II SAB/Po 113/14
PostanowienieWSA w Poznaniu2015-04-30
Skład orzekający: Sędzia WSA Tomasz Świstak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może zasądzić zwrot kosztów postępowania (w tym wynagrodzenia pełnomocnika) poniżej minimalnych stawek określonych w rozporządzeniu, jeśli nie było umowy między stroną a pełnomocnikiem przewidującej niższe stawki?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie może zasądzić zwrotu kosztów postępowania, w tym wynagrodzenia pełnomocnika, poniżej minimalnych stawek określonych w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości, chyba że istnieje umowa między stroną a pełnomocnikiem przewidująca niższe stawki. W przypadku braku takiej umowy, stosowanie stawek niższych niż minimalne jest niedopuszczalne. Ponadto, od zażaleń na postanowienia w przedmiocie kosztów postępowania nie pobiera się opłat sądowych.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o zwrot kosztów postępowania po tym, jak Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. WSA w Poznaniu rozpoznał ponownie wniosek o zwrot kosztów, uwzględniając wykładnię prawa dokonaną przez NSA. Skarżący domagał się zwrotu kosztów, w tym wynagrodzenia pełnomocnika, a także zwrotu nienależnie uiszczonego wpisu od zażalenia.Rozstrzygnięcie
1. Zasądzono od Wójta Gminy S. na rzecz skarżącego kwotę 477 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
2. Zwrócono stronie skarżącej kwotę 100 zł tytułem nienależnie uiszczonego wpisu od zażalenia.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Świstak po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. K. o zwrot kosztów postępowania w sprawy ze skargi P. K. na bezczynność Wójta Gminy S. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: 1. zasądzić od Wójta Gminu S.na rzecz skarżącego kwotę 477,- (słownie: czterysta siedemdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; 2. zwrócić stronie skarżącej kwotę 100,- (słownie: sto) złotych tytułem nienależnie uiszczonego wpisu od zażalenia. /-/ T.Świstak
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 13 stycznia 2015r., sygn. akt II SAB/Po 113/14, po rozpoznaniu skargi P. K., reprezentowanego przez r. pr. T. K., na bezczynność Wójta Gminy S. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, umorzył postępowanie (pkt I), stwierdził, że bezczynność organu nie miała charakteru rażącego naruszeniem prawa (pkt II) oraz zasądził od Wójta Gminy S. na rzecz skarżącego kwotę 100 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania (pkt III).
P. K. reprezentowany przez pełnomocnika wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania, zawarte w punkcie III wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu dnia 13 stycznia 2015 r.
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 16 kwietnia 2015 r. o sygn. I OZ 330/15 uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu.
Sąd II instancji stwierdził, iż obowiązujące przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.) nie pozwalają na zasądzenie, w razie uwzględnienia skargi w całości (w tym również na skutek umorzenia postępowania w wyniku autokontroli organu), zwrotu kosztów postępowania poniżej stawek minimalnych określonych w rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 490). Sąd, zasądzając opłatę za czynności radcy prawnego z tytułu zastępstwa procesowego, bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy pełnomocnika, a także charakter sprawy i wkład pracy pełnomocnika w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. Uwzględnienie tych przesłanek następuje jednak zawsze w granicach określonych w § 2 ust. 2 cyt. rozporządzenia, a więc z uwzględnieniem stawek minimalnych. Zasądzenie kosztów postępowania według stawek niższych niż minimalne byłoby możliwe tylko wówczas, gdyby takie stawki przewidywała umowa pomiędzy stroną a pełnomocnikiem. Podstawę prawną dla takiego porozumienia zawiera § 3 ust. 2 cyt. rozporządzenia i jest to jedyny przepis, który uzasadnia odstąpienie od stosowania stawek minimalnych. W rozpoznawanej sprawie taka sytuacja nie miała jednak miejsca. Sąd pierwszej instancji błędnie zatem uznał, że możliwie jest odstąpienie od stosowania stawek minimalnych, a tym bardziej całkowite odstąpienie od zasądzenia kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika.
Ponadto Naczelny Sąd Administracyjny zauważył, iż kwestia zwrotu kosztów niniejszego postępowania zażaleniowego będzie rozstrzygana przy ponownym orzekaniu przez Sąd pierwszej instancji w przedmiocie wniosku skarżącego o zwrot kosztów postępowania. Orzekając w powyższym przedmiocie, Sąd powinien także rozważyć, czy istniały podstawy do uiszczenia wpisu od zażalenia na postanowienie zawarte w pkt III wyroku z dnia 13 stycznia 2015 r. Zgodnie bowiem z treścią art. 227 p.p.s.a. zażalenie przysługuje na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie kosztów, jeżeli strona nie składa środka odwoławczego co do istoty sprawy (§1). Od zażaleń, o których mowa w § 1, nie pobiera się opłat sądowych (§2).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Zgodnie z treścią art. 190 p.p.s.a w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a Sąd ponowne rozpoznając wniosek P. K. o zasadzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego związany jest związany wykładnią prawa dokonana w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Z tej też przyczyny mając na uwadze treść art. 201 § 1 i 205 § 2 p.p.s.a oraz § 2 ust. 2 i § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c oraz § 14 ust. 2 pkt 2 lit. d rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu Sąd w punkcie I sentencji postanowienia zasądził od Wójta Gminy S. na rzecz skarżącego zwrot kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw w wysokości 477,- zł na którą to kwotę składa się: wpis sądowy (100 zł), wynagrodzenie pełnomocnika za występowaniu w postępowaniu przed sądem I instancji ( 240 zł), wynagrodzenie pełnomocnika za występowaniu w postępowaniu zażaleniowym (120 zł) oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa (17,- zł).
Ponadto zauważyć należy, iż pełnomocnik skarżącego wykonując zarządzenie Sądu z dnia 23 lutego 2015 r. uiścił w dniu 11 marca 2015 r. wpis sądowy w wysokości 100 zł od zażalenia na postanowienie zawarte w pkt III sentencji wyroku z dnia 13 stycznia 2015 r. Tymczasem jak wynika z treści art. 227 § 2 p.p.s.a. od zażaleń na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie kosztów, nie pobiera się opłaty sądowej. W tej sytuacji koniecznym było orzeczenie o zwrocie nienależnie uiszczonego wpisu od zażalenia z dnia 12 lutego 2015 r. Zgodnie bowiem z treścią art. 225 p.p.s.a opłatę prawomocnie uchyloną w całości lub w części postanowieniem sądu oraz różnicę między kosztami pobranymi, a kosztami należnymi, a także pozostałość zaliczki wpłaconej na pokrycie wydatków zwraca się stronie z urzędu na jej koszt. W tym stanie rzeczy orzeczono jak w pkt II sentencji postanowienia.
/-/ T.Świstak
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło