II SAB/Po 143/17
WyrokWSA w Poznaniu2017-11-22
Skład orzekający: Edyta Podrazik, Wiesława Batorowicz, Danuta Rzyminiak – Owczarczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku K. K. z dnia 15 maja 2017 r. w przedmiocie wstrzymania użytkowania obiektu budowlanego warsztatu stolarskiego, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała charakter rażącego naruszenia prawa?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ dopuścił się bezczynności w części wniosku skarżącego, która nie została objęta decyzją z dnia 17 sierpnia 2017 r., a konkretnie w zakresie rozpoznania wniosku w trybie art. 66 Prawa budowlanego lub wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w tym trybie. Sąd zobowiązał organ do załatwienia wniosku w terminie 14 dni. Bezczynność organu nie została uznana za rażące naruszenie prawa, ponieważ organ pozostawał w błędnym przekonaniu, że rozpatrzył wniosek w innym trybie, a jego działania nie miały charakteru uporczywego.Stan faktyczny
K. K. złożył skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) w O. w sprawie wstrzymania użytkowania warsztatu stolarskiego. Skarżący zarzucił organowi naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez brak rozstrzygnięcia jego wniosku z dnia 15 maja 2017 r. PINB w O. wniósł o oddalenie skargi, wskazując na podjęte czynności, w tym wszczęcie postępowania w sprawie zmiany sposobu użytkowania i wydanie decyzji umarzającej postępowanie. Sąd rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym.Rozstrzygnięcie
Sąd zobowiązał Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. do załatwienia wniosku skarżącego z dnia 15 maja 2017 roku w zakresie nieobjętym decyzją tego organu z dnia [...] 2017 roku nr [...] znak [...], w terminie 14 dni od dnia otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi. Stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności, która nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa. W pozostałym zakresie skargę oddalił i zasądził od PINB w O. na rzecz skarżącego kwotę 597 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Danuta Rzyminiak – Owczarczak (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 listopada 2017 r. sprawy ze skargi K. K. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. w przedmiocie wstrzymania użytkowania obiektu budowlanego I. zobowiązuje Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. do załatwienia wniosku skarżącego z dnia 15 maja 2017 roku w zakresie nieobjętym decyzją tego organu z dnia [...] 2017 roku nr [...] znak [...], w terminie 14 dni od dnia otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi, II. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności, która nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, III. w pozostałym zakresie skargę oddala, IV. zasadza od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. na rzecz skarżącego kwotę 597 złotych (pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Pismem wniesionym w dniu 30 sierpnia 2017 r. K. K., działający w jego imieniu profesjonalny pełnomocnik, po wyczerpaniu środków zaskarżenia złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. (dalej: PINB w O. "w załatwieniu sprawy - żądania strony K. K. z dnia 12.05.2017 r. - wstrzymania (zakazanie) użytkowania obiektu budowlanego WARSZTATU STOLARSKIEGO (pomieszczeń montażu i składowania mebli z wydzielonym pomieszczeniem do lakierowania) na działce nr [...] położonej w [...] - O. 3, [...] przez A. i J. S.".
Wniesiono o stwierdzenie, że PINB w O. dopuścił się bezczynności, stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, przyznanie na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania.
Skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 35 § 3 i art. 12 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej: k.p.a.), polegające na bezczynności organu.
W uzasadnieniu skargi wyjaśniono, że skarżący podaniem z dnia 12 maja 2017 r. zażądał wstrzymania (zakazania) użytkowania obiektu budowlanego warsztatu stolarskiego na działce nr [...] położonej w D. 3, [...] (wpływ do organu w dniu 15.05.2017 r.). Organ podanie winien rozpoznać niezwłocznie. PINB w O. do dnia dzisiejszego w istocie, pomimo upływu ponad trzech miesięcy, nie rozpoznał podania, tzn. ani nie wstrzymał (zakazał) użytkowania, ani też nie odmówił wstrzymania (zakazania) użytkowania warsztatu stolarskiego, a zatem jest bezczynny. PINB zamiast oczekiwanego orzeczenia przesłał pismo znak: [...] z dnia 1 czerwca 2017 r., które zostało przez Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: WWINB) uchylone postanowieniem z dnia 13.07.2017 r., znak: [...] W rezultacie sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W związku z brakiem jakichkolwiek działań PINB w O. . w przedmiocie wstrzymania (zakazania) użytkowania, skarżący wystosował ponaglenie, które zostało rozpoznane przez WWINB postanowieniem znak: [...] z dnia [...]2017 r., Z rozstrzygnięciem tym skarżący się nie zgadza, bowiem czym innym jest wstrzymanie użytkowania, a czym innym jest zmiana sposobu użytkowania.
Podniesiono, że w przedmiotowej sprawie nie chodzi nawet o wszczęcie postępowania w jakiejś sprawie, ale o zapewnienie ochrony tymczasowej poprzez wydanie orzeczenia wstrzymującego (zakazującego) użytkowania przedmiotowego warsztatu. K. K., jako właściciel sąsiedniej nieruchomości, jest narażony na negatywne oddziaływanie związane ze zmianą użytkowania i aktualnym użytkowaniem sąsiedniego obiektu budowlanego - warsztatu stolarskiego. Podstawę żądania skarżącego stanowiły przepisy działu VIII i IX rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w szczególności zaś przepisy § 309 pkt 1, 2, § 310- § 312. § 323 - 327 tego rozporządzenia, w związku między innymi z Rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku, a także przepisy art, 5 ust. 1 pkt 1 d. e. art. 5 ust. 1 pkt 9, art. 5 ust. 2 art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego oraz art.144 Kodeksu cywilnego.
Podniesiono, że użytkowanie warsztatu stolarskiego stwarza zagrożenie dla nieruchomości skarżącego i nie można uznać tego za działanie zgodnie z prawem. Warsztat stolarski nie został zaprojektowany ani wykonany w taki sposób, aby poziom immisji, na który są narażeni ludzie znajdujący się w jego sąsiedztwie, nie stanowił zagrożenia dla ich zdrowia, a także umożliwiał im pracę, odpoczynek i sen w zadowalających warunkach. Warsztat ten emituje ponadnormatywne poziomy uciążliwości dla terenu zabudowy mieszkaniowej. Usytuowanie warsztatu stolarskiego w bezpośrednim sąsiedztwie budownictwa mieszkalnego nie spełnia zasady dobrego sąsiedztwa. Wskazane wyżej przepisy, rodzą dla właściciela sąsiedniej nieruchomości – skarżącego K. K., określone prawa w rozumieniu art. 28 k.p.a. w postępowaniu prowadzonym przez organy nadzoru budowlanego. Wybór trybu właściwego postępowania należy do organu nadzoru budowlanego. To, że skarżący wskazał alternatywnie różne przepisy prawa budowlanego, nie jest żadnym argumentem usprawiedliwiającym bezczynność. Równie dobrze skarżący mógł nie wskazać jakiegokolwiek przepisu. To organy państwa działają na podstawie i w granicach prawa. Zdaniem skarżącego brak orzeczenia w przedmiocie wstrzymania (zakazania) użytkowania warsztatu stolarskiego świadczy o bezczynności organu.
Skarżący podniósł, że nawet w przypadku legalnie użytkowanego obiektu budowlanego można wstrzymać jego użytkowanie, gdy tylko się okaże, że obiekt taki jest użytkowany w sposób np. zagrażający zdrowiu ludzi, tak jak w przedmiotowej sprawie. Żadne inne postępowania nie mogą usprawiedliwiać faktu braku zastosowania ochrony tymczasowej osób narażonych na uszczerbek na zdrowiu i życiu. W niniejszej sprawie PINB w O. nie podjął jak do tej pory działań ochronnych - mających na celu usunięcie niebezpieczeństwa, mimo, że zachodzą do tego przesłanki i do podjęcia których był zobowiązany. Wszczęcie postępowania w sprawie zmiany sposobu użytkowania nie załatwiło żądania wstrzymania (zakazania) użytkowania z dnia 12 maja 2017 r.
