II SA/Po 949/17
WyrokWSA w Poznaniu2018-01-25
Skład orzekający: Edyta Podrazik, Danuta Rzyminiak-Owczarczak, Jan Szuma
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo utrzymał w mocy postanowienie odmawiające uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy, odmawiając tym samym zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych klas I-III na cele nierolnicze, mimo że skarżący twierdził, iż spełniony został warunek dotyczący obszaru zwartej zabudowy?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, uznając, że organ odwoławczy nie ustalił w sposób niebudzący wątpliwości, czy planowana inwestycja spełnia łącznie warunki określone w art. 7 ust. 2a ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Kluczowe było wadliwe przyjęcie przez organ opinii urbanisty, która nie wyjaśniała w sposób logiczny i przekonujący, jak wyznaczono obszar zwartej zabudowy, a także pominięcie przez organ odwoławczy dowodów przedstawionych przez skarżącego.Stan faktyczny
Starosta odmówił uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji usługowo-handlowej na działce rolnej klasy RIIIa, uznając, że nie spełnia ona warunków zmiany przeznaczenia gruntu, w szczególności nie znajduje się w obszarze zwartej zabudowy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Starosty, opierając się na opinii urbanisty. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, twierdząc, że działka znajduje się w obszarze zwartej zabudowy i spełnia pozostałe warunki z art. 7 ust. 2a ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Asesor WSA Jan Szuma Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi M. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie uzgodnień w zakresie ochrony gruntów rolnych warunków zabudowy; I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę [...]- ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Starosta [...] działając na podstawie art. 106 § 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.; dalej: "K.p.a."), art. 53 ust. 4 pkt 6, ust. 5 w związku z art. 60 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2003 r., nr 80, poz. 717 ze zm.; dalej: "u.p.z.p."), art. 5 ust. 1, art. 10a oraz art. 3 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 909 ze zm.; dalej: "u.o.g.r.l.), w dniu [...] r. wydał postanowienie nr [...], w którym odmówił uzgodnienia w zakresie ochrony gruntów rolnych projektu decyzji nr [...] o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku usługowo-handlowego wraz infrastrukturą towarzyszącą na terenie położonym w m. [...], gm. [...]., oznaczonym w ewidencji gruntów jako dz. nr [...], ark. mapy 8.
W uzasadnieniu Starosta [...] wyjaśnił, że w dniu [...] r. Urząd Miasta i Gminy [...]. wszczął postępowanie uzgadniające dla zamierzenia inwestycyjnego na działce nr [...], ark. mapy 8, położonej w [...], gm. [...]. Na podstawie operatu ewidencji gruntów i budynków stwierdzono, że działka nr [...] to grunty orne klasy RIIIa o powierzchni 0,3080 ha.
Przechodząc do meritum sprawy organ I instancji wskazał, że zgodnie z art. 6 ust. 1 u.o.g.r.l. pod zamierzoną, jak i podobne jej inwestycje, powinny być przeznaczane przede wszystkim nieużytki, a w razie ich braku inne grunty o niższej przydatności do produkcji rolniczej. Z kolei stosownie do art. 7 ust. 2 tej ustawy, przeznaczenie na cele nierolnicze i nieleśne gruntów rolnych stanowiących użytki rolne klas I – III wymaga uzyskania zgody Ministra Rolnictwa. Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych dopuszcza jednak wyrażenie przez Starostę zgody na zmianę przeznaczenia gruntów klas I - III na cele nierolnicze i nieleśne, jeśli planowana inwestycja spełnia wymienione w art. 7 ust. 2a warunki. Po analizie dostarczonych materiałów uznano, że inwestycja nie spełnia tych warunków. Obszar, na którym jest planowana inwestycja nie jest obszarem zwartej zabudowy, a tylko na takich obszarach można wyrazić zgodę na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych.
W zażaleniu z dnia [...] r. M. B. wniósł o uchylenie postanowienia Starosty [...] oraz orzeczenie przez organ II instancji co do istoty sprawy, a ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
W uzasadnieniu M. B. podniósł, że z całą pewnością spełniony został warunek z art. 7 ust. 2a pkt 1 u.o.g.r.l. i tym samym lokalizacja nie znajduje się poza obszarem zwartej zabudowy, na dowód czego przedłożył analizę stanu faktycznego zawartą w załączniku graficznym. Ponadto podkreślił, iż w sąsiedztwie działki nr [...] usytuowany jest budynek, w którym funkcjonuje Ośrodek Doskonalenia Zawodowego, od którego do najbliższego budynku odległość wynosi 83 m.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze działając na podstawie art. 1, 17 ust. 1 i 18 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r., nr 79, poz. 856 ze zm.) oraz art. 123 i art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 K.p.a., w dniu [...] r. wydało postanowienie nr [...], w którym utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie Starosty [...].
Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ odwoławczy wyjaśnił, że z uwagi na możliwość wyznaczania obszaru zwartej zabudowy zarówno przez obwiednię prowadzoną w odległości 50 m od zewnętrznych krawędzi skrajnych budynków tworzących zwarta zabudowę, jak również po zewnętrznych granicach działek, na których położone są te budynki, jeśli ich odległość od tych granic jest mniejsza niż 50 m, dla jednoznacznego wyjaśnienia sprawy zasięgnęło opinii urbanisty M. W.. Zgodnie z przedłożoną opinią w przedmiotowej sprawie nie jest możliwe wyznaczenie zwartej zabudowy poprzez poprowadzenie obwiedni po zewnętrznych granicach działek, na których położone są budynki tworzące zwartą zabudowę, ponieważ nie wszystkie z tych budynków położone są w odległości mniejszej niż 50 m w stosunku do granic nieruchomości. Obszar zwartej zabudowy wyznaczony poprzez obwiednię prowadzoną w odległości 50 m od zewnętrznych krawędzi skrajnych budynków tworzących zwartą zabudowę wyraźnie wskazuje, że cała działka nr [...] położona jest poza obszarem zwartej zabudowy, co zobrazowano na załączniku graficznym.
W konsekwencji organ odwoławczy podzielił stanowisko Starosty [...], że planowana inwestycja nie spełnia w sposób łączny warunków określonych w art. 7 ust. 2a u.o.g.r.l. Niespełnienie chociażby jednego ze wskazanych warunków uniemożliwia uzgodnienie inwestycji w zakresie wymaganym art. 53 ust. 4 pkt 6 u.p.z.p., a co za tym idzie, zmiana przeznaczenia wskazanej działki na cele nierolnicze wymaga uzyskania zgody ministra właściwego do spraw rozwoju wsi, a zgoda ta jest możliwa do uzyskania jedynie w trybie obowiązującym przy uchwalaniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W skardze z dnia [...] r. M. B. wniósł o uchylenie w całości postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] i poprzedzającego je postanowienia Starosty [...] z dnia [...] r., nr [...] Zaskarżonej decyzji zarzucił: naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. (1) art. 7 ust. 2a u.o.g.r.l. poprzez błędne przyjęcie, że planowana inwestycja na działce nr [...] nie spełnia wymogów określonych w ustawie; (2) art. 4 pkt. 30 u.o.g.r.l. poprzez błędne uznanie, że teren objęty inwestycją położony jest poza obszarem zwartej zabudowy, a także naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. (1) art. 7 K.p.a. poprzez niedokonanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i tym samym uznanie, iż planowana inwestycja nie spełnia w sposób łączny warunków określonych w art. 7 ust. 2a u.o.g.r.l.; (2) art. 77 K.p.a. poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, a przez to naruszenie podstawowej zasady postępowania jaką jest zasada prawdy obiektywnej; (3) art. 107 § 3 K.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie żądnych rozważań w zakresie prawidłowej analizy pojęcia zwartej zabudowy, jak nie przeprowadzenie żadnych oględzin potwierdzających aktualny stan zabudowy terenu.
W uzasadnieniu skarżący podniósł, że opinia urbanisty jest błędna, albowiem przy jej sporządzaniu nie przedstawił poza jednym stwierdzeniem żadnych argumentów wskazujących z jakich to przyczyn nie jest możliwie przeprowadzenie obwiedni po zewnętrznych granicach działek. Jest to o tyle istotne, że przepis art. 4 pkt. 30 u.o.g.r.l. wyraźnie wskazuje, w jaki sposób należy wyznaczać obszar zwartej zabudowy.
Ponadto skarżący podniósł, że organ nie dokonał niezbędnych oględzin, bowiem sporządzający opinię całkowicie pominął wybudowane budynki, które nie zostały zaznaczone na mapie. Tymczasem na działce sąsiedniej znajduje się Ośrodek Doskonalenia Zawodowego (działka nr [...]), który położny jest w odległości mniejszej niż 50 m od zewnętrznej granicy, tym samym była możliwość przeprowadzenia obwiedni po zewnętrznych granicach działek. Jak pokazuje załącznik do skargi, inwestycja spełnia warunki z art. 7 ust. 2a u.o.g.r.l.
Dodatkowo skarżący zarzucił, że organ nie przeprowadził rozprawy administracyjnej, co pozwoliłoby na wyjaśnienie wszelkich wątpliwości wobec istniejących rozbieżności w zakresie stosowania przepisów ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych , co stanowi naruszenie art. 89 K.p.a.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem sądowej kontroli w niniejszej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Starosty [...] z dnia [...] r., nr [...], w którym odmówił on uzgodnienia w zakresie ochrony gruntów rolnych projektu decyzji nr [...] o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku usługowo-handlowego wraz z infrastrukturą towarzyszącą na działce nr [...] w miejscowości [...], gm. [...]
Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2003 r., nr 80, poz. 717 ze zm.; dalej: "u.p.z.p."), zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego lub w sytuacji, gdy na danym terenie obowiązuje plan uchwalony przed dniem 1 stycznia 1995 roku, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonania innych robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, z wyłączeniem inwestycji celu publicznego, wymaga ustalenia w drodze decyzji warunków zabudowy. Zgodnie z art. 64 ust. 1 w zw. z art. 53 ust. 3 pkt 6 tej ustawy, decyzje o warunkach zabudowy w odniesieniu do gruntów wykorzystywanych na cele rolne i leśne w rozumieniu przepisów o gospodarce nieruchomościami właściwy organ uzgadnia z organami właściwymi w sprawach ochrony gruntów rolnych i leśnych oraz melioracji wodnych. Powyższe uzgodnienie dokonuje się w trybie art. 106 Kodeksu postępowania administracyjnego ( art. 64 ust. 1 w zw. z art. 53 ust. 5 u.p.z.p.).
W rozpoznawanej sprawie Burmistrz [...] działając na podstawie art. 53 ust. 4 pkt 6 u.p.z.p. wystąpił do Starosty [...] z prośbą o uzgodnienie projektu decyzji ustalającej warunki zabudowy dla opisanej na wstępie inwestycji z uwagi na fakt, że działka nr [...] objęta jest klasą gruntu RIIIa i nie posiada zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze (k. nienumerowana akt organu I instancji). Starosta [...] uznał, że obszar, na którym jest planowana inwestycja, nie jest obszarem zwartej zabudowy, a tylko na takich obszarach można wyrazić zgodę na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych. Z kolei organ odwoławczy powołując się na opinię urbanisty M. W. wskazał, że cała działka nr [...] położona jest poza obszarem zwartej zabudowy, co oznacza, że planowana inwestycja nie spełnia w sposób łączny warunków określonych w art. 7 ust. 2a ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 909 ze zm.; dalej: "u.o.g.r.l."). Skarżący twierdzi natomiast, że w sprawie został spełniony warunek wskazany w art. 7 ust. 2a pkt 1 tej ustawy, albowiem ponad połowa działki znajduje się w obszarze zwartej zabudowy. Kwestia ta jest więc sporna między stronami. Poza sporem pozostaje natomiast, że działka nr [...] stanowi działkę rolną, oznaczoną użytkiem gruntowym R – grunty orne, klasy IIIa (k. nienumerowana akt organu I instancji).
Rozpoczynając rozważania prawne w powyższym zakresie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 7 ust. 1 u.o.g.r.l., przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne, wymagającego zgody, o której mowa w ust. 2, dokonuje się w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, sporządzonym w trybie określonym w przepisach o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Przeznaczenie na cele nierolnicze i nieleśne gruntów rolnych stanowiących użytki rolne klas I-III wymaga uzyskania zgody ministra właściwego do spraw rozwoju wsi, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 2a u.o.g.r.l. Jak przy tym wynika z art. 7 ust. 2a ustawy, nie wymaga uzyskania zgody ministra właściwego do spraw rozwoju wsi przeznaczenie na cele nierolnicze i nieleśne gruntów rolnych stanowiących użytki rolne klas I-III, jeżeli grunty te spełniają łącznie następujące warunki: 1) co najmniej połowa powierzchni każdej zwartej części gruntu zawiera się w obszarze zwartej zabudowy; 2) położone są w odległości nie większej niż 50 m od granicy najbliższej działki budowlanej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r. poz. 782, z późn. zm.); 3) położone są w odległości nie większej niż 50 metrów od drogi publicznej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2015 r. poz. 460, 774 i 870); 4) ich powierzchnia nie przekracza 0,5 ha, bez względu na to, czy stanowią jedną całość, czy stanowią kilka odrębnych części.
Dla rozstrzygnięcia, czy w sprawie został spełniony warunek z art. 7 ust. 2a pkt 1 u.o.g.r.l. należy również wyjaśnić, że stosownie do art. 4 pkt 29 u.o.g.r.l., ilekroć w ustawie jest mowa o zwartej zabudowie, rozumie się przez to zgrupowanie nie mniej niż 5 budynków, za wyjątkiem budynków o funkcji wyłącznie gospodarczej, pomiędzy którymi największa odległość sąsiadujących ze sobą budynków nie przekracza 100 m. Zgodnie zaś z art. 4 pkt 30 tej ustawy, obszar zwartej zabudowy to obszar wyznaczony przez obwiednię prowadzoną w odległości 50 m od zewnętrznych krawędzi skrajnych budynków tworzących zwartą zabudowę lub po zewnętrznych granicach działek, na których położone są te budynki, jeśli ich odległość od tych granic jest mniejsza niż 50 m.
W znajdującej się w aktach sprawy opinii z dnia [...] r., której przedmiotem było spełnienie przez wnioskowaną inwestycję wymagań określonych w przepisach ustawy z dnia [...] r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych uprawniony urbanista wskazał, że obszar zwartej zabudowy można wyznaczyć tylko poprzez obwiednię prowadzoną w odległości 50 m od zewnętrznych krawędzi skrajnych budynków tworzących zwartą zabudowę. Zdaniem biegłego nie jest możliwe wyznaczenie obszaru zwartej zabudowy poprzez poprowadzenie obwiedni po zewnętrznych granicach działek, na których położone są budynki tworzące zwartą zabudowę, ponieważ nie wszystkie z tych budynków położone są w odległości mniejszej niż 50 m w stosunku do granic nieruchomości.
Sąd wskazuje jednak, że w logice prawniczej posłużenie się w danym przepisie (w tym przypadku w art. 4 pkt 30 u.o.g.r.l.) wyrazem "lub" wskazuje na zastosowanie alternatywy łącznej (nierozłącznej), która stanowi przeciwieństwo wyrazu "albo", właściwego dla alternatywy rozłącznej. Oznacza to, że spójnik "lub" dopuszcza możliwość współwystępowania sytuacji komunikowanych przez zdanie łączone tym spójnikiem, a zatem możliwe jest spełnienie warunków wynikających z jednego lub kilku, a także z wszystkich zdań oddzielonych spójnikiem "lub" (zob. uchwała Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 29 września 2006 r., sygn. akt II UZP 10/06; www.orzeczenia.ms.gov.pl). Wobec tego z wykładni logicznej definicji ustawowej zawartej w art. 4 pkt 30 u.o.g.r.l. wynikałoby, że rola spójnika "lub" sygnalizuje wybór między dwiema możliwościami (alternatywa łączna), na zasadzie każda z nich z osobna, ale także obie razem.
Skoro w rozpoznawanej sprawie w opinii biegłego nie wszystkie budynki wchodzące w skład zwartej zabudowy położone są w odległości mniejszej niż 50 m w stosunku do granic nieruchomości (na załączniku graficznym do opinii w zwartej zabudowie widoczny jest budynek znajdujący się w odległości 59 m od granic nieruchomości), w sprawie współwystępowałaby sytuacja komunikowana w art. 4 pkt 30 u.o.g.r.l. przez zdanie łączone spójnikiem "lub".
Wobec tego skoro w opinii biegły wskazał, że usytuowanie jedynego budynku w odległości większej niż 50 m od granic nieruchomości wyklucza wyznaczenie obwiedni po zewnętrznych granicach działek w stosunku do budynków znajdujących się w odległości mniejszej niż 50 m do granic nieruchomości, winien on w sposób logiczny i jasny przedstawić tok rozumowania prowadzący do sformułowania takiego wniosku. Sąd nie wyklucza, że rozumowanie to wynika z posiadanej przez biegłego wiedzy specjalistycznej w zakresie sposobu, w jaki wyznacza się obwiednię (użyty wzór matematyczny, czy też stosowna formuła), jednak sposób ten nie został przedstawiony w przedłożonej opinii. Wobec tego w istocie nie wiadomo, w jaki sposób biegły wyznaczył obwiednię (wzór, formuła, inny sposób), ani które z budynków znajdujących się w zwartej zabudowie uznał za skrajne. Nie wyjaśnił również, czy tylko i wyłącznie położenie (odległość) "skrajnych" budynków od granic nieruchomości ma znaczenie przy wyznaczaniu obwiedni, co zdaje się sugerować ustawodawca wprowadzając do definicji obszaru zwartej zabudowy sformułowania "te" budynki i "ich" odległość, czy też obwiednię prowadzi się z osobna od każdego budynku będącego w zwartej zabudowie (nie tylko skrajnych).
Co oczywiste, organy administracji ani sądy nie mogą wkraczać w merytoryczną treść opinii biegłego, jednak dowód z opinii biegłego, jak każdy dowód w sprawie, podlega ocenie przez organ administracji. Ponieważ to organ administracji publicznej ostatecznie rozstrzyga sprawę, dlatego też ocena wartości dowodowej opinii, jej wiarygodności i przydatności dla rozstrzygnięcia sprawy należy do obowiązków organu. Fakt, że uprawniony projektant miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego jest ekspertem w swojej dziedzinie i dysponuje odpowiednią wiedzą specjalistyczną, nie zwalnia organów administracji od obowiązku samodzielnej oceny wartości dowodowej sporządzonej opinii. Opinia sporządzona przez biegłego powinna być logiczna i wynikać
z przedstawionego wywodu myślowego. W razie wątpliwości organy administracji mogą więc żądać od biegłego uzupełnienia opinii, udzielenia wyjaśnień co do treści, a w konsekwencji również odmówić mocy dowodowej. Zarówno organy administracji jak i sądy dokonujące kontroli działalności administracji publicznej mają obowiązek ocenić na podstawie art. 80 K.p.a. dowodową wartość sporządzonej przez biegłego opinii.
W rozpoznawanej sprawie powołany w sprawie biegły w żaden sposób nie przedstawił swojego toku rozumowania, w szczególności nie wyjaśnił, jak wyznaczył obszar zwartej zabudowy (obszar ograniczony przerywaną zieloną linią na załączniku graficznym do opinii), czy korzystał z wzorów, jeśli tak to jakich, które z budynków uznał za skrajne, które z nich wziął pod uwagę przy wyznaczaniu obwiedni. W konsekwencji opinia jest niejasna i wzbudza uzasadnione wątpliwości co do jej treści, co winno skłonić organ odwoławczy do żądania od biegłego uzupełnienia opinii, a także udzielenia stosownych wyjaśnień. Z przepisów art. 7, 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a. wynika bowiem, że organ administracji publicznej obowiązany jest podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz do załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, w szczególności zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego oraz oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Tylko ustalone w takich warunkach fakty mogą bowiem stanowić materiał dowodowy będący podstawą faktyczną, niezbędną do wydania i uzasadnienia decyzji administracyjnej. W rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy w ogóle nie poddał ocenie przedłożonej przez biegłego opinii, a jedynie powielił jej treść w uzasadnieniu decyzji.
Sąd zwraca również uwagę, że w opinii biegły uznał, że w sprawie nie został także spełniony warunek wskazany w art. 7 ust. 2a pkt 3 u.o.g.r.l., tj. położenie gruntów w odległości nie większej niż 50 metrów od drogi publicznej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2015 r. poz. 460, 774 i 870), jednak w żaden sposób nie odniósł się do tej przesłanki. Tymczasem opinia powinna – aby organ administracji mógł się na niej skutecznie oprzeć – zawierać wszechstronne uzasadnienie oraz wyjaśniać wątpliwości w sposób przekonujący. Organ odwoławczy nie wezwał biegłego do uzupełnienia opinii w tym zakresie, w uzasadnieniu decyzji w ogóle pomijając ten aspekt.
Wobec tego należy wskazać, że zdaniem Sądu organ odwoławczy nie ustalił wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności, tj. w sposób precyzyjny i niebudzący wątpliwości nie ustalił, że planowana inwestycja nie spełnia w sposób łączny warunków określonych w art. 7 ust. 2a u.o.g.r.l.
Co więcej, w treści decyzji organ odwoławczy w ogóle nie odniósł się do załączonej do zażalenia skarżącego mapy wraz z odmiennie – i zdaniem skarżącego poprawnie – wyznaczonym obszarem zwartej zabudowy. Tymczasem jest to dowód, który powinien zostać przeanalizowany, a uwagi organu co do tego dowodu powinny znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu postanowienia.
Wobec powyższego koniecznym jest przypomnienie, że wniesienie zażalenia przenosi na organ drugiej instancji kompetencję do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy indywidualnej. Motywy oraz tok rozumowania organu, przedstawiające ocenę i proces konkretyzacji stosunku administracyjnoprawnego w danej sprawie, powinny natomiast zostać przedstawione w uzasadnieniu postanowienia w sposób spójny, logiczny i wyczerpujący, aby możliwe było ustalenie zajętego przez organ odwoławczy stanowiska, również w kontekście zarzutów podniesionych w zażaleniu. Uzasadnienie postanowienia organu II instancji, w którym brak rzetelnego ustosunkowania się do zarzutów zażalenia albo brak odniesienia się i oceny wszystkich okoliczności faktycznych sprawy i dowodów uzasadnia stwierdzenie, że zaskarżone postanowienie zostało wydane nie tylko z naruszeniem podstawowych zasad postępowania administracyjnego, tj. art. 7, 77 § 1, 80 K.p.a. i 107 § 3 K.p.a., które miało istotny wpływ na wynik sprawy, ale też stawia pod znakiem zapytania gwarancje wynikające z wyrażonej w art. 15 K.p.a. zasady dwuinstancyjności postępowania.
Końcowo Sąd wskazuje, że zarzut skargi dotyczący nieprzeprowadzenia przez SKO rozprawy jest niezasadny, albowiem z akt sprawy wynika, że rozprawa odbyła się w dniu [...] r. Skarżący został o niej prawidłowo zawiadomiony (zob. zawiadomienie z dnia [...] r., nr [...] wraz z potwierdzeniem odbioru – k. nienumerowane akt adm. organu odwoławczego) i uczestniczył w posiedzeniu, podtrzymując zarzuty zażalenia, a także przedkładając do akt mapę w skali 1:500 z zaznaczoną obwiednią (zob. protokół nr [...], k. nienumerowana akt organu odwoławczego).
Mając powyższe na uwadze Sąd działając na podstawie art. 145 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej: "P.p.s.a.") uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...], albowiem zostało ono wydane z naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 7, 77 § 1, 80 K.p.a. i 107 § 3 K.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy wezwie powołanego w sprawie biegłego do uzupełnienia opinii zgodnie z wytycznymi wskazanymi w niniejszym wyroku, albo powoła innego biegłego, który sporządzi nową opinię w sprawie. Następnie organ odwoławczy działając zgodnie z art. 80 K.p.a. dokona samodzielnej oceny wartości dowodowej sporządzonej opinii i w sposób niebudzący wątpliwości ustali, czy planowana inwestycja spełnia w sposób łączny warunki określone w art. 7 ust. 2a u.o.g.r.l. Tok rozumowania organu znajdzie odzwierciedlenie w uzasadnieniu postanowienia zgodnie z art. 107 § 3 K.p.a. Organ odwoławczy odniesie się również do zarzutów zażalenia, a także wyjaśni podnoszoną przez skarżącego kwestię istnienia na działce nr [...] budynku, który nie jest widoczny na załączniku graficznym do opinii.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokacie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800), zasądzając kwotę [...]zł tytułem zwrotu wpisu od skargi, kwotę [...]tytułem zwrotu opłaty skarbowej za udzielone pełnomocnictwo i kwotę [...]zł tytułem zwrotu opłaty za czynności adwokackie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło