II SAB/Po 113/21

PostanowienieWSA w Poznaniu2022-04-08

Skład orzekający: Wiesława Batorowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stronie przysługuje zwrot kosztów postępowania za dwukrotne postępowanie przed sądem pierwszej instancji oraz za postępowanie zażaleniowe, w sytuacji gdy Naczelny Sąd Administracyjny uchylił pierwszy wyrok sądu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania?
Ratio decidendi
Stronie reprezentowanej przez radcę prawnego przysługuje zwrot kosztów postępowania za dwukrotne postępowanie przed sądem pierwszej instancji, zgodnie z oceną prawną Naczelnego Sądu Administracyjnego. Kwestia zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego również podlega rozstrzygnięciu przez sąd pierwszej instancji przy orzekaniu o kosztach postępowania sądowego.
Stan faktyczny
Skarżący wniósł o zwrot kosztów postępowania sądowego, domagając się zasądzenia kosztów za dwukrotne postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym (WSA) oraz za postępowanie zażaleniowe. Pierwszy wyrok WSA został uchylony przez Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) i przekazany do ponownego rozpoznania. Po ponownym rozpoznaniu WSA uwzględnił skargę, ale zasądził koszty tylko za drugie postępowanie. Skarżący wniósł zażalenie, domagając się zasądzenia całości kosztów. NSA uchylił postanowienie WSA w zakresie kosztów i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA, wskazując na prawo strony do zwrotu kosztów za oba postępowania przed WSA oraz rozstrzygnięcie o kosztach zażaleniowych.
Rozstrzygnięcie
Zasądzono od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej kwotę [...] zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wiesława Batorowicz po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. M. o zwrot kosztów postępowania sądowego w sprawie ze skargi M. M. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] w przedmiocie wszczęcia postępowania w sprawie utrzymania i użytkowania budynku postanawia zasądzić od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] na rzecz skarżącej kwotę [...]zł (słownie: [...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. /-/ W. Batorowicz Wyrokiem z dnia [...] października 2021 r. o sygn. akt II SAB/Po [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uwzględnił skargę M. M. (zwanego dalej "Skarżącym") w ten sposób, że umorzył postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania organu do wydania decyzji administracyjnej (pkt I. sentencji wyroku), stwierdził, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] (zwany dalej "PINB") dopuścił się bezczynności (pkt II. sentencji wyroku), stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt III. sentencji wyroku), oddalił skargę w pozostałym zakresie (pkt IV. sentencji wyroku) oraz zasądził od PINB na rzecz Skarżącego kwotę [...]zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego (pkt V. sentencji wyroku). Pełnomocnik Skarżącego – r. W. wniósł zażalenie na postanowienie zawarte w pkt V. sentencji wyroku o sygn. akt II SAB/Po [...] żądając jego uchylenia z uwagi na to, że Sąd orzekł tylko o kosztach ponownie rozpoznanej skargi w wyniku uchylenia poprzedniego wyroku przez Naczelny Sąd Administracyjny. Skarżący wniósł także o zwrot kosztów postępowania zażaleniowego. Skarżący podniósł zarzut naruszenia art. 174 pkt 2 w związku z art. 193, art. 200, art. 201 § 1, art. 203 § 1, art. 205 § 2, art. 206, art. 209 oraz art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zmianami, zwanej dalej "p.p.s.a."), gdyż naruszone zostały przepisy postępowania mające wpływ na wynik sprawy w ten sposób, że nie zasądzono całości kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia spraw. W uzasadnieniu zażalenia wskazano, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia [...] czerwca 2020 r. o sygn. akt II SAB/Po [...] oddalił skargę Skarżącego. W wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia [...] marca 2021 r. o sygn. akt II OSK [...] uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Wyrokiem z dnia [...] października 2021 r. o sygn. akt II SAB/Po [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uwzględnił skargę, ale zasądził koszty drugiego postępowania przed Sądem I instancji. Powołując się na orzecznictwo oraz doktrynę, Sąd I instancji miał obowiązek rozpoznać całokształt kosztów należnych do dochodzenia praw. Uznano, że Sąd powinien zasądzić łącznie kwotę [...]zł, co obejmuje [...] zł kosztów postępowań przed Sądem I instancji oraz [...] zł, jako kosztów postępowania zażaleniowego. W odpowiedzi na zażalenie PINB wniósł o oddalenie zażalenia oraz zasądzenie od Skarżącego kosztów postępowania zażaleniowego. Zdaniem PINB nie ma regulacji prawnej, która pozwalałaby na dwukrotne zasądzenie kosztów postępowania pierwszoinstancyjnego. Skarżący jest uprawniony do uzyskania kosztów postępowania w I oraz II instancji. PINB uznał, że w wyniku uchylenia pierwszego wyroku WSA w Poznaniu pełnomocnik Skarżącego nie musiał wykazywać się już żadną aktywnością, ponieważ sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym. Wskazane przez pełnomocnika orzecznictwo odnosi się do innych okoliczności. W wyniku rozpoznania zażalenia, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia [...] lutego 2022 r. o sygn. akt II OZ [...] uchylił postanowienie zawarte w pkt V. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia [...] października 2021 r. o sygn. akt II SAB/Po [...] i w tym zakresie przekazał sprawę tut. Sądowi do ponownego rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że stronie reprezentowanej przez radcę prawnego przysługuje zwrot kosztów postępowania za dwukrotne postępowanie przed Sądem I instancji. Ponadto wyjaśnił, że kwestia zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego będzie rozstrzygana przy orzekaniu przez Sąd I instancji o kosztach postępowania sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Zgodnie z art. 190 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest oceną prawną dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Przez ocenę prawną, o której mowa w powołanym przepisie, należy rozumieć osąd o prawnej wartości sprawy. Może ona dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak też kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania takiej, a nie innej decyzji. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku (odpowiednio: postanowieniu) Naczelnego Sądu Administracyjnego ciąży na sądzie, któremu przekazano sprawę do ponownego rozpoznania, i może być wyłączony tylko w przypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego – co w niniejszej sprawie nie nastąpiło. Powyższe oznacza, że Sąd w składzie orzekającym, ponownie rozpoznając wniosek Skarżącego o zwrot kosztów postępowania, jest związany stanowiskiem wyrażonym w ww. postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego i nie może wyrazić poglądu, ani podjąć rozstrzygnięcia, niezgodnych z zapatrywaniem wyrażonym w pisemnym uzasadnieniu tego orzeczenia. W tymże orzeczeniu, Sąd II instancji zwrócił uwagę, że w niniejszej sprawie stronie reprezentowanej przez radcę prawnego przysługuje zwrot kosztów postępowania za dwukrotne postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu. Ponadto zaznaczył, że kwestia kosztów postępowania zażaleniowego będzie rozstrzygana przez Sąd I instancji przy orzekaniu o kosztach postępowania sądowego. Stosownie do art. 200 p.p.s.a., w razie uwzględnienia skargi przez Sąd I instancji przysługuje Skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Zgodnie z art. 205 § 2 p.p.s.a. do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony. Odrębne przepisy, o których mowa w art. 205 § 2 p.p.s.a., to odpowiednie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości określające opłaty za czynności pełnomocników zawodowych, w tym przypadku – rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 265, zwanego dalej "rozporządzeniem"). W rezultacie na zasądzoną niniejszym postanowieniem kwotę kosztów postępowania złożyły się zawnioskowane przez pełnomocnika Skarżącego: koszt wpisu od skargi ([...] zł), koszt opłaty skarbowej od pełnomocnictwa ([...] zł), wynagrodzenie pełnomocnika za dwa postępowania skargowe, ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c w związku z § 15 ust. 2 rozporządzenia (2 x [...] zł), wynagrodzenie pełnomocnika za postępowanie zażaleniowe, ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 2 lit. d w związku z § 15 ust. 2 rozporządzenia ([...] zł) – co łącznie wynosi [...] zł. Mając na względzie powyższe, orzeczono jak w sentencji postanowienia. /-/ W. Batorowicz

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło