II SA/Po 982/02
WyrokWSA w Poznaniu2004-07-14
Skład orzekający: Barbara Kamieńska, Aleksandra Łaskarzewska, Danuta Rzyminiak-Owczarczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze może stwierdzić niedopuszczalność odwołania w sprawie wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty za użytkowanie wieczyste jest nieuzasadniona lub uzasadniona w innej wysokości, powołując się na przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące odwołań?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie miało podstawy prawnej do stwierdzenia niedopuszczalności odwołania w sprawie wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty za użytkowanie wieczyste jest nieuzasadniona lub uzasadniona w innej wysokości, opierając się na art. 134 KPA. Przepis ten dotyczy odwołań, a postępowanie w sprawie wniosku o ustalenie aktualizacji opłaty regulowane jest przepisami ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz odpowiednio przepisami KPA dotyczącymi terminów, a nie odwołań. Wydanie postanowień bez podstawy prawnej skutkuje ich nieważnością.Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło niedopuszczalność odwołania P. S. od wypowiedzenia opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste gruntu, uznając wniosek o ustalenie niższej opłaty za spóźniony. Skarżący zarzucił organowi naruszenie prawa poprzez skierowanie korespondencji na niewłaściwy adres. Sąd administracyjny uznał zaskarżone postanowienia za nieważne, ponieważ zostały wydane bez podstawy prawnej.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonych postanowień i określono, że nie podlegają wykonaniu. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz P. S. kwotę 20 zł tytułem zwrotu wpisu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska /spr./ Asesor sąd. Danuta Rzyminiak-Owczarczak Protokolant Sekr.sąd. Katarzyna Bela po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 lipca 2004 r. sprawy ze skargi P. S. na postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2002 r. Nr [...] i [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania; I. stwierdza nieważność zaskarżonych postanowień, II. określa, że zaskarżone postanowienia nie podlegają wykonaniu, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz P. S. kwotę 20 zł (dwadzieścia złotych) tytułem uiszczonego wpisu. /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak /-/ B.Kamieńska /-/ A.Łaskarzewska MK
Postanowieniem z dnia [...] marca 2002 r. nr [...] na podstawie art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tj. Dz.U. z 2001 r., nr 79 poz. 856 z późn.zm.) oraz art. 134 kpa, a także na podstawie art. 78 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tj. Dz.U. z 2000 r., nr 46 poz. 543 z późn.zm) Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło niedopuszczalność odwołania P. S. od dokonanego przez Wójta Gminy Z. w dniu [...] października 2001 r. nr [...] wypowiedzenia dotychczasowej opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste gruntu oznaczonego ewidencyjnie nr [...]. Zawarty w odwołaniu wniosek dotyczył ustalenia, że zaproponowana stawka opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste działki jest uzasadniona, lecz powinna być określona w mniejszej wysokości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że P. S. złożył wniosek po upływie terminu do jego wniesienia. Organ wskazał, że doręczenie wypowiedzenia nastąpiło na wskazany w akcie notarialnym adres w dniu 24 października 2001 r., wobec czego wniosek o ustalenie złożony 25 lutego 2002 r. należy uznać za spóźniony. W uzasadnieniu wskazano również na fakt, że wnioskodawca nie złożył wniosku o przywrócenie terminu.
Postanowieniem z dnia [...] marca 2002 r. nr [...] na podstawie art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych oraz art. 134 kpa, a także na podstawie art. 78 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło niedopuszczalność odwołania P. S. od dokonanego przez Wójta Gminy Z. w dniu [...] października 2001 r. nr [...] wypowiedzenia dotychczasowej opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste gruntu oznaczonego ewidencyjnie [...]. Zawarty w odwołaniu wniosek dotyczył ustalenia, że zaproponowana stawka opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste działki jest uzasadniona, lecz powinna być określona w mniejszej wysokości. Organ uznał, że wniosek o ustalenie został złożony po upływie trzydziestodniowego terminu do jego wniesienia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że termin do wniesienia odwołania jest terminem ustawowym, wiąże zarówno strony jak i organ, a w sprawie nie złożono wniosku o jego przywrócenie.
W skardze na powyższe postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego P. S. zarzucił organowi rażące naruszenie prawa. Skarżący podniósł, że decyzje Wójta Gminy Z. zostały skierowane na adres w Z., ul. [...], a nie na podany w trakcie załatwiania spraw związanych z uruchomieniem i zarejestrowaniem warsztatu samochodowego adres do doręczeń przy ul. [...] w P. . Skarżący podniósł naruszenie przepisów kpa poprzez skierowanie korespondencji na niewłaściwy adres.
W odpowiedzi na skargi organ odwołał się do argumentacji zawartej w zaskarżonych postanowieniach, żądając oddalenia skarg.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zaskarżone postanowienia okazały się nieważne wydane zostały bez podstawy prawnej. Zgodnie z art. 78 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, użytkownik wieczysty, którym jest w niniejszej sprawie P. S. może w terminie 30 dni od daty otrzymania wypowiedzenia złożyć do Samorządowego Kolegium Odwoławczego właściwego ze względu na miejsce położenia nieruchomości wniosek o ustalenie, że aktualizacja opłaty jest nieuzasadniona, albo że jest uzasadniona w innej wysokości.
W myśl art. 79 ust. 7 powołanej ustawy do postępowania w tej sprawie przed Kolegium stosuje się odpowiednio przepisy kpa o wyłączeniu pracownika oraz organu, o załatwieniu spraw, doręczeniach, wezwaniach, terminach i postępowaniu z wyjątkiem przepisów dotyczących odwołań i zażaleń oraz o opłatach i kosztach postępowania.
Podstawę prawną zaskarżonych postanowień wskazano w art. 134 kpa. Zamieszczony jest on w rozdziale "odwołania". Zgodnie z jednoznacznym brzmieniem zacytowanego wyżej przepisu nie ma on zastosowania do postępowania przed kolegium w sprawie wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty jest nieuzasadniona, albo uzasadniona w innej wysokości.
Kolegium władne było jedynie w tego rodzaju sprawie rozpoznać wniosek o przywrócenie terminu, gdyż podstawą prawną do rozpoznania tego wniosku są przepisy działu I i rozdziału 10 "Terminy".
Wydanie postanowień bez podstawy prawnej skutkuje ich nieważnością zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Identycznie wywiódł Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 17.03.2000 r. (sygn. akt I SA 202/99).
Stąd orzeczono jak w pkt. I sentencji na zasadzie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270).
Jak w pkt. II orzeczono na zasadzie art. 152 cytowanej wyżej ustawy.
O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 wymienionej ustawy.
Orzekając Sąd miał na względzie art. 97 § 1 i 2 ustawy z dnia 30.08.2002 r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271 ze zm.).
/-/ D.Rzyminiak-Owczarczak /-/ B.Kamieńska /-/ A.Łaskarzewska
Brak podpisu sędziego spowodowany
jest jego nieobecnością
/-/ A.Łaskarzewska
MK
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło