II SA/Po 972/13
WyrokWSA w Poznaniu2014-03-06
Skład orzekający: Wiesława Batorowicz, Maria Kwiecińska, Jakub Zieliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma podstawę prawną do wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie wyrównania lub odmowy wyrównania strażakowi uposażenia za okres wsteczny, po zaliczeniu mu dodatkowych okresów do wysługi lat?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie ma podstawy prawnej do wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie wyrównania lub odmowy wyrównania strażakowi uposażenia za okres wsteczny. Roszczenia majątkowe o świadczenia pieniężne wynikające ze stosunku służbowego strażaków rozstrzygają sądy pracy, a nie organy administracji w drodze decyzji administracyjnej. Decyzja o zaliczeniu stażu pracy jest jedynie źródłem roszczenia majątkowego, które powinno być dochodzone przed sądem powszechnym.Stan faktyczny
Skarżący D. G. zwrócił się do Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej o zaliczenie do wysługi uposażeniowej okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym i pobierania zasiłków dla bezrobotnych. Organ I instancji zaliczył te okresy, wydłużając staż pracy o 8 lat 6 miesięcy i 20 dni. Skarżący wniósł odwołanie, domagając się wypłaty dodatku z tytułu wysługi lat za okres 3 lat wstecz. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, wskazując na przedawnienie roszczeń. Skarżący wniósł skargę do WSA, podtrzymując swoje stanowisko.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędziowie Sędzia WSA Maria Kwiecińska (spr.) Sędzia WSA Jakub Zieliński Protokolant St. sekretarz sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 06 marca 2014 r. sprawy ze skargi D. G. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia (...) Nr (...) w przedmiocie uposażenia oddala skargę
Decyzją z dnia (...) czerwca 2013 r., nr (...), Komendant Powiatowy Państwowej Straży Pożarnej w W., na podstawie art. 88 ust. 2 i 4 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (tekst jedn. Dz. U. z 2009 r. Nr 12, poz. 68 z ze zm.) oraz § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 27 lutego 2008 r. w sprawie uposażenie strażaków Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2008 r., Nr 37, poz. 212 ze zm.) zaliczył D. G. z dniem (...) czerwca 2013 r., okresy pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnych w charakterze domownika oraz okresy pobierania zasiłków jako osoby bezrobotnej do wysługi uposażeniowej – zwiększając staż jego pracy o 8 lat 6 miesięcy i 20 dni. Równocześnie, na podstawie art. 108 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), dalej "K.p.a.", decyzji powyższej przyznano rygor natychmiastowej wykonalności.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podano, że uzyskane w toku postępowania dokumenty – zaświadczenie wydane przez Powiatowy Urząd Pracy w O., zaświadczenie wydanie przez Powiatowy Urząd Pracy w W. oraz dokumenty potwierdzające pracę w indywidualnym gospodarstwie rolnym w charakterze domownika pozwoliły wydłużyć staż pracy D. G. o 8 lat, 6 miesięcy i 20 dni. Następnie organ wskazał, że aktualizacja prawa do wzrostu uposażenia i jego wysokości, wynikająca z przebiegu służby następuje z urzędu i nie wymaga wydawania odrębnych decyzji. Przepis § 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 27 lutego 2008 r. w sprawie uposażenie strażaków Państwowej Straży Pożarnej dopuszcza także możliwość aktualizacji wysługi lat w przypadku przedłożenia przez strażaka dokumentów wcześniej nie znanych pracodawcy, a uprawniających do wzrostu uposażenia, przy czym jeżeli na początku służby nie przedstawił tych dokumentów, to traci on prawo do wzrostu uposażenia, narażając się równocześnie na przedawnienie roszczeń z tego tytułu. Jak bowiem podkreślono, roszczenie o wypłatę uposażenia przedawnia się z upływem 3 lat od momentu, w którym świadczenie powinno być wymagalne, a jego bieg zaczyna się od dnia w którym roszczenie stałoby się wymagalne, gdyby uprawniony podjął czynność w najszybszym możliwym terminie, a więc w tym przypadku, gdyby przedstawił stosowne dokumenty w momencie wstąpienia do Straży Pożarnej.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł D. G. wnosząc o przyznanie uposażenia – dodatku z tytułu wysługi lat za okres 3 lat wstecz od dnia złożenia wniosku o zaliczenie dodatkowych okresów stażu pracy.
Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej decyzją z dnia (...) lipca 2013 r., nr (...), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie organ odwoławczy powtórzył dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie podtrzymał stanowisko organu I instancji, że roszczenie o wypłatę uposażenia z tytułu wysługi przedawnia się z upływem 3 lat od momentu, w którym świadczenie powinno być wymagalne, a więc od momentu, kiedy skarżący wstąpił do Straży Pożarnej.
Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu D. G. podtrzymując zarzuty zawarte w odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej podtrzymał swoje stanowisko i wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się bezzasadna.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi w art. 1 §1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) oraz w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.
Przedmiotem zaskarżonej decyzji jest zwiększenie D. G. stażu pracy w Państwowej Straży Pożarnej.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji stanowiły przepisy ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej. Zgodnie z art. 88 ust. 4 powyższej ustawy do okresu służby w Państwowej Straży Pożarnej, od którego zależą prawo do wzrostu uposażenia i jego wysokość, zalicza się również inne okresy, które z mocy odrębnych przepisów podlegają wliczeniu do okresu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze. Niewątpliwie do okresów powyższych zalicza się również okresy pobierania zasiłku z Powiatowego Urzędu Pracy oraz pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym. Równocześnie § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 27 lutego 2008 r. w sprawie uposażenie strażaków Państwowej Straży Pożarnej okresy służby, pracy i inne okresy zaliczane do okresu służby, od których zależy prawo do wzrostu uposażenia i jego wysokość, zalicza się na podstawie dokumentów, potwierdzających te okresy, złożonych przez strażaka w komórce właściwej do spraw kadr. W powyższym świetle obowiązkiem strażaka rozpoczynającego służbę lub już ją pełniącego jest niezwłoczne przedłożenie dokumentów mających wpływ na wysokość jego uposażenia.
Przenosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy wskazać należy, że raportem z dnia (...) maja 2013 r. skarżący zwrócił się do Powiatowego Komendanta Straży Pożarnej z prośbą o doliczenie do pracowniczego stażu pracy lat, w których pobierał zasiłek dla bezrobotnych oraz pracował w indywidualnym gospodarstwie rolnym. Załączone do wniosku dokumenty pozwoliły organowi I instancji, w oparciu o przepis art. 88 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, do zwiększenia stażu jego pracy o 8 lat 6 miesięcy i 20 dni. W ocenie Sądu zarówno powyższe rozstrzygnięcie, jak i utrzymująca ją w mocy zaskarżona decyzja Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej odpowiadają prawu.
Istotą sporu, a zarazem jedynym zarzutem skarżącego, jest brak wypłacenia mu dodatku z tytułu wysługi lat za okres 3 lat wstecz od dnia złożenia wniosku o zaliczenie dodatkowych okresów stażu pracy.
Rozstrzygając powyższą kwestię należy jednak zauważyć, że zgodnie z art. 111a ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej, sprawy dotyczące roszczeń majątkowych o świadczenia pieniężne wynikające ze stosunku służbowego strażaków rozstrzygają sądy pracy. W ocenie Sądu, brak jest tym samym podstawy prawnej do wydania przez organy decyzji administracyjnej w przedmiocie wyrównania czy też odmowy wyrównania skarżącemu uposażenia za 3 lata wstecz. Tylko bowiem w sprawach dotyczących powołania, mianowania, ustalenia składników uposażenia strażaka organ administracji publicznej może działać w sposób władczy, mając za podstawę np. art. 91 ust. 1, czy też art. 92 ustawy o Państwowej Straży Pożranej, w drodze wydania aktu administracyjnego, tj. decyzji. Kwestia wypłaty wyrównania uposażenia strażaka ma jedynie charakter wtórny wobec rozstrzygnięcia o zaliczeniu stażu pracy do okresu służby, od którego zależą uprawnienia pracownicze. Zależność pomiędzy obydwoma rozstrzygnięciami jest zaś taka, że decyzja o zaliczeniu stażu pracy w gospodarstwie rolnym jest źródłem roszczenia majątkowego strażaka, wynikającego ze stosunku służbowego, którego to stosunku treść określa m.in. decyzja zaliczająca staż pracy w gospodarstwie rolnym.
Jak wynika z powołanego wyżej art. 111a ustawy o Państwowej Straży Pożarnej, wolą ustawodawcy, wyrażoną w tym przepisie, sprawy dotyczące roszczeń majątkowych o świadczenia pieniężne ze stosunku służbowego strażaków rozstrzygają sądy pracy, a przepisy ustawy - Kodeks cywilny, dotyczące skutków niewykonania zobowiązań, stosuje się odpowiednio. Treść powyższego przepisu jest jednoznaczna i zawiera wyraźne rozróżnienie podstaw roszczeń majątkowych o świadczenia pieniężne i samych roszczeń, zastrzegając dla tych ostatnich drogę postępowania cywilnego przed sądami powszechnymi (sądami pracy).
W związku z tym stwierdzić należy, że organy administracji publicznej nie miały podstawy prawnej do wydania decyzji dotyczącej wyrównania skarżącemu uposażenia. Prowadząc przedmiotowe postępowanie organy były zobowiązane wyłącznie do dokonania oceny, czy istnieją przesłanki do zaliczenia skarżącemu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnych w charakterze domownika oraz okresy pobierania zasiłków jako osoby bezrobotnej, nie zaś do orzekania w przedmiocie ewentualnych roszczeń związanych z wypłatą odszkodowania. Stąd też podnoszone przez skarżącego zarzuty uznać należało za nietrafne, gdyż mogą być one podnoszone jedynie w przypadku ewentualnego sporu przed sądem powszechnym, nie zaś w ramach postępowania w przedmiocie zaliczenia stażu pracy.
Podsumowując dotychczasowe rozważania wskazać należy, że organy administracji publicznej prawidłowo orzekły o zwiększeniu stażu pracy skarżącego. Mając powyższe na względzie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalono.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło