II SA/Po 978/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Tomasz Świstak po rozpoznaniu w dniu 23 grudnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu w sprawie ze skargi M. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego postanawia: odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi /-/ T. Świstak Pismami datowanymi na [...] listopada 2021 r., a nadanymi w Urzędzie Pocztowym [...] w dniu [...] listopada 2021 r. M. C. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego oraz wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, wskazując że niezłożenie skargi w terminie wynikało z niewiedzy skarżącej. Wskazała, iż o potrzebie złożenia skargi w tej sprawie dowiedział się [...] listopada 2021 r. w rozmowie telefonicznej z pracownica SKO P., a wcześniej była przekonana, iż jej skarga złożona na inną decyzję SKO będzie wystarczająca by nadać bieg sprawie sądowej dotyczącej również decyzji zaskarżanej obecnie. Skarżąca podniosła, że występuje przed organami administracji bez pełnomocnika. Nie ma też wykształcenia prawniczego ani doświadczenia w pisaniu pism. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej jako p.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, a w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 1 i § 2 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie zaistniało uchybienie terminowi do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Z samego wniosku o przywrócenie terminu wynika, iż zdarzenie, z którym skarżąca wiążę ustanie przyczyny uchybienia terminu do wniesienia skargi zaistniało w dniu [...] listopada 2021 r., co oznacza, iż ostatnim dniem dla złożenie wniosku o przywrócenie uchybionego terminu był [...] listopada 2021 r. Zgodnie z art. 83 § 2 p.p.s.a. terminy oblicza się według przepisów prawa cywilnego. W myśl art. 11 Kodeksu cywilnego, do którego art. 83 § 2 p.p.s.a. odsyła, termin oznaczony w dniach kończy się z upływem ostatniego dnia (§ 1), zaś jeżeli początkiem terminu oznaczonego w dniach jest pewne zdarzenie, nie uwzględnia się przy obliczaniu terminu dnia, w którym to zdarzenie nastąpiło (§ 2). Skoro zatem zdarzenie, z którym skarżąca wiążę ustanie przyczyny uchybienia terminu do wniesienia skargi zaistniało w dniu [...] listopada 2021 r., to oznacza to, iż siedmiodniowy termin do złożenie wniosku o przywrócenie terminu rozpoczął bieg [...] listopada 2021 r. i zakończył się z upływem dnia [...] listopada 2021 r. Wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi datowany wprawdzie na [...] listopada 2021 r., nie został jednakże wniesiony w tej dacie do sądu, lecz nadany w dniu [...] listopada 2021 r. w Urzędzie Pocztowym [...] Zgodnie zaś z art. 83 § 3 p.p.s.a. to oddanie pisma w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. Co za tym idzie wniosek o przywrócenie terminu złożony został z uchybienie terminu określonego w art. 87 § 1 p.p.s.a., co uzasadniało jego odrzucenie na podstawie art. 88 p.p.s.a. stanowiącego, że spóźniony wniosek o przywrócenie terminu podlega odrzuceniu na posiedzeniu niejawnym. Niezależnie od powyższego i niejako na marginesie powyższych rozważań o zasadniczym dla powziętego rozstrzygnięcia charakterze Sąd wskazuje, iż instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy. Tylko spełnienie przywołanych przesłanek może stanowić podstawę do wydania przez sąd administracyjny postanowienia o przywróceniu stronie terminu do dokonania czynności procesowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Brak winy w uchybieniu terminu winien być oceniany w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności jakiej można wymagać od osoby należycie dbającej o swoje interesy. Dlatego o braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienia NSA z dnia 27 maja 2014 r., sygn. akt II GZ 223/14 i z dnia 3 września 2010 r., sygn. akt I OZ 655/10; http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W orzecznictwie wskazuje się również, że dopuszczenie się przez stronę choćby lekkiego niedbalstwa daje podstawę do przyjęcia jej zawinienia w uchybieniu terminu i odmowy przywrócenia terminu. Strona musi więc uwiarygodnić swą staranność, jak również to, że przeszkoda, która spowodowała niedotrzymanie terminu, była od niej niezależna (por. postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 20 października 2004 r., sygn. akt IV SA/Gl 647/04; http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Skarżąca w treści pouczenia dołączonego do decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2021 r. została szczegółowo poinformowana o sposobie i trybie wniesienia środka zaskarżenia do Sądu. Jak wynika z akt sprawy decyzja ta wraz z pouczeniem została skarżącej doręczona w sposób prawidłowy w dniu [...] października 2021 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru w aktach administracyjnych). W tym stanie rzeczy, nie sposób przyjąć by do uchybienia terminowi do wniesienia skargi doszło bez winy skarżącej. Nie ulega bowiem wątpliwości, iż od strony postępowania, można oczekiwać i wymagać staranności w zakresie prowadzenia spraw i dochowywania terminów do dokonywania czynności, zwłaszcza w sytuacji otrzymania stosownego pouczenia o tym, w jakim terminie należy dokonać konkretnej czynności. Podkreślić należy, iż dokonanie czynności wniesienia skargi do sądu administracyjnego nie wymaga posiadania wiedzy prawniczej. /-/ T. Świstak