II SAB/Po 18/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Świstak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 31 maja. 2012 r. sprawy ze skargi J.K. na bezczynność Wojewody Wielkopolskiego w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia odmówić uzupełnienia postanowienia /-/ T. Świstak Postanowieniem z dnia 16 maja 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu umorzył postępowanie sądowe wszczęte ze skargi J. K. na bezczynność Wojewody Wielkopolskiego w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Pismem z dnia 25 maja 2012 r. J. K., reprezentowany przez pełnomocnika radcę prawnego G. W., wniósł o uzupełnienia postanowienia co do zwrotu kosztów postępowania sądowego. Skarżący podniósł, iż w skardze z dnia 5 kwietnia 2012 r. zawarł wniosek o zasądzenia od organu na jego rzecz kosztów postępowania sądowego w kwocie 357 zł. Natomiast zgodnie z art. 201 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej p.p.s.a.) skarżącemu przysługuje zwrot kosztów w przypadku umorzenia postępowania z przyczyn określonych w art. 54 § 3 p.p.s.a. W ocenie skarżącego, Sąd wydał postanowienie o umorzeniu postępowania na podstawie art. 161 § 3 p.p.s.a. z przyczyn faktycznie określonych w art. 54 § 3 p.p.s.a. to jest ewidentnie w trybie autokontroli i nie zawarł orzeczenia o kosztach postępowania. Skarga wpłynęła bowiem do organu w dniu 6 kwietnia 2012 r. w godzinach jego urzędowania i trzy dni po upływie terminu do dokonania czynności i tego samego dnia w godzinach między 19, a 20 zostało nadane pismo Wojewody znak [...] z dnia 3 kwietnia 2012 r. Strona podniosła, iż organ ewidentnie załatwił jej wniosek o udzielenie informacji publicznej po terminie i przyczynił się do wniesienia skargi na bezczynność. Strona nie może zatem ponosić negatywnych, finansowych skutków z tej przyczyny, że organ nie załatwił sprawy w terminie, a ewidentnie załatwił sprawę po wniesieniu skargi na bezczynność. Skarżący zarzucił, iż Sąd nie wyjaśnił na jakiej podstawie przyjął, iż sporządzenie pisma organu z dnia 3 kwietnia 2012 r. nadanego na Poczcie w dniu 6 kwietnia 2012 r. było niezależne do złożonej przez stronę skargi. Nie można wykluczyć, iż informacja o wniesionej skardze dotarła do Wydziału Infrastruktury i Rolnictwa WUW w Poznaniu (np. telefonicznie) nim została do niego przekazana drogą formalną. Ponadto Sąd nie wyjaśnił dlaczego przyjął, iż nie było faktycznej możliwości aby w ciągu dwóch dni do skarżącego nie mogła dotrzeć informacja o załatwieniu jego wniosku o udzielenie informacji publicznej. Skarżący wskazał przykłady świadczące, iż przesyłki pocztowe przesyłane pomiędzy Poznaniem, a Krotoszynem dochodzą do adresata w ciągu jednego dnia. Sąd nie wyjaśnił też w żaden sposób, dlaczego pismo Wojewody Wielkopolskiego znak [...] oznaczone datą 3 kwietnia 2012 r. zostało wysłane dopiero w dniu 6 kwietnia 2012 r. i to pod koniec dnia. Niedopuszczalne też było określenie przez Sąd jako nadużycie, korzystanie przez stronę z przysługujących jej uprawnień. Skarżący nie czyhał na błąd organu, a jedynie oczekiwał informacji, której pilnie potrzebował. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, zważył co następuje. Wniosek nie mógł być uwzględniony. Stosownie do treści art. 157 § 1-3 p.p.s.a., strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku z urzędu – a gdy wyroku nie doręcza się stronie, od dnia jego ogłoszenia – zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Orzeczenie uzupełniające wyrok zapada w formie wyroku, chyba że uzupełnienie dotyczy wyłącznie kosztów (w tej sytuacji właściwą formę orzeczenia stanowi postanowienie). Wniosek o uzupełnienie wyroku co do zwrotu kosztów sąd może przy tym rozpoznać na posiedzeniu niejawnym, zaś – stosownie do art. 16 § 2 p.p.s.a. – sąd administracyjny na posiedzeniu niejawnym orzeka w składzie jednego sędziego, chyba że ustawa stanowi inaczej. W przypadku postępowania w sprawie o uzupełnienie wyroku, przepisy art. 157 p.p.s.a. nie przewidują jednak żadnego wyjątku w kwestii składu sądu rozpoznającego wniosek, zatem zastosowanie znajduje tu ogólna regulacja z art. 16 § 2 p.p.s.a. Jakkolwiek art. 157 p.p.s.a reguluję kwestę uzupełnienia wyroku, jednakże na podstawie art. 166 p.p.s.a. regulacja ta znajduje także odpowiednie zastosowanie do postanowień. Mając na uwadze treść wniosku o uzupełnienie postanowienia poprzez orzeczenie co do kosztów należy wskazać, w oparciu o treść przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądem administracyjnym, dotyczących kosztów postępowania, w jakich sytuacjach i której ze stron postępowania przysługuje zwrot kosztów a także kiedy Sąd orzeka o ich zwrocie. Zgodnie z ogólną zasadą wyrażoną w art. 199 p.p.s.a. strony postępowania sądowoadministracyjnego ponoszą koszty związane ze swym udziałem w postępowaniu. Przepis ten zawiera podstawową regułę orzekania o kosztach sądowych, przewidującą iż koszty związane z poszczególnymi czynnościami procesowymi ponosi osoba, która ich dokonała. Od tej zasady ustawodawca przewidział wyjątki w odmienny sposób regulujące kwestie związane ze zwrotem kosztów postępowania. I tak, artykuł 200 p.p.s.a. określa zasadę zwrotu kosztów postępowania pierwszoinstancyjnego stanowiąc, że w razie w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Z treści tego przepisu wynika, iż w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji koszty postępowania zasądza się jedynie w razie uwzględnienia skargi i to tylko na rzecz skarżącego Ponadto zgodnie z treścią art. 209 p.p.s.a. wniosek strony o zwrot kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204. tej Stosownie do treści art. 201 § 1 p.p.s.a. zwrot kosztów przysługuje skarżącemu od organu także w razie umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3. Zauważyć w tym miejscu należy, iż Sąd w uzasadnieniu postanowienia z dnia 16 maja 2012 r. o umorzeniu postępowania sądowoadministracyjnego obszernie wyjaśnił dlaczego w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiła okoliczność określona w art. 54 § 3 p.p.s.a., a działania organu nie można uznać za autokontrolę w rozumieniu tego przepisu i tym samym brak było podstaw do wydania orzeczenia o zwrocie kosztów postępowania na podstawie ww. art. 201 § 1 p.p.s.a. Nie sposób zatem przyjąć by postanowienie z dnia 16 maja 2012 r. nie zawierało rozstrzygnięcia o kosztach postępowania i wymagała w tym zakresie uzupełnienia. Odnosząc się do argumentów podniesionych we wniosku o uzupełnienie postanowienia z dnia 16 maja 2012 r. zauważyć zaś należy, iż sprowadzają się one wyłącznie do zakwestionowania podjętego przez Sąd rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów i co za tym idzie winny zostać podniesione w środku zaskarżenia, a nie we wniosku o uzupełnienie orzeczenia. /-/ T. Świstak