II SA/Po 931/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 marca 2010r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi T. F. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych postanawia oddalić wniosek. /-/ K. Witkowicz - Grochowska Skarżący T. F. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wnioskodawca wskazał, że uległ wypadkowi i przebywa na zasiłku chorobowym. Z tego tytułu pobiera świadczenie w wysokości [...] zł. Pokrywa z niego miesięczne wydatki na energię elektryczną – 80 zł, gaz – 45 zł, telefon – 40 zł, koszty leczenia – 150 zł, wodę – 20 zł, opał – 200 zł, podatek – 25 zł. Po opłaceniu stałych kosztów resztę świadczenia przeznacza na bieżące potrzeby życiowe i nie jest w stanie ponieść najmniejszej nawet opłat sądowych. W części wniosku dotyczącej posiadanego majątku wnioskodawca oświadczył, że posiada dom o powierzchni 80 m² oraz zabytkowy spichlerz. Wnioskodawca w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.) został wezwany do uzupełnienia swojego oświadczenia o stanie finansowym i majątkowym, gdyż było ono niepełne. Zobowiązano go w szczególności do podania źródeł stałych, jak i dorywczych dochodów, rocznego zeznania PIT, wyciągów z posiadanych rachunków bankowych oraz opisania posiadanych nieruchomości wraz z podaniem sposobu ich przeznaczenia i wykorzystania. W odpowiedzi wnioskodawca złożył pismo w którym wskazał, że nieruchomość zabudowaną przeznacza na cele mieszkalne, spichlerz nie jest wykorzystywany na żaden cel. Nadto podał, że przedkłada PIT za 2008r. oraz wniósł o przedłużenie terminu do przedłożenia pozostałych dokumentów, gdyż bank w którym posiada rachunek nie wydał mu wyciągów w terminie. Z załączonego zeznania PIT wynika, że prowadzi działalność gospodarczą i w 2008r. uzyskał przychód w wysokości [...]zł, poniósł koszty w wysokości [...] zł, co dało dochód w wysokości [...]zł. Do dnia dzisiejszego nie przedłożył pozostałych wymaganych dokumentów źródłowych. W pierwszej kolejności należy wskazać, że termin do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy jest terminem instrukcyjnym i nie podlega przedłużeniu, ani przywróceniu. Wnioskodawca przedłożył zeznanie PIT, które pozwoliło na merytoryczną ocenę jego możliwości płatniczych w niniejszej sprawie. Podstawową zasadą postępowania przed sądami administracyjnymi jest konieczność ponoszenia przez strony kosztów postępowania związanych z ich udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. zwanej dalej p.p.s.a.). Przepisem takim jest art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. zgodnie, z którym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznych kosztach bieżącego utrzymania rodziny. Oznacza to, że na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania, że sytuacja majątkowa i finansowa jest na tyle trudna, iż nie ma możliwości poniesienia chociażby części kosztów sądowych związanych z prowadzeniem postępowania sądowoadministracyjnego. Podkreślić bowiem należy, że koszty sądowe mają charakter należności publicznoprawnych, więc winny być ponoszone w pierwszej kolejności zaraz po zaspokojeniu koniecznych kosztów bieżącego utrzymania, a nie po uiszczeniu wszystkich wydatków, gdy ewentualnie pozostaną jakieś wolne środki. Z przedłożonego zeznania podatkowego PIT wynika, że skarżący prowadzi zarobkową działalność gospodarczą, która generuje roczne przychody w znacznej wysokości przekraczającej 1mln zł. Nadto działalność ta mimo wysokich kosztów uzyskania przychodu przynosi dochody. Nie ulega wątpliwości, że koszty tej działalności są niezbędnym elementem aktywności prowadzonej na własny rachunek. Skarżący jednak samodzielnie podejmuje decyzje dotyczące sposobu prowadzenia swojej działalności i zakresu wydatkowania osiąganego przychodu. Nie może być tak, że negatywne skutki tych decyzji będą obciążać Skarb Państwa, więc innych podatników. Wnioskodawca podnosił, że uległ wypadkowi i z w związku z tym utrzymuje się z zasiłku chorobowego. Z załączonego odcinka przekazu pocztowego z ZUS wynika, że wnioskodawca pobierał powyższe świadczenie w okresie od 17 listopada 2009r. do 14 grudnia 2009r. (k. 20 akt sąd.). Nie podał natomiast by niezdolność do pracy trwała jeszcze po tym okresie, nie wspomniał już o tym fakcie w piśmie z 5 lutego 2010r. Z oświadczenia o stanie majątkowym wnioskodawcy wynika także, że posiada dom oraz spichlerz. Posiadanie majątku nieruchomego co do zasady pozbawia wnioskodawcę uprawnienia do skorzystania z prawa pomocy, gdyż stwarza możliwość pozyskania dodatkowych środków, np. z tytułu jej wydzierżawienia, wynajęcia, czy sprzedaży. Mając powyższe na uwadze wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w niniejszej sprawie bez uszczerbku w koniecznych swoich wydatkach, nawet w części. W tym stanie rzeczy wniosek o prawo pomocy nie zasługiwał na uwzględnienie. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 w zw. z art. 246 §1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz - Grochowska