II SA/Po 945/11
WyrokWSA w Poznaniu2012-01-26
Skład orzekający: Edyta Podrazik, Aleksandra Łaskarzewska, Tomasz Świstak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu administracji odmawiająca przyznania dodatku motywacyjnego strażakowi została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności w zakresie wyjaśnienia okoliczności faktycznych i zapewnienia czynnego udziału strony w postępowaniu?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że organ odwoławczy nie dopełnił obowiązku wyczerpującego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy przed wydaniem decyzji, gromadząc materiał dowodowy dopiero po jej wydaniu, co naruszało zasady postępowania administracyjnego. Ponadto organ nie zapewnił skarżącemu czynnego udziału w postępowaniu, co również stanowiło naruszenie prawa. W konsekwencji decyzja została uchylona, a organ odwoławczy zobowiązany do ponownego rozpatrzenia sprawy z uwzględnieniem pełnego zebrania materiału dowodowego i zapewnienia stronie prawa do wypowiedzenia się.Stan faktyczny
M. G., strażak Państwowej Straży Pożarnej, złożył skargę na decyzję Komendanta Wojewódzkiego PSP odmawiającą przyznania mu dodatku motywacyjnego do uposażenia. Organ I instancji ustalił uposażenie, w tym dodatek motywacyjny, którego jednak skarżącemu nie przyznał. Organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, brak wyjaśnienia okoliczności faktycznych oraz dyskryminację z powodu przynależności do związku zawodowego.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej i określił, że decyzja ta nie może być wykonana.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Sędzia WSA Tomasz Świstak Protokolant St. sekretarz sądowy Katarzyna Sierszeńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia (...) Nr (...) w przedmiocie uposażenia; I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
Decyzją z dnia (...) czerwca 2011 r., nr (...), Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej, na podstawie art. 86 w związku z art. 87 ust. 1 pkt. 2 i 2a, art. 88 ust. 1 oraz art. 91 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (tekst jedn. Dz. U. z 2009 r. Nr 12, poz. 69 ze zm.) w związku z § 2 ust. 1 i § 5 i § 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 27 lutego 2008 r. w sprawie uposażenia strażaków Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2008 r. Nr 37, poz. 212 ze zm.) i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej kpa) ustalił asp. sztab. M. G. mianowanemu na stanowisko zastępcy dowódcy zmiany w Komendzie Państwowej Straży Pożarnej– Jednostce Ratowniczo – Gaśniczej nr (...) uposażenie zasadnicze oraz dodatek za posiadany stopień oraz dodatek służbowy. W decyzji ustalono również, iż kwota dodatku motywacyjnego wyniesie (...) zł.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł M. G., wskazując, że nie jest usatysfakcjonowany z rozstrzygnięcie przedmiotowej decyzji w zakresie dodatku motywacyjnego.
Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej decyzją z dnia (...) lipca 2011 r., nr (...), na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia (...) czerwca 2011 r.
Jak podkreślił organ odwoławczy, po zapoznaniu się z dokumentacją w sprawie, wskazać należało, iż zgodnie z art. 87 ust. 1 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, strażacy otrzymują dodatki do uposażenia, do których zalicza się dodatek motywacyjny. Warunki jego przyznawania zostały określone w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 27 lutego 2008 r. w sprawie uposażenia strażaków Państwowej Straży Pożarnej, przy czym ma on charakter uznaniowy, i jest ściśle związany z wykonywaniem przez strażaka zadań, wymienionych enumeratywnie w § 6 ust. 2 powyższego rozporządzenia. W opinii organu odwoławczego skarżący nie był przewidziany i nie wykonywał żadnego z powyższych zadań, co przesądza o braku podstaw do przyznania dodatku motywacyjnego. Okoliczność powyższą potwierdza również fakt nie wykonywania przez skarżącego czynności służbowych, w związku z udzieleniem mu zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy na okres kadencji w zarządzie związku zawodowego.
Skargę na powyższe rozstrzygnięcie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu M. G. wnosząc o jej uchylenie, jak i uchylenie poprzedzającej ją decyzji Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia (...) czerwca 2011 r. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów postępowania określonych w art. 7, 8, 9, 77, 107, 132 oraz 136 kpa poprzez brak wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy, w szczególności poprzez brak wyjaśnienia, czy w okresie pełnienia funkcji zastępcy dowódcy zmiany w Jednostce Ratowniczo – Gaśniczej nr (...) dokonywał on czynności uzasadniających przyznanie mu dodatku motywacyjnego; art. 3 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 854 ze zm.), § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 czerwca 1996 r. w sprawie trybu udzielania urlopu bezpłatnego i zwolnień od pracy pracownikom pełniącym z wyboru funkcje w związkach zawodowych oraz zakresu uprawnień przysługujących pracownikom w czasie urlopu bezpłatnego i zwolnień od pracy (Dz. U. z 1996 r. Nr 71, poz. 336) oraz art. 113 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (tekst jedn. Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.) poprzez świadome, niekorzystne zróżnicowanie jego uposażenia w stosunku do pozostałych funkcjonariuszy Komendy Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej oraz naruszenie art. 86 oraz art. 87 ust. 1 pkt. 2a ustawy o Państwowej Straży Pożarnej poprzez pominięcie jego prawa do dodatku motywacyjnego.
Uzasadniając powyższe stanowisko skarżący wskazał, iż organy rozstrzygając przedmiotową sprawę dopuściły się naruszenia zasad postępowania administracyjnego poprzez brak wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy oraz niewystarczające przytoczenie przesłanek, jakimi kierowano się odmawiając skarżącemu przyznania dodatku motywacyjnego. Jak podkreślono Wojewódzki Komendant Straży Pożarnej, rozstrzygając przedmiotową sprawę powinien był wiedzieć, iż skarżący został z dniem (...) lipca 2011 r. przywrócony na stanowisko zastępcy zmiany w Jednostce Ratowniczo – Gaśniczej nr (...). Przed powrotem na powyższe stanowisko skarżący, na podstawie zarządzenia Komendanta Miejskiego nr (...) z dnia (...) marca 2011 r. został powołany do Komisji BHP, w ramach której wykonywał czynności określone w § 6 ust. 2 rozporządzenia w sprawie uposażenia strażaków Państwowej Straży Pożarnej. Organ odwoławczy nie wyjaśnił również, na jakiej podstawie opiera swoje twierdzenia o braku spełnienia przesłanek uzasadniających przyznanie dodatku motywacyjnego, w szczególności, iż od dnia (...) lipca 2011 r. przełożeni skarżącego byli w posiadaniu notatki służbowej stanowiącej podsumowanie dokonanych przez skarżącego czynności kontrolnych warunków pełnienia służby w Jednostce Ratowniczo – Gaśniczej nr (...). W aktach sprawy brak było jednakże jakiegokolwiek dokumentu potwierdzającego fakt przeprowadzenia powyższych czynności. Skarżący podniósł również, że od 2009 r. w Komendzie Miejskiej Straży Pożarnej obowiązuje niepisana zasada, że dodatek motywacyjny jest przyznawany wszystkim strażakom przed zwolnieniem ich na zaopatrzenie emerytalne, na które ma zamiar przejść również skarżący. W powyższym świetle nie przyznanie dodatku motywacyjnego może świadczyć o dyskryminowaniu skarżącego z uwagi na jego przynależność do związków zawodowych oraz podyktowane jest chęcią odwetu za złożone w dniu (...) kwietnia 2011 r. przez Zarząd Miejski NSZZ Pracowników Pożarnictwa zawiadomienie do Prokuratury Rejonowej o możliwości popełnienie przestępstwa przez organ I instancji – Komendanta Miejskiego Straży Pożarnej. Za wadliwe uznano również powołanie się przez organ II instancji na fakt nie wykonywania przez skarżącego czynności służbowych, w związku z udzieleniem mu zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy na okres kadencji w zarządzie związku zawodowego, gdyż pomimo powyższego zwolnienia, skarżący zachował prawo do wszystkich świadczeń związanych z jego uposażeniem. W skardze podniesiono wreszcie zarzut naruszenia art. 87 ust. 1 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, gdyż w opinii skarżącego przyznanie dodatku motywacyjnego ma charakter obligatoryjny i nie leży w sferze uznania administracyjnego.
W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do podniesionych przez skarżącego zarzutów, organ powtórzył, że dodatek motywacyjny ma charakter uznaniowy, zaś jego przyznanie jest możliwe w przypadku stwierdzenia wykonania jednego z zadań określonych w § 6 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie uposażenia strażaków Państwowej Straży Pożarnej. Jak następnie wskazano przed wydaniem przedmiotowej decyzji Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej posiadał wiedzę na temat wykonywanych przez skarżącego czynności służbowych, które podejmował on będąc w dniach (...) lipca 2011 r. – (...) lipca 2011 r. zastępcą dowódcy zmiany. Zdaniem organu odwoławczego wykonywane przez skarżącego czynności kontrolne, które wykonywał on będąc członkiem Komisji BHP nie mogą stanowić przesłanki do przyznania mu dodatku motywacyjnego, gdyż skarżący osobiście wystąpił o włączenie go do składu Komisji, zapewniając tym samym czynny udział w czynnościach kontrolnych przedstawicielowi pracowników. Jak podkreślono treść § 6 ust. 2 pkt. 5 rozporządzenia w sprawie uposażenia strażaków nie pozwala na przyjęcie, aby dodatkiem motywacyjnym mogło być premiowane uczestnictwo w Komisji BHP, gdyż nie wyczerpuje ono przesłanki czynności kontrolnych wykonywanych w poległych, podporządkowanych i nadzorowanych jednostkach organizacyjnych Państwowej Straży Pożarnej. Podobnie dokonany przez skarżącego w dniu (...) lipca 2011 r. przegląd warunków pracy w Jednostce Ratowniczo – Gaśniczej nr (...) nie stanowi przesłanki uzasadniającej przyznanie dodatku motywacyjnego. Z oświadczenia dowódcy jednostki z dnia (...) września 2011 r. wynika, że skarżący nie otrzymał bowiem polecenia dokonania powyższej kontroli, zaś jej wyniki zostały jedynie przyjęte do wiadomości. Odnosząc się wreszcie do zarzutu naruszenia niepisanej zasady dotyczącej przyznawania dodatku motywacyjnego przed zwolnieniem na zaopatrzenie emerytalne, organ wyjaśnił, iż warunkiem uzyskania dodatku jest wcześniejszy wniosek kierownika danej jednostki organizacyjnej – w tym przypadku dowódcy Jednostki Ratowniczo – Gaśniczej nr (...), którego to wniosku w przedmiotowej sprawie nie złożono. Fakt nieprzyznania skarżącemu dodatku wynikał zatem wyłącznie z braku podstaw do jego przyznania, a nie zaś dyskryminacji, jakiej rzekomo miał być on ofiarą.
