II SA/Po 941/08

PostanowienieWSA w Poznaniu2009-07-16

Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Dwornicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) powinien zostać uwzględniony, jeśli wnioskodawca nie wykazał w sposób przekonujący swojej trudnej sytuacji finansowej i majątkowej, mimo wezwania do uzupełnienia wniosku?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli wnioskodawca, pomimo wezwania do uzupełnienia wniosku, nie wykazał w sposób przekonujący swojej trudnej sytuacji majątkowej i finansowej, która uniemożliwiałaby mu poniesienie kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Niewystarczające jest ogólnikowe stwierdzenie o niskich dochodach i brak możliwości wygospodarowania środków na wpis sądowy, zwłaszcza gdy wnioskodawca nie przedkłada dokumentów potwierdzających jego sytuację finansową i majątkową.
Stan faktyczny
Skarżący A. i J. B. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, argumentując trudną sytuacją finansową. Wnioskodawcy zostali zobowiązani do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy poprzez przedłożenie dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, jednak nie przedstawili wymaganych dowodów, ograniczając się do powtórzenia wcześniejszych oświadczeń i wskazania braku posiadania niektórych dokumentów. Sąd uznał, że wnioskodawcy nie wykazali swojej trudnej sytuacji finansowej w stopniu wystarczającym do uwzględnienia wniosku.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Katarzyna Witkowicz-Dwornicka – referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 lipca 2009r. wniosków o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi A. i J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. /-/ K. Witkowicz-Dwornicka Skarżący A. i J. B. wnieśli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku argumentowali, że znajdują się w trudnej sytuacji finansowej, w związku z którą w chwili obecnej nie mają możliwości uiszczenia opłaty od wniesionej skargi kasacyjnej. Nadto wskazali, że dochody uzyskiwane przez skarżącego z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, której przedmiotem jest produkcja wyrobów metalowych są bardzo niskie. Wnioskodawcy oświadczyli, że w tej sytuacji nie są w stanie wygospodarować żadnych środków na poczet żądanej przez Sąd opłaty. W dalszej części wniosku wskazano, że skarżący prowadzą wspólne gospodarstwo domowe wraz ze studiującym synem, który nie uzyskuje żadnego dochodu. Wnioskodawcy wskazali, że utrzymują się z dochodu z działalności gospodarczej, który oszacowali na kwotę około [...] zł miesięcznie oraz z renty wnioskodawczyni z KRUS w wysokości około [...] zł miesięcznie. W części wniosku dotyczącej posiadanego majątku skarżący oświadczyli, że należy do nich budynek o powierzchni [...] m² oraz działka o powierzchni [...] m², a także mieszkanie o powierzchni [...] m² W skład majątku ruchomego wchodzi samochód osobowy marki [...] z 2006r. Skarżący wskazali, że nie posiadają innych wartościowych przedmiotów, a także oszczędności, czy papierów wartościowych. W oparciu o przepis art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wnioskodawcy zostali zobowiązani do osobistego uzupełniania wniosku o prawo pomocy poprzez przedłożenie dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, gdyż wniosek nie dostarczał informacji dotyczących rzeczywistej sytuacji majątkowej i finansowej wnioskodawców, więc informacji niezbędnych do jego merytorycznego rozstrzygnięcia. W odpowiedzi pełnomocnik skarżących oświadczył w ich imieniu, że nie posiadają żadnych szczególnych dokumentów wskazujących na ich stałe i dodatkowe dochody, nie posiadają odpisu zeznania podatkowego PIT za 2008r. Powtórzono zawarte we wniosku oświadczenie co do posiadanego majątku nieruchomego, wskazując, że mieszkanie służy do zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych i wyposażone jest standartowo, natomiast posiadany budynek służy do prowadzenia działalności gospodarczej. Nadto wnioskodawcy oświadczyli, że nie posiadają wyciągów z rachunków bankowych swoich i syna. Oświadczyli, że nie zaciągnęli kredytów ani pożyczek, gdyż nie posiadają wystarczającej zdolności kredytowej. Wnioskodawcy podali, że nie gromadzą faktur i rachunków dokumentujących wydatki czynione przez nich na bieżące utrzymanie rodziny, a całe miesięczne dochody przeznaczają na zaspokojenie podstawowych potrzeb rodziny i nie są w stanie poczynić żadnych szczególnych oszczędności. Na obecnym etapie postępowania skarżący zobowiązani są do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w kwocie 100 zł, co wynika z §3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193). Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 ppsa przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, a nie wszystkich swoich wydatków. Oznacza to, że na wnioskodawcach spoczywa ciężar wykazania, że ich sytuacja majątkowa i finansowa jest na tyle trudna, iż nie mają możliwości poniesienia chociażby części wydatków związanych z prowadzeniem postępowania sądowoadministracyjnego. Niewystarczające jest ogólnikowe stwierdzenie, że dochody z działalności gospodarczej są bardzo niskie oraz że nie są w stanie wygospodarować środków na poczet żądanego wpisu. Tymczasem wnioskodawcy nie wykazali, że nie mają możliwości zgromadzenia środków w kwocie 100 zł celem uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej. Pomimo wezwania nie przedłożyli żadnych dokumentów, które mogłyby uprawdopodobnić wysokość rzeczywiście osiąganych przez skarżących dochodów, co pozwoliłoby na ustalenie ich realnych możliwości płatniczych. Niewiarygodne jest przy tym oświadczenie skarżącego, który twierdzi, że prowadząc działalność gospodarczą nie posiada żadnych zeznań podatkowych dotyczących tej działalności, wyciągów z rachunków bankowych, czy dokumentów wskazujących na koszty ponoszone w tej działalności. Mimo wezwania skarżący nie sprecyzowali jakiego rodzaju wydatki ponoszą na zaspokojenie swoich podstawowych potrzeb, nie wskazali nawet przybliżonej ich wysokości oraz nie udokumentowali rzeczywiście ponoszonych kosztów swojego utrzymania. Jednocześnie nie wskazali, by mieli jakieś zaległości płatnicze. Nadto wnioskodawcy odmawiając przedłożenia jakichkolwiek dokumentów uniknęli przedstawienia ich rzeczywistej sytuacji majątkowej i finansowej, która odzwierciedlałaby wysokość środków finansowych jakimi wnioskodawcy realnie dysponują. Oświadczenie majątkowe i finansowe skarżących oraz jego uzupełnienie nie pozwoliło na stwierdzenie, że ich rzeczywiste możliwości finansowe nie pozwalają na uiszczenie kosztów niniejszego postępowania chociażby w części. Oświadczenie wnioskodawców nie przekonuje by uiszczenie wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie 100 zł spowodowało uszczerbku w koniecznym utrzymaniu rodziny. W tym stanie rzeczy wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych nie zasługiwał na uwzględnienie, co skutkować musiało jego oddaleniem (art. 246 §1 pkt 2 ppsa). Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak we wstępie. /-/ K. Witkowicz-Dwornicka

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło