II SAB/Po 141/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Protokolant St. sekretarz sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi P. K. na bezczynność Wójta Gminy D. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. umarza postępowanie, II. stwierdza, że bezczynność organu nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, III. zasądza od Wójta Gminy D. na rzecz skarżącego kwotę 357 zł (trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2014 r. złożonym drogą elektroniczną P. K. wystąpił w trybie art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2001 r. nr 112 poz. 1198 z późn. zm.) o udostępnienie informacji czy Gmina D. w okresie od 2012 r. do chwili złożenia wniosku zawierała umowy dotyczące obsługi prawnej z kancelariamu oraz o udostępnienie treści tych umów. Pismem z dnia [...] sierpnia 2014 r. Gmina D. poinformowała P. K., iż posiada aktualnia zapewnioną obsługę prawną. Pismem z dnia [...] października 2014 r. P. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Wójta Gminy D., wskazując że do dnia wniesienia skargi nie udzielono mu żądanej informacji publicznej i domagając się stwierdzenia bezczynności organu w zakresie rozpoznania jego wniosku, zobowiązania organu do udzielenia informacji oraz zasądzenia kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W odpowiedzi na skargę z dnia [...] listopada 2014 r. Wójt Gminy D. wniósł o oddalenie skargi, wskazując, że istotnie odpowiedź udzielona skarżącemu w dniu [...] sierpnia 2014 r. była nieprecyzyjna, co wynikało z błędnego zrozumienia wniosku przez pracownika organu, jednakże skarżącemu udzielono żądanej informacji publicznej po wniesieniu skargi, tj. w dniu [...] listopada 2014 r. Organ podniósł ponadto, iż skarga winna być poprzedzona wezwaniem Gminy do usunięcia naruszenia prawa, a skarżący nie dopełnił tego obowiązku. W piśmie z dnia [...] grudnia 2014 r. P. K. wniósł o umorzenie postępowania, wobec udzielenia mu żądanej informacji publicznej, oraz o zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania. Skarżący podniósł ponadto, iż skarga na bezczynność w przedmiocie udzielenia informacji publicznej nie wymaga uprzedniego złożenia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Postępowanie sądowe należało umorzyć. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153 poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270), zakresem kognicji Sądu objęte są nie tylko decyzje, postanowienia lub inne akty, wydane przez organy administracji publicznej, lecz także bezczynność tych organów w sytuacji, gdy były one zobowiązane do podjęcia określonego działania w formie i terminie prawem przepisanych. Jak wynika przy tym z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi, ani powołaną podstawą prawną. Na wstępie należy stwierdzić, iż skarga P. K. wniesiona w przedmiotowej sprawie – wbrew twierdzeniom zawartym w odpowiedzi Wójta Gminy D. na skargę – była dopuszczalna. Prawo do złożenia skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie wymaga wyczerpania środków zaskarżenia, w tym uprzedniego wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Stanowisko powyższe ugruntowane jest w orzecznictwie sądów administracyjnych (wyrok NSA z dnia 8 czerwca 2011 r. sygn. I OSK 285/11, wyrok NSA z dnia 24 maja 2006 r. sygn. I OSK 601/05). Podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r. poz. 782). Zgodnie z art. 1 ust. 1 powołanej ustawy, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystaniu na zasadach i w trybie określonych w tej ustawie. Jak wynika z przy tym z art. 2 cytowanej ustawy, każdemu przysługuje co do zasady prawo dostępu do informacji publicznej, a od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego. Nie ulega zatem wątpliwości, że P. K. dysponował legitymacją do wystąpienia z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej. Zgodnie z art. 4 ust. 1 powołanej ustawy zobowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, a także podmioty które dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Jak wynika przy tym z art. 1 ust. 1 powołanej ustawy, informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Przykładowy katalog danych, które mogą mieścić się w pojęciu informacji publicznej został określony w art. 6 cytowanej ustawy. Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 3 tejże ustawy udostępnieniu podlega informacja publiczna o zasadach funkcjonowania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 ustawy, w tym o trybie działania tych podmiotów w zakresie wykonywania zadań publicznych i ich działalności w ramach gospodarki budżetowej i pozabudżetowej. Z tej perspektywy nie ulega zatem wątpliwości, że Wójt Gminy D. jako organ jednostki samorządu terytorialnego jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, a informacja żądana przez P. K. była taką informacją publiczną. Zgodnie z art. 13 ust. 1 powołanej ustawy, udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Niemniej, jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w powyższym terminie, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Odnosząc te uwagi do specyfiki rozważanej sprawy, należało zatem uznać, że wniosek skarżącego z dnia [...] sierpnia 2014 r. podlegał załatwieniu do dnia [...] sierpnia 2014 r. Nie ulega przy tym wątpliwości, że organ nie wyznaczył dodatkowego terminu w trybie art. 13 ust. 2 powołanej ustawy, a jego pismo z dnia 11 sierpnia 2014 r. nie zawierało wnioskowanej przez skarżącego informacji publicznej. Następną czynnością podjętą przez organ było dopiero udzielenie żądanej informacji w dniu [...] listopada 2014 r. Tym samym w okresie od dnia [...] sierpnia 2014 r. do dnia [...] listopada 2014 r. Wójt Gminy D. pozostawał w stanie bezczynności. Stan bezczynności istnieje bowiem zawsze wtedy, gdy organ, mimo obowiązku podjęcia określonego przez prawo zachowania, pozostaje bierny i nieaktywny, nie załatwia sprawy w przewidzianym terminie. Niemniej w dniu [...] listopada 2014 r. skarżącemu udzielono żądanej informacji publicznej. Tym samym, mimo stwierdzenia, że organ pozostawał w stanie bezczynności, niniejsze postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe i jako takie należało je umorzyć na mocy art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.). Wobec usunięcia stanu bezczynności niemożliwe jest bowiem zobowiązanie organu na podstawie art. 149 § 1 powołanej ustawy do dokonania w określonym terminie oznaczonej czynności. Jednocześnie Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie bezczynność Wójta Gminy D. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa – stan bezczynności był wynikiem błędnego odczytania wniosku skarżącego przez pracownika organu, zaniechanie organu nie miało charakteru celowego, a żądana informacja została skarżącemu udzielona niezwłocznie po wniesieniu skargi. Sąd orzekł o kosztach postępowania na podstawie art. 201 § 1 w związku z art. 205 § 1 powołanej ustawy.