Pismem procesowym z dnia (...) stycznia 2012 r. skarżący podtrzymał dotychczasowe zarzuty wskazując, iż w Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej nie wskazał żadnego przekonującego wyjaśnienia, dlaczego skarżącemu odmówiono przyznania dodatku motywacyjnego. Jak wskazano dopiero w odpowiedzi na skargę organ potwierdził fakt wykonania przez skarżącego czynności kontrolnych w Jednostki Ratowniczo – Gaśniczej nr (...) wadliwie przy tym uznając, iż warunkiem ich przeprowadzenia, a w konsekwencji przyznania dodatku motywacyjnego, jest polecenie przełożonego. W piśmie podtrzymano zarzuty naruszenia art. 7 kpa oraz podniesiono zarzut naruszenia art. 10 kpa poprzez uniemożliwienie skarżącemu czynnego udziału w sprawie poprzez uniemożliwienie mu wypowiedzenia się w sprawie przed wydaniem rozstrzygnięcia. Skarżący wskazał wreszcie, że materiał dowodowy w sprawie został zgromadzony już po rozstrzygnięciu sprawy. Wskazuje na to w szczególności brak uzasadnienia decyzji z dnia (...) czerwca 2011 r. oraz powoływanie się przez Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej na pisma wniesione do organu odwoławczego już po wniesieniu skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Podczas trwania rozprawy sądowoadministracyjnej w dniu 26 stycznia 2012 r. skarżący podtrzymał swoje stanowisko. Pełnomocnik organu – radca prawny M. C., wniosła o oddalenie skargi wskazując, że zgromadzenie materiału dowodowego po wydaniu decyzji w istocie nie miało wpływu na wydanie decyzji. Jak bowiem wyjaśniono, w odwołaniu od decyzji organu I instancji nie podniesiono żadnych konkretnych zarzutów, wobec czego organ odwoławczy nie widział potrzeby zgromadzenia materiału dowodowego w sprawie a także badania zapisu konkretnych przepisów. Ponieważ dodatek jest fakultatywny a odwołanie było ogólnikowe, organ przyjął, że skarżący nie wykazał by zaistniały okoliczności do jego przyznania. Pełnomocnik organu wskazał również, iż pomimo braku uzasadnienia decyzji I instancji, skarżący nie został skrzywdzony przyznano mu bowiem inne składniki uposażenia w maksymalnej wysokości. Przyznano jednak, iż w toku postępowania administracyjnego nie dokonano zawiadomienia skarżącego w trybie art. 10 kpa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna.
Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie w pierwszej kolejności należy wskazać, że w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sąd dokonuje kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany jej zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to konieczność dokonania przez sąd oceny zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony.
Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest kwestia prawidłowości rozstrzygnięcia Komendanta Wojewódzkiego państwowej Straży Pożarnej w przedmiocie odmowy przyznania skarżącemu dodatku motywacyjnego do uposażenia.
Materialnoprawną podstawą wydanej w sprawie decyzji jest przepis art. 87 ust. 1 pkt. 2a ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, wskazujący, iż jednym ze składników uposażenia strażaka jest dodatek motywacyjny oraz § 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 27 lutego 2008 r. w sprawie uposażenia strażaków Państwowej Straży Pożarnej. Zgodnie z powyższym przepisem, strażakowi może być przyznany na czas określony, ustalany kwotowo, dodatek motywacyjny (§ 6 ust. 1 rozporządzenia), zaś dodatek może zostać przyznany w przypadku, gdy strażak: 1) wykonuje zadania służbowe wykraczające poza zakres obowiązków na zajmowanym stanowisku; 2) okazuje szczególną dbałość o powierzone mienie; 3) posiada wykształcenie ogólne lub specjalistyczne, kwalifikacje pożarnicze lub przeszkolenie specjalistyczne wykraczające poza wymagania określone w odrębnych przepisach dla zajmowanego stanowiska służbowego w jednostce organizacyjnej Państwowej Straży Pożarnej; 4) wykonuje zadania ratownicze oraz pomoc humanitarną poza granicą państwa; 5) wykonuje czynności kontrolne w podległych, podporządkowanych i nadzorowanych jednostkach organizacyjnych Państwowej Straży Pożarnej; 6) szkoli i opiekuje się psem wykorzystywanym w grupach specjalistycznych; 7) bierze udział w akcjach ratowniczych o dużym obciążeniu psychofizycznym; 8) prowadzi szkolenia specjalistyczne dla strażaków Państwowej Straży Pożarnej; 9) prowadzi szkolenia dla strażaków Ochotniczej Straży Pożarnej (§ 6 ust. 2 rozporządzenia z dnia 27 lutego 2008 r.).
Redakcja § 6 rozporządzenia w sprawie uposażenia strażaków Państwowej Straży Pożarnej wskazuje, że kwestia dodatku motywacyjnego leży w sferze uznania administracyjnego przełożonych strażaka uprawnionych do jego mianowania lub powołania (§ 6 ust. 5 powołanego powyżej rozporządzenia), przesądzając, iż jego przyznanie nie jest obligatoryjne. W konsekwencji nie każdy strażak pozostający w służbie będzie mógł uzyskać dodatek motywacyjny jako jeden ze składników uposażenia. Równocześnie, co warte podkreślenia, uznanie administracyjne, pomimo iż pozostawia organowi administracji swobodę w podejmowaniu decyzji, nie oznacza jednak dowolności, a każde rozstrzygnięcie oparte na uznaniu powinno być wyjątkowo wnikliwie i szczegółowo uargumentowane (art. 107 § 3 kpa) i poparte wyczerpującym zbadaniem okoliczności sprawy zgodnie z zasadami określonymi w art. 7, 77 § 1, 80 kpa. W przedmiotowej sprawie rolą organów było więc ustalenia, czy skarżący spełnia warunki, określone w § 6 ust. 2 rozporządzenia w sprawie uposażenia strażaków Państwowej Straży Pożarnej, a następnie wyczerpujące uzasadnienie podjętego rozstrzygnięcia w treści decyzji. Nie ulega bowiem wątpliwości, iż w świetle § 6 ust. 2 powyższego rozporządzenie, możliwość przyznania dodatku motywacyjnego zależy do różnych warunków i okoliczności faktycznych bezpośrednio dotyczących strażaka, któremu przyznawany jest dodatek. Te konkretne dane przełożony uprawniony do mianowania lub powołania strażaka musi wziąć zatem pod uwagę przy rozstrzyganiu sprawy dotyczącej dodatku motywacyjnego i jednocześnie powinny one wynikać z treści uzasadnienia decyzji wydawanej w tym przedmiocie.
Przenosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy Sąd wskazuje, że w sprawie dodatku motywacyjnego skarżącego nie zostało przeprowadzone postępowanie wyjaśniające w sposób zgodny z uregulowaniami zawartymi w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego. W szczególności z akt sprawy wynika, że w sprawie organ drugiej instancji wydał decyzję bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.
Nie dopełnił spoczywającego na nim obowiązku wyczerpującego rozpoznania okoliczności faktycznych sprawy. Podkreślenia wymaga, że wyczerpujące wyjaśnienie przesłanek, na jakich oparł się organ odwoławczy wydając przedmiotową decyzję miało miejsce dopiero w odpowiedzi na skargę, gdzie organ II instancji powołał się na dokumenty, które zostały uzyskane już po wydaniu zaskarżonej decyzji. Okoliczność powyższą potwierdza znajdujące się w aktach sprawy pismo Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia (...) września 2011 r. (k. 66 akt administracyjnych). Co więcej, okoliczność powyższa została również potwierdzona przez pełnomocnika organu podczas trwania rozprawy sądowoadministracyjnej w dniu 26 stycznia 2012 r. Jednakże w jego opinii zgromadzenie materiału dowodowego po wydaniu decyzji w istocie nie miało wpływu na treść wydanego rozstrzygnięcia. Stanowisko powyższe uznać należy za wadliwe.
W ocenie Sądu sposób prowadzenia przedmiotowego postępowania przez organ odwoławczy naruszał podstawową zasadę postępowania administracyjnego, którą jest zasada dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 7 kpa). W rozpatrywanej sprawie organy gromadziły materiał dowodowy po wydaniu decyzji, a więc dopiero na etapie postępowania sądowoadministracyjnego. Działania organów w opisanym zakresie naruszało zarówno art. 7 jak i art. 77 § 1 kpa. Fakt uzupełnienia przez organ odwoławczy materiału dowodowego po wydaniu decyzji świadczy o tym, że wydając zaskarżoną decyzję organ działał również z naruszeniem art. 80 kpa.
Stwierdzone naruszenia prawa miały, w ocenie Sądu, istotny wpływ na wynik sprawy. Obowiązek wyczerpującego zebrania materiału dowodowego oraz jego oceny stanowi bowiem bezwzględny obowiązek organów administracji publicznej. Nie zwalnia z niego podnoszona przez organ okoliczność, iż odwołanie było ogólnikowe, a skarżący nie wykazał by zaistniały okoliczności do jego przyznania. To bowiem nie na skarżącym leży ciężar udowodnienia, iż spełnia on przesłanki uzasadniające przyznanie dodatku motywacyjnego, lecz na organie spoczywa obowiązek wszechstronnego rozważenia, czy skarżący spełnia warunki określone w § 6 ust. 2 rozporządzenia w sprawie uposażenia strażaków Państwowej Straży Pożarnej uzasadniające przyznanie dodatku motywacyjnego. Dodatkowo mieć należy na względzie, iż postępowanie administracyjne jest postępowaniem dwuinstancyjnym, a obowiązkiem organu odwoławczego – w tym przypadku Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej – było ponowne rozpatrzenie sprawy i dokonanie oceny zasadności roszczenia skarżącego.
W tym miejscy wskazać należy, iż art. 106 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uprawnia sąd administracyjny do przeprowadzenia uzupełniającego dowodu z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w sprawie. W przedmiotowej sprawie przeprowadzenie dowodu uzupełniającego ze zgromadzonych po wydaniu decyzji dokumentów uznać należało za niedopuszczalne. Sądy administracyjne sprawują bowiem wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę legalności działań organów administracji publicznej, nie rozstrzygając zawisłych spraw, co do istoty. Wypowiedzenie się, na etapie postępowania sądowoadministracyjnego, co do zasadności przyznania skarżącemu dodatku motywacyjnego, w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony już po wydaniu zaskarżonej decyzji, wykraczałoby poza zakres kontroli sprawowanej przez sądy i powodowałoby, iż to sąd, a nie organ administracji, rozstrzygałby w sprawie. Działanie powyższe uznać należałoby więc za niedopuszczalne.
Organy administracji publicznej prowadząc przedmiotową sprawę dopuściły się również naruszenia art. 10 § 1 kpa poprzez uniemożliwienie skarżącemu wzięcie czynnego udziału w sprawie. Skarżący, co przyznał pełnomocnik organu podczas trwania rozprawy sądowoadministracyjnej, nie został bowiem poinformowany o zgromadzeniu przez organ odwoławczy materiału dowodowego, jak również uniemożliwiono mu wypowiedzenie się w sprawie. Działanie powyższe narusza zasadę ogólną postępowania administracyjnego, którą jest czynny udział strony w każdym stadium postępowania. Prawo strony do czynnego udziału w postępowaniu to przede wszystkim prawo do obrony jej interesów w toczącym się postępowaniu. Brak realizacji tego obowiązku w postępowaniu powoduje, że strona przed jego zakończeniem nie ma możliwości zapoznania się z całością materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie. Ponadto w takiej sytuacji strona nie wie, że postępowanie zbliża się do wydania rozstrzygnięcia w sprawie, co również jest niekorzystne z punktu widzenia ochrony interesów strony, gdyż w takiej sytuacji strona nie ma możliwości zgłosić w sprawie dodatkowe wnioski dowodowe. Podsumowując dotychczasowe rozważania wskazać należy, iż Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej rozstrzygając przedmiotową sprawę dopuścił się naruszenia podstawowych zasad postępowania administracyjnego określonych w art. 7, art. 10, art. 77, art. 80 oraz art. 107 § 3 kpa poprzez wydanie decyzji bez wszechstronnego zebrania materiału dowodowego w sprawie oraz niezapewnienie skarżącemu czynnego udziału w sprawie.
Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję.
Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy zobowiązany jest uwzględnić poczynione w niniejszym uzasadnieniu rozważania, w szczególności co do konieczności ponownego rozpatrzenia sprawy w oparciu o wyczerpująco zebrany materiał dowodowy. Będzie miał również na względzie, iż konieczne ustalenia i rozważania winny w sposób wyczerpujący zostać zawarte w uzasadnieniu decyzji, które nadto winno odpowiadać wymogom z art.107 § 3 kpa.
Podczas ponownie prowadzonego postępowania należy uczynić zadość wymogom z art. 10 kpa., co oznacza konieczność zapewnienia skarżącemu czynnego udziału w sprawie oraz umożliwienia wypowiedzenia się, co do zebranego w sprawie materiału dowodowego.
O wykonalności orzeczono na podstawie art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło