II SAB/Po 107/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak po rozpoznaniu w dniu 29 września 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. M. na przewlekłość Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zasiłku celowego postanawia odrzucić skargę. /-/ Danuta Rzyminiak-Owczarczak Decyzją z dnia 4 maja 2023 r., nr [...], Prezydent Miasta [...] odmówił przyznania G. M. pomocy finansowej w formie zasiłku celowego, celowego specjalnego i celowego specjalnego pod warunkiem zwroty na wydatki określone w treści wniosku z 23 marca 2023 r. Od tej decyzji G. M. (dalej zwana także "Skarżącą") wniosła odwołanie, które do Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej: SKO [...]) wpłynęło 2 czerwca 2023 r. W dniu 29 czerwca 2023 r. Skarżąca złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego - za pośrednictwem SKO [...] - skargę na "naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki", żądając stwierdzenia przewlekłości postępowania w sprawie, "zalecenie podjęcia w wyznaczonym terminie odpowiednich czynności" oraz zasądzenie na jej rzecz od organu sumy pieniężnej w wysokości [...]. zł. Skarga wpłynęła do Sądu w dniu 24 lipca 2023 r. i została zadekretowana jako skarga na przewlekłość SKO [...]. Ponieważ do skargi nie załączono dowodu wniesienia ponaglenia, w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącej Wydziału II tut. Sądu z 24 lipca 2023 r. Skarżąca została wezwana do usunięcia tego braku skargi, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi, poprzez złożenie dowodu wniesienia do skarżonego organu ponaglenia na niezałatwienie sprawy w terminie. Wezwanie doręczone zostało Skarżącej w dniu 28 lipca 2023 r. W odpowiedzi na wezwanie Skarżąca w piśmie z dnia 4 sierpnia 2023 r. podała, że skarga z dnia 29 czerwca 2023 r. jest skargą na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu administracyjnym. Dowodu wniesienia ponaglenia Skarżąca nie złożyła. SKO [...] w odpowiedzi na skargę wniosło o odrzucenie skargi podnosząc brak złożenia przez Skarżącą wymaganego przepisami ponaglenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że treść skargi z dnia 29 czerwca 2023 r. oraz wskazany jako jego adresat Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uzasadniały przyjęcie, że G. M. pismem tym wniosła skargę na przewlekłość SKO [...]. Należy ponadto wyjaśnić, że choć strona skarżąca jest dysponentem skargi, która inicjuje postępowanie sądowoadministracyjne, to obowiązkiem Sądu jest prawidłowe oznaczenie jej przedmiotu, co Sąd czyni mając na uwadze obowiązujące przepisy oraz biorąc pod uwagę interes strony skarżącej. Sąd ma bowiem obowiązek podejmować działania, które umożliwią merytoryczną kontrolę sprawy, której skarga dotyczy. Skarżąca w skardze oraz w piśmie z dnia 4 sierpnia 2023 r. (k. [...] akt sąd.) odwołuje się do regulacji określonych w ustawie z dnia 17 czerwca 2004 roku o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tj. Dz.U. z 2023 r. poz. 1725) i w oparciu o regulacje zawarte w tej ustawie wnosi o stwierdzenie przewlekłości postępowania odwoławczego prowadzonego przez SKO [...]. Zakres przedmiotowy powołanej ustawy został określony w art. 1, z treści którego wynika, że nie obejmuje ona spraw prowadzonych w postępowaniu administracyjnym przez organy administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, zwanej dalej "p.p.s.a."), a do rozpoznania których właściwym jest sąd administracyjny. Tym samym skarga wniesiona w oparciu o przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. podlegałaby odrzuceniu na podstawie 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Także z tej przyczyny skargę należało zadekretować jako skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez SKO [...]. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Z kolei w myśl § 3 powołanego przepisu Sąd odrzuca skargę postanowieniem, a odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym. Jak wyżej wyjaśniono skarga z dnia 29 czerwca 2023 r. jest skargą na przewlekłość postępowania prowadzonego przez SKO [...]. W art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. ustawodawca ukonstytuował obowiązek wyczerpania środków zaskarżenia, które przysługują w toku postępowania administracyjnego. Tylko wyczerpanie tych środków zaskarżenia może otworzyć stronie drogę do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Innymi słowy, niedopuszczalne jest wniesienie skargi, jeżeli strona nie skorzystała ze wszystkich przysługujących jej możliwości. Wspomnianymi środkami zaskarżenia są odwołanie, zażalenie, czy też ponaglenie. Zgodnie z art. 53 § 2b p.p.s.a., skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia. Powołany przepis jest konsekwencją powołanej powyżej zasady obowiązku wyczerpania środków zaskarżenia, o której mowa w art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. To z kolei oznacza, że najpierw musi zostać wniesione ponaglenie, aby następnie można było wnieść skargę na przewlekłość. W niniejszej sprawie Skarżąca nie wykazała, że przed wniesieniem skargi na przewlekłość złożyła ponaglenie. Takiego pisma procesowego nie odnotowano w aktach sprawy, a skarżąca, uprzednio wezwana, nie wykazała, jakoby takie pismo wnosiła. Zaistniała więc sytuacja, w której nie wyczerpano środków zaskarżenia, a więc nie spełniono obowiązku z art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. Jeżeli skargi na przewlekłość nie poprzedziło ponaglenie, skargę należy uznać za niedopuszczalną, co zasadnie podniosło SKO w odpowiedzi na skargę (zob. postanowienie NSA z 21 maja 2020 r. sygn. akt II OSK 189/20 – LEX nr 3242325). Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 58 § 3 p.p.s.a., skargę odrzucił. Stąd postanowiono, jak w sentencji. /-/ Danuta Rzyminiak-Owczarczak