II SA/Po 982/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Protokolant sekr. sąd. Kamila Kozłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2006r. przy udziale sprawy ze skargi "A" Spółki z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2004r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. Uchyla zaskarżoną decyzję, II. Zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 500,-zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. Określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ E. Podrazik /-/ W. Batorowicz /-/ A. Łaskarzewska Decyzją z dnia [...].04.2004 r. (sprostowaną postanowieniem z dnia [...].05.2004 r.) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., na podstawie art. 48 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane, nakazał inwestorowi "A" sp. z o.o. w W. Oddział w L. wykonać rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku na działce nr [...],[...] i [...] w L. W uzasadnieniu organ podał, iż inwestor wybudował w 2003 r. na wymienionych wyżej działkach nad Jeziorem L. budynek drewniany, posadowiony na kamieniach, z przeznaczeniem dla obsługi gospodarki rybackiej. Obiekt wybudowano bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Postanowieniem z dnia [...].10.2003 r. nałożono na inwestora obowiązek przedłożenia w terminie do [...].12.2003 r. pisma Burmistrza Miasta S. o zgodności przedmiotowego obiektu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i planem miejscowym, 4 egzemplarze projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi, oświadczenia inwestora o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Inwestor przedłożył pismo Burmistrza Miasta S., z którego wynika, że inwestycja zlokalizowana jest na działce nr [...], przeznaczonej w planie pod jezioro z dostępnością brzegową do celów rekreacji. Taki zapis planu w ocenie organu nadzoru budowlanego wyklucza możliwość zabudowy tej działki tego rodzaju obiektem, jaki został zrealizowany. Obiekt zrealizowany jest sprzecznie z ustaleniami obowiązującego planu. W związku, z czym zgodnie z art. 48 ust. 4 i ust. 1 ustawy Prawo budowlane należało orzec rozbiórkę obiektu. Tym samym inwestor nie może wypełnić obowiązku nałożonego postanowieniem z dnia [...].10.2003 r. Decyzją z dnia [...].09.2004 r., po rozpatrzeniu odwołania inwestora "A" sp. z o.o., Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego: - uchylił zaskarżoną decyzję w części określającej numery geodezyjne działek, na których posadowiono przedmiotowy budynek, i w to miejsce wskazał działki nr [...] i [...] - w pozostałym zakresie utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. W uzasadnieniu podano, iż wbrew twierdzeniom inwestora budowa obiektu "rybakówki" nie była przedmiotem zgłoszenia do właściwego organu, wymagała ponadto pozwolenia na budowę, a jej realizacja bez pozwolenia stanowi samowolę budowlaną. Postanowieniem z dnia [...].10.2003 r. PINB w K. wstrzymał prowadzenie robót budowlanych i nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia określonych dokumentów w terminie do [...].12.2003 r. Spółka, składając część żądanych dokumentów, zwróciła się z prośbą o przedłużenie terminu do złożenia pozostałych "do końca stycznia 2004 r.". PINB w K. wyraził milczącą zgodę na przedłużenie tego terminu do końca stycznia 2004 r. Jednakże inwestor nie dotrzymał nowego terminu załączając wymagane dokumenty do podania z dnia [...].02.2004 r., które wniesiono w dniu 04.02.2004 r. Terminy w postępowaniu administracyjnym są terminami zawitymi, tzn. że uchybienie im powoduje ujemne skutki prawne. W tej sytuacji zastosowanie znajduje dyspozycja art. 48 ust. 4 ustawy Prawo budowlane. O konieczności rozbiórki przedmiotowego obiektu przesądza wyłącznie fakt uchybienia terminowi do złożenia dokumentów. W tym stanie rzeczy pozbawione podstaw są próby dociekania treści przedłożonych po terminie dokumentów. Od powyższej decyzji skargę złożył inwestor "A" sp. z o.o. w W., domagając się jej uchylenia. Skarżący podniósł, iż organ II instancji pominął całkowicie okoliczność, że uzasadnienie decyzji PINB opierało się na odmiennych ustaleniach, organ I instancji zarzucał inwestorowi sprzeczność inwestycji z planem miejscowym, nie podnosił zaś kwestii nie dotrzymania terminu do przedłożenia dokumentacji. Organ II instancji nie odniósł się w ogóle do uzasadnienia decyzji PINB i do treści odwołania w tym zakresie. Organ I instancji przyjął dokumentację dołączoną do pisma z dnia [...].02.2004 r. i nie zarzucił stronie uchybienia terminowi. Dzień [...].01.2004 r. przypadał w sobotę i Urząd wtedy nie pracował. Organ I instancji nie rozpatrzył w ogóle wniosku skarżącego o przedłużenie terminu do złożenia dokumentów. Strona winna otrzymać od organu pismo określające nowy termin wykonania obowiązku, bowiem organ nie jest związany terminem zaproponowanym przez stronę. Brak stanowiska organu, co do wniosku skarżącego o przedłużenie terminu oznacza, że termin taki w istocie w ogóle nie został zakreślony. Skarżący wykonał nałożone na niego obowiązki i należało zastosować przepis art. 49b ust. 4 ustawy Prawo budowlane. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego oparł swoje rozstrzygnięcie wyłącznie na ustaleniu, iż inwestor złożył część dokumentów wymienionych w postanowieniu PINB w K. z dnia [...].10.2003 r. z uchybieniem terminu do dokonania tej czynności, stwierdzając jednocześnie, że "w tym stanie rzeczy pozbawione podstaw są próby dociekania treści przedłożonych po terminie dokumentów". W myśl art. 48 ust. 3 ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane organ nadzoru budowlanego nakładając na inwestora obowiązek przedłożenia stosownych dokumentów wyznacza jednocześnie termin do ich złożenia. Termin powyższy jest terminem procesowym, wyznaczanym przez organ administracji. Czynność procesowa dokonana po upływie terminu określonego do jej dokonania nie wywołuje zasadniczo skutku. Tego typu termin może być jednak przez organ na wniosek strony skrócony lub przedłużony, strona może także wnosić o przywrócenie terminu w trybie określonym w art. 58 kpa. Ponadto organ może również z ważnych przyczyn, kierując się wyrażoną w art. 7 kpa zasadą uwzględniania przy załatwianiu spraw interesu społecznego i słusznego interesu obywatela, uznać za skuteczną czynność dokonaną przez stronę po upływie wyznaczonego terminu. W przedmiotowej sprawie w postanowieniu z dnia [...].10.2003 r., wydanym w oparciu o przepis art. 48 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, wyznaczono skarżącemu termin do złożenia wymienionych dokumentów do dnia [...].12.2003 r. Przed upływem tego terminu skarżący, składając część żądanych dokumentów, zwrócił się również do organu I instancji z prośbą o przedłużenie terminu do końca stycznia 2004 r. Skarżący podniósł, iż pomimo wypłaconych zaliczek podwykonawca map geodezyjnych i architekci nie wykonali na czas dokumentacji z uwagi na aurę i trudności z dostaniem się do pełnej dokumentacji z archiwum (k. 39, koperta po k. 36). Organ I instancji nie odniósł się w żaden sposób do wymienionego wniosku. W dniu 04.02.2004 r. skarżący przedłożył organowi I instancji całość dokumentów wymienionych w postanowieniu z dnia [...].10.2003 r. (k.44). Po dokonaniu przez skarżącego tej czynności PINB w K. prowadził dalsze postępowanie wyjaśniające, przeprowadzając dowody z akt Wydziału Ochrony Środowiska Rolnictwa i Leśnictwa Starostwa Powiatowego w K. (k.54-47), umowy dzierżawy (k.61-53), wzywając spółkę do przedłożenia wypisu z Krajowego Rejestru Sądowego w celu ustalenia, kto jest dzierżawcą nieruchomości "[...]" i czy skarżącemu przysługuje prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (k. 63). Decyzja organu I instancji wydana została w dniu [...].04.2004 r., tj. po ponad dwóch miesiącach od daty złożenia przez spółkę całości dokumentów wymienionych w postanowieniu z dnia [...].10.2003 r. W uzasadnieniu tej decyzji organ jako podstawę rozstrzygnięcia wskazał na sprzeczność samowolnie wybudowanego obiektu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. W uzasadnieniu brak natomiast odniesienia się do okoliczności, iż inwestor złożył część brakujących, a wymaganych postanowieniem z dnia [...].10.2003 r., dokumentów po terminie do ich złożenia. Organ I instancji nie wskazał powyższej okoliczności jako podstawy swojego rozstrzygnięcia, w ogóle pomijając tę kwestię. Całokształt wyżej przytoczonych okoliczności uzasadnia stwierdzenie, że organ I instancji uznał za skuteczne złożenie przez skarżącego w dniu 04.02.2004 r. dokumentów wymienionych w postanowieniu z dnia [...].10.2003 r., pomimo, iż nastąpiło to po upływie terminu do dokonania tej czynności. Oceny tej nie może zmienić fakt, iż w piśmie z dnia [...].07.2004 r. skierowanym do organu odwoławczego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wskazał, że podstawą decyzji było nie przedłożenie przez inwestora wymaganych dokumentów w terminie. Podkreślić należy, iż organ rozstrzygający sprawę wyraża swoje stanowisko w decyzji i jej uzasadnieniu, wszelkie późniejsze wyjaśnienia, w szczególności odbiegające od wyrażonych w decyzji, nie mogą mieć istotnego znaczenia. Zauważyć także należy, iż przekazując akta sprawy wraz z odwołaniem do organu II instancji PINB w K. w piśmie z dnia [...].05.2004 r. powtórzył argumentację z uzasadnienia decyzji, nie powołując się na uchybienie terminowi przez skarżącą spółkę i bezskuteczność dokonanej przez nią w dniu 04.02.2004 r. czynności złożenia dokumentów. W sytuacji, gdy organ I instancji uznał czynność dokonaną z uchybieniem terminu za skuteczną, organ odwoławczy nie może z kolei stwierdzać jej bezskuteczności. Reasumując powyższe rozważania stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa materialnego i przepisów postępowania, tj. art. 7 kpa oraz art. 48 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, co miało wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego należało uchylić. Ponownie rozpoznając przedmiotową sprawę organ odwoławczy rozpatrzy sprawę merytorycznie, ustosunkowując się do okoliczności podniesionych w decyzji organu I instancji oraz w odwołaniu skarżącej spółki, i stosownie do poczynionych ustaleń zastosuje właściwe przepisy ustawy Prawo budowlane. Z wymienionych przyczyn na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 z 2002 r.) należało uwzględnić skargę i uchylić zaskarżoną decyzję. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 wymienionej ustawy. Rozstrzygnięcie w zakresie wykonalności zaskarżonej decyzji oparto o treść art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. /-/ E. Podrazik /-/ W. Batorowicz A. Łaskarzewska brak podpisu Sędziego spowodowany jest jego nieobecnością /-/ E. Podrazik