Odwoławczego dnia 12 marca – tj. w środę, a więc dzień po terminie i to bez wniosku o przywrócenie uchybionego terminu.
Stąd niesłuszny jest zarzut pełnomocnika skarżącego naruszenia art. 43 w związku z art. 42 kpa. W tym zakresie Sąd jednak nie orzekał, bowiem dopatrzył się w postępowaniu uchybień, o których mowa na wstępie uzasadnienia.
/-/E. Podrazie /-/G. Radzicka /-/B. Kamieńska
kk
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło