II SAB/Po 17/07

Katarzyna Witkowicz-Dwornicka - Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 kwietnia 2008 r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi J.Ś. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie niewydania decyzji w sprawie doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego prawem postanawia oddalić wniosek. /-/ K. Witkowicz - Dwornicka Skarżący J.Ś. w dniu 14 marca 2008r. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata z urzędu argumentując, że jako emeryta nie stać go na ustanowienie fachowego pełnomocnika z wyboru dla sporządzenia skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wskazał, że zapłacenie wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru stanowiłoby uszczerbek w jego bieżących wydatkach oraz uniemożliwiło kontynuowanie budowy. Wnioskodawca we wniosku o prawo pomocy złożonym na formularzu PPF podał, że jego dochody stanowi emerytura w wysokości [...] zł brutto miesięcznie. W części wniosku dotyczącej posiadanego majątku wnioskodawca oświadczył, że ma "- nieruchomości w [...] przy ul. [...] - z budową budynku od 1976r. zgłoszoną do rozbiórki - zniszczona". Następnie oświadczył, że wskazany dochód obciążony jest: a) kredytem zaciągniętym w banku PKO BP SA na okres od 13 marca 2006r. z comiesięczną ratą w wysokości około 583 zł., b) podatkiem od nieruchomości, c) opłatami za prąd dla celów budowy, d) opłatami za wodę na terenie posesji, e) wydatkami na zabezpieczenie budowy. W oparciu o przepis art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wnioskodawca został zobowiązany do osobistego uzupełniania wniosku o prawo pomocy poprzez przedłożenie dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych. W odpowiedzi z dnia 31 marca 2008r. wnioskodawca wskazał, że wysokość dochodu podał na formularzu, a innego nie ma, potwierdził że gospodarstwo domowe prowadzi samodzielnie. Nie dysponuje zeznaniami rocznymi PIT, gdyż obowiązek ich złożenia wykonuje za niego zakład emerytalny. Oświadczył, że nie prowadził i nie prowadzi działalności gospodarczej. Powtórzył, że jedyny majątek nieruchomy jaki posiada opisał we wniosku, nie jest także właścicielem żadnego samochodu osobowego. Wnioskodawca oświadczył, że zaciągnął dwa kredyty, na tą okoliczność przedłożył kserokopie miesięcznych spłat. Z planu spłaty umowy kredytowej zawartej w Powszechnej Kasie Oszczędności Banku Polskim SA wynika, że wnioskodawca w dniu 17 marca 2008r. zaciągnął kredyt na kwotę 10.000 zł na okres dwóch lat, miesięczna rata kształtuje się na poziomie 506 zł. Wnioskodawca spłaca także zadłużenie z tytułu zaciągniętego w marcu 2006r. kredytu, którego rata miesięczna wynosi 582,71 zł, a ostateczny termin spłaty kredytu przypada na marzec 2010r. Z przedłożonego wyciągu z rachunku bankowego wynika, że wnioskodawca uzyskuje stałe świadczenie emerytalne w wysokości około [...] zł netto miesięcznie. Z wyciągu tego wynika także, że wnioskodawca dysponuje możliwością zaciągnięcia dodatkowego kredytu w rachunku bankowym do wysokości 2.000 zł. W odpowiedzi na pytanie dotyczące wysokości ponoszonych kosztów bieżącego utrzymania wnioskodawca podał, że 100 zł miesięcznie wydaje na środki ochrony roślin, 100 zł miesięcznie na nawozy, 50 zł wydał tytułem zaliczki na koszty biegłego w sprawie prowadzonej przed sądem powszechnym, uiszcza podatek od nieruchomości, opłatę za wodę i za gaz w butlach oraz inne, nie precyzując o jakie opłaty chodzi. Załączył kserokopie dwóch faktur za energię elektryczną, z których wynika, że za prąd płaci miesięcznie około 100 zł. Skarżący dodatkowo przedłożył kserokopię dowodu wpłaty zaliczki w wysokości 50 zł na poczet biegłego powołanego w postępowaniu przed sądem powszechnym. We wniosku złożonym na formularzu wnioskodawca podał, że brakuje mu środków na kontynuowanie budowy, zasadne było więc zapytanie, czy taką budowę kontynuuje, a jeżeli tak, to jakie ponosi na ten cel wydatki i z jakich źródeł je pokrywa. W uzupełnieniu wniosku skarżący zaprzeczył, by zamierzał budowę kontynuować i sprecyzował, że zabezpiecza jedynie teren budowy przed kradzieżą i dalszym zniszczeniem. Nie poddał jednak jakie koszty w związku z tym ponosi. Wnioskodawca uiścił wszystkie koszty sądowe, dotychczas wymagane w sprawie. Zgodnie z treścią art. 246 §1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania. Oznacza to, że na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania, że jego sytuacja majątkowa i finansowa jest na tyle trudna, iż nie ma możliwości poniesienia wszystkich wydatków związanych z prowadzeniem postępowania sądowoadministracyjnego, w tym ustanowienia adwokata (art. 245 § 3 powyższej Ustawy). Do uwzględnienia przedmiotowego wniosku nie wystarczy ogólnikowe twierdzenie, że jako emeryta nie stać go na ustanowienie fachowego pełnomocnika z wyboru. Sytuacja majątkowa i finansowa przedstawiona przez wnioskodawcę nie uzasadnia przyznania mu prawa pomocy chociażby w części. Uzyskuje bowiem stałe miesięczne dochody w wysokości przeszło [...] zł netto miesięcznie. Z dochodu tego pokrywa wszystkie swoje wydatki zarówno niezbędne koszty bieżącego utrzymania (prąd, woda, podatek od nieruchomości, gaz), jak i inne, których do niezbędnych zaliczyć nie można. W tym miejscu podkreślić należy, że z dobrodziejstwa prawa pomocy skorzystać mogą jedynie osoby, które nie mają dostatecznych środków na zaspokojenie swoich koniecznych, bieżących potrzeb. Tymczasem wydatki skarżącego na nawozy, środki ochrony roślin oraz na zabezpieczenie terenu budowy do takich nie należą. Skoro dochody skarżącego pozwalają na ponoszenie dodatkowych, prócz koniecznych, także i innych wydatków, to tym bardziej powinien ponieść koszty związane z prowadzeniem zainicjowanych przez siebie postępowań sądowych. Przy ocenie sytuacji finansowej wnioskodawcy uwzględnić należy także fakt, że skarżący z uzyskiwanych dochodów pokrywa koszty sądowe w niniejszej sprawie oraz innych zawisłych przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu, a z załączonej kserokopii dowodu wpłaty wynika, że stać go także na uiszczenie wydatków związanych z postępowaniem toczącym się przed sądem powszechnym. Z zebranego materiału dowodowego wynika, że wnioskodawca uzyskuje taki dochód, który zapewnia mu, zweryfikowaną przez bank, zdolność kredytową. Terminowo spłaca kredyt zaciągnięty w 2006r. z miesięczną ratą w wysokości około 580 zł. Co więcej, mimo tego zadłużenia bank udzielił skarżącemu kolejnego kredytu w wysokości 10.000 zł z miesięczną ratą w wysokości przekraczającej 500 zł. Zaznaczyć należy, że wnioskodawca zawarł umowę kredytową już po złożeniu wniosku o przyznanie prawa pomocy, czyli że bank oceniając jego kondycję finansową uznał, że jest ona na tyle dobra, iż skarżący dysponuje zdolnością do spłaty kolejnego zadłużenia. Oznacza to również, że dochody wnioskodawcy mimo obciążeń kredytowych i kosztów bieżącego utrzymania gwarantują terminową spłatę nie tylko kapitału, ale i odsetek. Z przedłożonej kserokopii wyciągu z rachunku bankowego wnioskodawcy wynika także, iż bank, w którym zaciągnął dwa kredyty dodatkowo udzielił mu kredytu debetowego w koncie do wysokości 2.000 zł. Skarżący może wiec wspomóc się środkami i z tego źródła. Z drugiej strony, wnioskodawca uzyskał z kredytu zaciągniętego [...] marca 2008r. dodatkowe środki w wysokości znacznie przekraczającej przewidywane wynagrodzenie fachowego pełnomocnika z wyboru, więc część tych pieniędzy powinien przeznaczyć w pierwszej kolejności na poniesienie kosztów niniejszego postępowania. Koszty te, bowiem wnioskodawca winien ponosić w pierwszej kolejności, a nie na końcu listy wydatków, gdy ewentualnie pozostaną mu jakieś wolne środki. Wskazać także należy, że wnioskodawca dysponuje majątkiem nieruchomym o znacznej wartości położonym w [...] przy ul. [...], który również może stanowić źródło uzyskania dodatkowego dochodu, przykładowo poprzez jego sprzedaż, wydzierżawienie, czy obciążenie. Mając powyższe na uwadze, sytuacja majątkowa i finansowa wnioskodawcy pozwala na uiszczenie przez niego pełnych kosztów niniejszego postępowania bez uszczerbku w jego koniecznych wydatkach bieżącego utrzymania. W świetle treści art. 246 §1 pkt 2 powyższej Ustawy wniosek o prawo pomocy okazał się niezasadny, co skutkować musiało jego oddaleniem. Mając powyższe na względzie na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak we wstępie. /-/ K. Witkowicz - Dwornicka