II SAB/Po 146/14
PostanowienieWSA w Poznaniu2015-05-21
Skład orzekający: Tomasz Świstak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy, uzupełniony z dwudniowym opóźnieniem, powinien zostać merytorycznie rozpoznany, biorąc pod uwagę specyfikę tego rodzaju wniosków i względy ekonomiki procesowej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o przyznanie prawa pomocy, mimo uzupełnienia go z dwudniowym opóźnieniem, powinien zostać merytorycznie rozpoznany. Wzięto pod uwagę, że wnioski o prawo pomocy mogą być składane na każdym etapie postępowania, a także względy ekonomiki procesowej. Sąd stwierdził, że sytuacja materialna, rodzinna i zdrowotna skarżącej uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ nie jest ona w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla siebie i syna.Stan faktyczny
Skarżąca C. K. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika w sprawie dotyczącej bezczynności Prokuratora Rejonowego w G. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Wnioskodawczyni wskazała na trudną sytuację materialną i zdrowotną swoją oraz syna, który pozostaje na jej utrzymaniu. Referendarz sądowy pozostawił wniosek bez rozpoznania z powodu uzupełnienia braków formalnych po terminie. Skarżąca wniosła sprzeciw od zarządzenia, a alternatywnie o przywrócenie terminu lub ponowne przyjęcie wniosku.Rozstrzygnięcie
Sąd uwzględnił wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, zwalniając ją od kosztów sądowych i ustanawiając dla niej radcę prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku C.i K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi C. K. na bezczynność Prokuratora Rejonowego w G. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zwolnić C. K. od kosztów sądowych II. ustanowić dla C. K. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w Poznaniu . /-/ Tomasz Świstak
Skarżąca C. K. w piśmie z dnia 2 lutego 2015 r. wiosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz przyznania prawa pomocy. W nadesłanym w dniu 6 marca 2015 r. na urzędowym formularzu PPF wniosku skarżąca wskazała, iż stan materialny i zdrowotny swój (dysfunkcja narządu ruchy, choroba nowotworowa, schorzenia kardiologiczne, endokrynologiczne, okulistyczne, cukrzyca, nadciśnienie) oraz syna, który znajduje się na jej całkowitym utrzymaniu, uniemożliwiają ponoszenie dodatkowych kosztów bez uszczerbku dla zdrowia i życia. Wskazała, że utrzymuje się z emerytury w wysokości 1.790 zł miesięcznie, utrzymuje także schorowanego syna, z którym prowadzi wspólne gospodarstwo domowe. Z emerytury kwotę 900 zł przeznacza na leki i leczenie swoje oraz syna, do tego dochodzą poza kosztami utrzymania wydatki związane z wizytami w ośrodku zdrowia, rehabilitacji i u lekarzy specjalistów uczestniczki postępowania i jej syna. Oświadczyła, że posiada dom o powierzchni 156 m² w okolicach P.. Wskazała, że nie posiada żadnych oszczędności, wartościowych przedmiotów, nieruchomości, gruntów czy papierów wartościowych. Z uwagi na schorzenia syn skarżącej nie może podjąć żadnej pracy. Do wniosku załączono zaświadczenia lekarskie potwierdzające choroby i schorzenia dotykające skarżącą.
Zarządzeniem z dnia 17 marca 2015 r. referendarz sądowy pozostawił wniosek C. K. bez rozpoznania z uwagi na uzupełnienie braku formalnego wniosku o przyznanie prawa pomocy po terminie.
Pismem z dnia 3 kwietnia 2015 r. C K. wniosła sprzeciw od powyższego zarządzenia podnosząc, iż brak formalny wniosku został uzupełniony. Jednocześnie strona wniosła alternatywnie, w przypadku nieuwzględnienia sprzeciwu, o przywrócenie terminu do uzupełnianie braków formalnych wniosku o prawo pomocy, względnie o względnie o cofnięcie złożonego wniosku o prawo pomocy i przyjęcie go ponownie we wnioskowanym zakresie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", zarządzenie przeciwko któremu wniesiono sprzeciw, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd, na posiedzeniu niejawnym. Sąd rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, nie jest związany ustaleniami dokonanymi przez referendarza sądowego.
W pierwszej kolejności zauważyć należy, iż skarżąca uzupełniła brak formalny wniosku o przyznanie prawa pomocy (formularz PPF) z dwudniowym opóźnieniem. Mając jednak na uwadze specyfikę wniosku o prawo pomocy, który może być złożony na każdym etapie postępowania sądowoadministracyjnego do momentu jego prawomocnego zakończenia, jak również podniesione w sprzeciwie żądanie ponownego rozpoznania wniosku strony przyznanie prawa pomocy w całości, a także względy ekonomiki procesowej, Sąd uznał, iż w warunkach niniejszej sprawy zasadne jest merytoryczne rozpoznanie wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2011 r., sygn. akt I OZ 1015/11, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Przepis art. 246 § 1 p.p.s.a., stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Zgodnie z treścią art. 252 p.p.s.a. dla oceny, czy strona jest w stanie ponieść koszty postępowania, istotne znaczenie w toku rozpoznawania wniosku o przyznanie prawa pomocy mają okoliczności dotyczące sytuacji rodzinnej i majątkowej oraz wysokość dochodów strony i jej rodziny. Strona musi wykazać nie tylko swoją sytuację majątkową, ale również sytuację majątkową innych członków rodziny, którzy pozostają z nią we wspólnym gospodarstwie domowym bądź są zobowiązani do jej alimentacji.
Zdaniem Sądu skarżąca wykazała, że istnieją okoliczności uzasadniające przyznanie mu wnioskowanego prawa pomocy. Wykazała bowiem, iż jej sytuacja materialna, rodzinna i zdrowotna uniemożliwiają jej ponoszenia jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z synem, a jedynym ich źródłem utrzymania jest jej emerytura w kwocie 1790 zł (jak wynika z aktualnego oświadczenia strony). Syn skarżącej z uwagi na stan zdrowia nie może podjąć jakiejkolwiek pracy i nie uzyskuje żadnego dochodu. Z oświadczeń skarżącej wynika też, że nie posiada ona żadnych oszczędności, a jedynie dom o pow. 156 m2. Ujawniła również, że jest poważnie schorowana, co potwierdziła załączona do wniosku dokumentacja medyczna i z tego tytułu ponosi zwiększone wydatki na leczenie i rehabilitację.
W ocenie Sądu z uzasadnionego oświadczenia C. K., wynika, że sytuacja materialna skarżącej nie pozwala mu na uiszczenie jakichkolwiek kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego siebie i swojego syna, z którym prowadzi wspólne gospodarstwo domowe.
Dlatego wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym należało w oparciu o przepis art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 245 § 2 oraz art. 260 p.p.s.a. uwzględnić, o czym orzeczono w sentencji postanowienia.
/-/ Tomasz Świstak
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło