II SA/Po 989/15
PostanowienieWSA w Poznaniu2016-01-08
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, która posiada oszczędności, dom, samochód i stałe dochody z pracy, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Instytucja prawa pomocy ma służyć osobom, które nie mają możliwości zgromadzenia środków na opłacenie kosztów sądowych. Skarżąca, dysponując oszczędnościami, domem, samochodem i stałymi dochodami, które pozwalają na zaspokojenie podstawowych potrzeb rodziny oraz bieżące regulowanie zobowiązań, nie wykazała obiektywnej niemożności pokrycia kosztów postępowania. Wysokość posiadanych oszczędności pozwala na poniesienie kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżąca K. M.-H. wniosła o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wskazała na trudną sytuację finansową związaną z chorobą dziecka i potencjalnym rozwiązaniem umowy o pracę. Z oświadczenia majątkowego wynikało, że posiada dom, oszczędności, samochód oraz stałe dochody z pracy męża i własnej, a także ponosi koszty kredytów i utrzymania.Rozstrzygnięcie
Odmówiono K. M.-H. przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 08 stycznia 2016r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. M.-H. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi A. F., K. M-H, A. O., B. S., K. S., M. W. na uchwałę Rady Miejskiej z dnia [...] czerwca 2015r. Nr [...] w przedmiocie przekazania prowadzenia przedszkola postanawia odmówić K. M-H przyznania prawa pomocy. /-/ K. Witkowicz-Grochowska
Skarżąca K. M.-H. domagała się przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Skarżąca podała, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe z mężem i małoletnim synem. Posiada dom jednorodzinny o powierzchni [...] m² o wartości [...] tys. zł. położony w O., ma oszczędności w wysokości [...] zł, oraz samochód osobowy z 2000r. o wartości około [...]zł. Rodzina utrzymuje się z wynagrodzenia skarżącej z umowy o pracę w wysokości [...]zł oraz z wynagrodzenia z umowy o pracę jej męża w wysokości [...]zł netto miesięcznie. Argumentowała, że na skutek przekazania przedszkola Stowarzyszeniu nie przedstawiono jej nowych warunków pracy, czego skutkiem będzie rozwiązanie umowy o pracę od 1 stycznia 2016r. Dziecko skarżącej często choruje. Skarżąca oświadczyła, że ponosi stałe koszty utrzymania związane z obsługą kredytu hipotecznego w kwocie [...] zł, pożyczki w Banku w wysokości [...]zł, opłatę za media [...] zł, koszty utrzymania mieszkania [...]zł koszty leków [...]zł.
Regulacja dotycząca prawa pomocy, zawarta w art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012, poz. 270 ze zm. - dalej "p.p.s.a.") stanowi odstępstwo od zasady ustanowionej w art. 199 p.p.s.a., stosownie do której strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Dlatego podkreślić należy, że instytucja prawa pomocy w całości ma służyć przede wszystkim osobom, które nie mają możliwości zgromadzenia jakichkolwiek środków na opłacenie kosztów związanych z obroną swoich praw przed sądem.
A zatem przytoczone we wniosku okoliczności, jak i zgromadzone dokumenty powinny uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanej regulacji. Wnioskodawczyni winna, więc wykazać w sposób niebudzący wątpliwości, że zdobycie środków niezbędnych do uczestniczenia w postępowaniu sądowym, jest obiektywnie niemożliwe.
W świetle powyższego, oświadczenie majątkowe przedstawione przez skarżącą zawarte w treści formularza o prawo pomocy wskazuje, że dochody jej rodziny pozwalają na zaspokojenie wszystkich podstawowych potrzeb koniecznego bieżącego utrzymania rodziny.
Z oświadczenia skarżącej wynika, że ponosi wszystkie koszty swojego utrzymania, w tym zaciągnięte zobowiązania kredytowe i pożyczkowe. Nie podała bowiem by miała trudności z ich bieżącym regulowaniem, czy jakieś zaległości płatnicze.
Nadto, skarżąca oświadczyła, że posiada oszczędności w wysokości [...] zł. Zasadą jest, że skoro skarżąca dysponuje oszczędnościami, brak podstaw do obciążenia Skarbu Państwa kosztami, które co do zasady winna ponieść strona inicjująca postępowanie sądowe. Skoro skarżąca ma możliwości by zgromadzić oszczędności, to wynika z tego że zaspokaja wszystkie potrzeby rodziny nawet te przekraczające niezbędne koszty bieżącego utrzymania. Z istoty prawa pomocy wynika możliwość skorzystania z dobrodziejstwa prawa pomocy, dopiero gdy strona wykaże, że po uiszczeniu wszystkich koniecznych kosztów swojego i rodziny utrzymania nie dysponuje wolnymi środkami, które mógłby przeznaczyć na poniesienie kosztów niniejszego postępowania. Wysokość oszczędności pozwala także na poniesienie wszystkich kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.
W takim stanie rzeczy, opierając się o treść formularza wniosku o prawo pomocy, w aktualnej sytuacji finansowej i majątkowej wnioskodawczyni, może ona pokryć koszty niniejszego postępowania. Okoliczności te musiały skutkować odmową przyznania prawa pomocy.
Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 w zw. z art. 246 §1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu.
/-/ K. Witkowicz-Grochowska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło