II SAB/Po 100/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 02 października 2015r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi C. K. na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. /-/ K. Witkowicz-Grochowska Skarżąca C. K. wniosła na formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika (k. 31, 53 i nast). W uzasadnieniu wniosku powołała się na stan materialny i zdrowotny swój oraz syna, który znajduje się na jej całkowitym utrzymaniu, uniemożliwiający ponoszenie dodatkowych kosztów bez uszczerbku dla zdrowia i życia. Wskazała, że utrzymuje się z emerytury w wysokości [...] zł miesięcznie, utrzymuje także schorowanego i leczącego się od lipca 2011r. syna, z którym prowadzi wspólne gospodarstwo domowe. Z emerytury kwotę [...] zł przeznacza na leki i leczenie syna, do tego dochodzą poza kosztami utrzymania wydatki związane z wizytami w ośrodku zdrowia, rehabilitacji i u lekarzy specjalistów skarżącej i jej syna. Oświadczyła, że posiada dom o powierzchni [...] m² w okolicach P. Wskazała, że syn nie posiada żadnych wartościowych przedmiotów, nieruchomości, gruntów czy papierów wartościowych. Z uwagi na przewlekłość schorzeń nie może podjąć żadnej pracy. Nadto wskazała, że sytuacja materialna i zdrowotna uniemożliwia ponoszenie dodatkowych kosztów. W oparciu o dane zawarte w powyższym wniosku PPF oraz zgromadzone kserokopie dokumentów źródłowych zaczerpniętych z akt sądowych o sygnaturze II SAB/Po 21/13 ustalono, że jedynym źródłem dochodów skarżącej jest jej emerytura w wysokości [...]zł. Ponosi pełne koszty utrzymania i leczenia syna, który nie może podjąć zatrudnienia. Syn z uwagi na brak zatrudnienia, stan zdrowia, brak możliwości zarejestrowania się w urzędzie pracy jako bezrobotny, korzysta wyłącznie z prywatnej pomocy lekarskiej. Skarżąca korzysta z pomocy publicznej służby zdrowia. Obroty na posiadanym przez wnioskodawczynię rachunku bankowym sprowadzają się do uzyskiwania emerytury i jej wydatkowania na bieżące koszty utrzymania, nie ma kredytów, pożyczek, ani zajęć komorniczych. Nie posiada samochodu. Koszty leków pokrywa z emerytury. Z wyciągów z rachunku bankowego skarżącej przedłożonych do akt sprawy wynika, że stan środków na dzień 1 września 2015r,. przekraczał kwotę [...]zł. Regulacja dotycząca prawa pomocy, zawarta w art. 246 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012, poz. 270 ze zm. - dalej "p.p.s.a.") stanowi odstępstwo od zasady ustanowionej w art. 199 p.p.s.a., stosownie do której strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zgodnie z dyspozycja art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej, gdy wykaże nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Dlatego podkreślić należy, że instytucja prawa pomocy ma służyć przede wszystkim osobom, które nie mają możliwości zgromadzenia środków na opłacenie kosztów sądowych związanych z obroną swoich praw przed sądem. A zatem przytoczone we wniosku okoliczności, jak i zgromadzone dokumenty powinny uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanej regulacji. Wnioskodawczyni winna, więc wykazać w sposób niebudzący wątpliwości, że zdobycie przez nią środków niezbędnych do uczestniczenia w postępowaniu sądowym, jest obiektywnie niemożliwe. Przy czym należy podkreślić, że sytuację finansową skarżącej należy badać w kontekście dochodów i kosztów utrzymania wszystkich członków jego rodziny – matki i syna. Ze zgromadzonej dokumentacji źródłowej wynika, że comiesięczne dochody jakie uzyskuje skarżąca z emerytury wystarczają na pokrycie wszystkich niezbędnych kosztów utrzymania jej i syna. Nie korzysta z pożyczek ani kredytów. Dysponuje niezmienną od kilkunastu miesięcy kwotą w wysokości od [...]zł do [...]zł, jakie zgromadziła na rachunku bankowym. Przyjąć należy, że środki te stanowią oszczędności skarżącej. Nie podała, by w ostatnim czasie poniosła dodatkowe nadzwyczajne i wysokie wydatki, w tym koszty leczenia i zabiegów, które uszczuplałyby posiadane oszczędności. Korzysta bowiem z publicznej opieki zdrowotnej. Zebrane dokumenty nie potwierdziły, by ponosiła kwotę [...] zł miesięcznie na leczenie czy leki. Wobec powyższego, zasadą jest, że skoro skarżąca dysponuje oszczędnościami, brak podstaw do obciążenia Skarbu Państwa kosztami, które co do zasady winna ponieść skarżąca inicjująca postępowanie sądowe. Z istoty prawa pomocy wynika możliwość skorzystania z dobrodziejstwa prawa pomocy, dopiero gdy strona wykaże, że po uiszczeniu wszystkich koniecznych kosztów swojego i rodziny utrzymania nie dysponuje wolnymi środkami, które mogłaby przeznaczyć na poniesienie kosztów niniejszego postępowania. W takim stanie rzeczy, opierając się o treść formularza wniosku o prawo pomocy oraz zebrane dokumenty dotyczące aktualnej sytuacji finansowej i majątkowej skarżącej, stwierdzić należy, że skarżąca dysponuje wolnymi środkami, z których może pokryć całkowite koszty niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego. Okoliczności te musiały skutkować odmową przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 w zw. z art. 246 §1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz-Grochowska