Odpowiadając na skargę PINB w O. wniósł o jej oddalenie wyjaśniając, iż :
• 15 maja 2017r. do siedziby PINB w O. wpłynęło "żądanie strony wstrzymania ( zakazania ) użytkowania obiektu budowlanego warsztatu stolarskiego " zlokalizowanego w m. D. 3 , gm. O. .,
• 1 czerwca 2017r. udzielono pisemnej odpowiedzi wnioskodawcy,
• 14 czerwca 2017r. PINB w O. przekazał do WWINB zażalenie K. K.,
• 13 lipca 2017r. pracownik organu nadzoru budowlanego podjął zamiar przeprowadzenia czynności kontrolnych w celu ustalania sposobu użytkowania części inwentarskiej budynku mieszkalno - składowo - inwentarskiego, zlokalizowanego w m. [...] - Onęber 3 , Gm O. . (dz. nr [...] ) - czynności nieskuteczne z uwagi na nieobecność właścicieli nieruchomości,
• 17 lipca 2017r. do siedziby organu I instancji wpłynęło postanowienie WWINB z dnia 13 lipca [...]
• 18 lipca 2017r. PINB w O. wszczął postępowanie w sprawie dotyczącej zmiany sposobu użytkowania przedmiotowego budynku mieszkalno-składowo- inwentarskiego w części inwentarskiej (wymiar : 8,37 x 6,73 ) na warsztat stolarski (pomieszczenie montażu i składowania mebli oraz wydzielone pomieszczenie do lakierowania),
• 20 lipca 2017r przeprowadzono czynności kontrolne,
• 27 lipca 2017r. skierowano do stron zawiadomienie o możliwości zapoznania i wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego,
• 17 sierpnia 2017r. organ I instancji wydał decyzję administracyjną, kończącą przedmiotowe postępowanie.
Zdaniem organu powyższe wskazuje, iż PINB w O. podejmował bez zbędnej zwłoki czynności działania zmierzające do jednoznacznego ustalania, czy w rzeczywistości wskazana osoba dokonała zmiany sposobu użytkowania części obiektu budowlanego. W oparciu o dokonane ustalania organ zakończył postępowanie wydaniem w dniu 17 sierpnia 2017r. decyzji nr 96/2017r.
Kończąc podniesiono, że również WWINB postanowieniem z dnia 28 sierpnia 2017r. (znak: [...]) uznał ponaglenie skarżącego na bezczynność tutejszego organu za nieuzasadnione.
Pismem z dnia 16 września 2017 r. pełnomocnik skarżącego wniósł o dołączenie do akt sprawy wydruku z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej Rzeczypospolitej Polskiej firmy J. S. [...] wydruku ze strony internetowej [...] (strona główna i kontakt) - 2 kartki, dokumentacji fotograficznej samochodu reklamującego firmę - 2 zdjęcia, w celu przeprowadzenia z nich dowodu na okoliczność wykazania faktu użytkowania budynku inwentarskiego (już od dnia 01.07.2008 r. - data rozpoczęcia wykonywania działalności gospodarczej) jako warsztatu stolarskiego na działce nr [...] i tego, że podjęcie orzeczenia w przedmiocie wstrzymania użytkowanie było konieczne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje;
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2016r., poz. 1066 ), kontrola sądowa zaskarżonych aktów administracyjnych, czynności oraz bezczynności organów sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Natomiast stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2017r. poz. 1369, ze zm.) dalej: ustawa, p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki przewidziane w ustawie, zaś kontrola tej działalności, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 obejmuje orzekanie m.in. w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w punkcie 1 – 4a, a więc w sprawach, gdy organ pozostaje w bezczynności w rozpoznaniu sprawy i jej zakończeniu w formie procesowej. W takich sprawach można skutecznie wnieść skargę na bezczynność, jeśli organ administracji publicznej nie załatwi sprawy w terminie określonym w przepisach art. 35 - 36 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2017r. poz. 1257), zwanej dalej: k.p.a., bądź w terminie wynikającym z innej ustawy regulującej sposób postępowania organów administracji. Aby móc skutecznie zarzucać organowi bezczynność należy ustalić, czy na organie ciąży wynikający z przepisów prawa obowiązek wszczęcia postępowania i podjęcia w nim stosownego rozstrzygnięcia (decyzji - czynności), a dopiero później, iż obowiązku tego w nakazanym prawem terminie organ nie wypełnia.
Nadto stosownie do art. 149 § 1 ustawy p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:
1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;
2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;
3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a ustawy p.p.s.a.).
W przypadku, o którym mowa w § 1, Sąd może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 ( art. 149 § 2 ustawy p.p.s.a.).
W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, iż wnosząc przedmiotową skargę reprezentujący skarżącego pełnomocnik zarzucił PINB w O. bezczynność w załatwieniu sprawy – wniosku żądania skarżącego z dnia 12 maja 2017 r. "wstrzymania (zakazanie) użytkowania obiektu budowlanego WARSZTATU STOLARSKIEGO (pomieszczeń montażu i składowania mebli z wydzielonym pomieszczeniem do lakierowania) na działce nr [...] położonej w D. , [...] przez A. i J. S.". Tym samym skarżący określił granice sprawy, która jest przedmiotem kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu. Zarzuty skargi dotyczą bezczynności powiatowego organu nadzoru budowlanego, jako organu do którego kompetencji należy kontrola przestrzegania i stosowania przepisów prawa budowlanego (art. 84 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz.U. z 2017 r. poz. 1332).
W związku z wnioskiem skarżącego z dnia 15 maja 2017 r. (data wpływu wniosku do organu) PINB w O. w dniu 18 lipca 2017 r. wszczął postępowanie w sprawie zmiany sposobu użytkowania przedmiotowego obiektu, mając na uwadze przepis art. 71a ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Zgodnie z tym przepisem w razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego zgłoszenia, organ nadzoru budowlanego, w drodze postanowienia:
1) wstrzymuje użytkowanie obiektu budowlanego lub jego części;
2) nakłada obowiązek przedstawienia w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w art. 71 ust. 2.
Postępowanie to, po przeprowadzeniu w dniu 20 lipca 2017 r. kontroli obiektu budowlanego, zakończone zostało decyzją wydaną w dniu [...] 2017 r., nr [...] znak [...], którą PINB w O. W. umorzył postępowanie administracyjne w całości w sprawie dotyczącej zmiany sposobu użytkowania budynku mieszkalno-składowo-inwentarskiego w części inwentarskiej (o wymiarach: 8,37m x 6,73m) na warsztat stolarski (pomieszczenie montażu i składowania mebli oraz wydzielone pomieszczenie do lakierowania), zlokalizowanego w m. D. , gm. O. ., dz. nr [...]. W uzasadnieniu tej decyzji organ powiatowy wyjaśnił, że przeprowadzone skutecznie kolejne czynności kontrolne (niezapowiedziane) przedmiotowego obiektu nie wykazały, by część inwentarska (wymiar: 8,37m x 6,73m) przedmiotowego budynku mieszkalno - składowo - inwentarskiego była użytkowana jako warsztat stolarski (pomieszczenie montażu i składowania mebli oraz wydzielone pomieszczenie do lakierowania). Stan pomieszczeń uwidoczniony na dokumentacji fotograficznej z kontroli z dnia 20 lipca 2017r. jest taki sam jak podczas kontroli przeprowadzonej w dniu 25 kwietnia 2017r. w sprawie dotyczącej przebudowy ww. części (nr sprawy: [...]). Nie wykazano, aby doszło do zmiany sposobu użytkowania części inwentarskiej na warsztat stolarski, co uzasadnia umorzenie w całości postępowanie, zgodnie z treścią art. 105 § 1 k.p.a.
Decyzja doręczona została pełnomocnikowi skarżącego w dniu 18 sierpnia 2017 r. i została przez niego zaskarżona.
Przedmiotowa skarga wniesiona została w dniu 30 sierpnia 2017 r., po doręczeniu pełnomocnikowi skarżącego postanowienia WWINB, którym uznano wniesione ponaglenie za nieuzasadnione.
Rozpatrując niniejszą sprawę Sąd uznał, że skarga jest uzasadniona w zakresie, w jakim skarżący zarzucił, iż PINB w O. nie rozpatrzył wniosku skarżącego z dnia 15 maja 2017 r. w odniesieniu do wszystkich przepisów ustawy Prawo budowlane, które przewidują możliwość wstrzymania (zakazania) zakwestionowanego użytkowania przedmiotowego budynku jako warsztat stolarski. W treści wniosku z dnia 15 maja 2017 r. pełnomocnik skarżącego wskazał na dwa tryby postępowań, w ramach których może zostać wydane postanowienie o wstrzymaniu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części - art. 71a ust. 1 pkt 1 oraz art. 66 ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Organ wszczął i prowadził postępowanie w przedmiocie zmiany sposobu użytkowania i nie stwierdziwszy, aby doszło do takiej zmiany – umorzył postępowanie.
Zgodnie z art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska (pkt 1) albo jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowiska (pkt 2), organ nakazuje, w drodze decyzji, usuniecie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Jednocześnie, zgodnie z ust. 2 art. 66 ww. ustawy w decyzji tej organ może zakazać użytkowania obiektu budowlanego lub jego części do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Decyzja o zakazie użytkowania obiektu, jeżeli występują okoliczności, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, podlega natychmiastowemu wykonaniu i może być ogłoszona ustnie. Zatem wskazany we wniosku przepis prawa materialnego - art. 66 ust. 2 Prawa budowlanego, może stanowić podstawę działania organu w sytuacji, gdy zgłoszone zostaje żądanie wstrzymania (zakazania) użytkowania obiektu budowlanego.
W realiach przedmiotowej sprawy wnioskodawca żądał procesowego załatwienia wniosku, bowiem wyłącznie w takim przypadku możliwe byłoby wydanie postanowienia (decyzji) o wstrzymaniu użytkowania budynku w sposób kwestionowany przez skarżącego. Wnioskodawca sprecyzował w jakim trybie wniosek powinien zostać załatwiony, mając na uwadze możliwość wydania przez organ nadzoru budowlanego aktu, o jakim wniosek stanowił. W takim przypadku działania organu powinny obejmować również wydanie na zasadzie art. 61a § 1a k.p.a. rozstrzygnięcia o odmowie wszczęcia określonego postępowania – w tym przypadku w trybie art. 66 Prawa budowlanego. Należy w tym miejscu wskazać, że postępowanie administracyjne wszczyna się z urzędu lub na wniosek strony (§ 1 art. 61 kpa). W sprawie objętej trybem z art. 66 ustawy Prawo budowlane nie mogło dojść do wszczęcia postępowania z inicjatywy skarżącego, bowiem skarżący nie legitymuje się interesem prawnym, który dawałby mu przymiot strony w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 66 Prawa budowlanego. Skarżącemu nie przysługuje bowiem żaden prawnorzeczowy tytuł do nieruchomości, której użytkowanie kwestionuje. Zatem zasadne byłoby wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia takiego postępowania z mocy art. 61 a § 1 k.p.a. Nie budzi wątpliwości, że w niniejszej sprawie nie doszło do wszczęcia postępowania w tym trybie z urzędu, bowiem przeprowadzenie kontroli miało miejsce już po wszczęciu postępowania w trybie art. 71 ustawy Prawo budowlane. Jednocześnie z akt sprawy oraz stanowiska organu wynika, że organ nadzoru budowalnego nie rozpoznał procesowo wniosku skarżącego z 15 maja 2017 r. w zakresie, w jakim dotyczył powyższego trybu.
Bez wpływu na stwierdzenie, iż organ pozostawał w bezczynności w tym zakresie pozostaje okoliczność, iż organ formalnie załatwił sprawę w przedmiocie zmiany sposobu użytkowania przedmiotowego budynku. Również po wydaniu w dniu 17 sierpnia 2017 r. decyzji nr [...] PINB w O. formalnie nie wszczął postępowania w trybie art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. a) Prawa budowlanego, czy też nie wydał postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w tym zakresie na podstawie art. 61a § 1 k.p.a.
W orzecznictwie podkreśla się, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jeżeli nie dopełnił on czynności określonych w art. 36 k.p.a. lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji (por. wyroki WSA w Warszawie z 6 września 2013r., sygn. I SAB/Wa 337/13, z 5 września 2013r., sygn. I SAB/Wa 444/13; dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach, https://cbois.nsa.gov.pl).
Dlatego też analizując akta sprawy i podejmowane w trakcie prowadzonego postępowania czynności skład orzekający Sądu uznał, że PINB w O. pozostaje w bezczynności w rozpoznaniu wniosku z dnia 15 maja 2017 r. w zakresie nieobjętym decyzją z dnia 17 sierpnia 2017 r., nr [...] znak [...]
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. zobowiązał PINB w O. do rozpoznania wniosku skarżącego w terminie 14 dni poprzez przeprowadzenie postępowania w trybie art. 66 ustawy Prawo budowlane, bądź też wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia takiego postępowania. Podkreślić należy, że w trybie wskazanego art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd nie może nakazywać organowi sposobu rozstrzygnięcia, ani też bezpośrednio orzekać o prawach lub obowiązkach wynikających ze złożonego wniosku.
W realiach tej sprawy, jak już wskazano wyżej, organ w powyższym zakresie pozostaje w bezczynności, wobec czego w wyroku orzeczono o tej bezczynności, przy czym nie uznano aby miała ona charakter rażącego naruszenia prawa. Wprawdzie wniosek strona zgłosiła w dniu 15 maja 2017 r., a zatem upłynął już znaczny okres czasu, jednak z akt sprawy wynika niezbicie, że organ nadzoru pozostawał w błędnym przekonaniu, iż rozpatrując wniosek w trybie art. 71 ww. ustawy rozpoznał wniesione żądanie. Nadto z przedstawionej chronologii zdarzeń wynika, że każde pismo skarżącego było oceniane i udzielano na nie odpowiedzi. Jednak działania organu nie mają charakteru uporczywego pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Należy wskazać, że stany bezczynności albo przewlekłego prowadzenia postępowania wyczerpują znamiona rażącego naruszenia prawa tylko wtedy, gdy posiadają pewne dodatkowe (szczególne) cechy względem stanu określanego jako typowe naruszenie prawa. Nie jest zatem wystarczające samo przekroczenie (nawet jeśli jest to przekroczenie dość znaczne, np. kilkumiesięczne) przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy. Przekroczenie terminu musi być bowiem nie tylko znaczne, lecz także oczywiste, pozbawione racjonalnego uzasadnienia (por. np. wyrok NSA z dnia 17 listopada 2015r. sygn. akt II OSK 652/15) oraz nieznajdujące żadnego usprawiedliwienia w okolicznościach prawnych lub faktycznych sprawy.
Mając powyższe pod uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu , w pkt I sentencji orzekł w pkt II na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a.
Sąd miał na uwadze, że przed wniesieniem przedmiotowej skargi - w dniu 17 sierpnia 2017 r. PINB w O. wydał decyzję nr [...], którą częściowo załatwił wniosek skarżącego (w trybie art. 71 ustawy Prawo budowlane). Zatem w tym zakresie, obejmującym żądanie stwierdzenia bezczynności w zakresie rozpoznania wniosku z dnia 15 maja 2017 r. w całości, skarga jest niezasadna. Wobec charakteru stwierdzonej przez Sąd bezczynności, za niezasadne uznać należało żądanie przyznania skarżącemu sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Mając to na uwadze Sąd w punkcie III sentencji wyroku skargę oddalił, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a.
O zwrocie kosztów sądowych na rzecz skarżącego orzeczono w punkcie IV sentencji wyroku na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a., które obejmują zwrot uiszczonego wpisu od skargi w wysokości [...] zł, koszty zastępstwa procesowego radcy prawnego (480 zł) oraz koszt opłaty od pełnomocnictwa (17 zł).
Sprawę rozpoznano w trybie uproszczonym, zgodnie z art. 119 pkt 4 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło