II SAB/Po 181/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Świstak po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2024 roku na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi M. K. i A. K. na bezczynność Starosty w przedmiocie kosztów sądowych postanawia odrzucić skargę. Pismem z 1 października 2022 r. M. K. i A. K. wywiedli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Starosty polegająca na braku rozpatrzenia poprzez wydanie decyzji administracyjnej, ich wniosku z 10 stycznia 2024 r. r. o pokrycie przez Starostę zasądzonych od nich przez Sąd Rejonowy w Ś. w sprawie o zasiedzenie, sygn. akt I Ns [...] na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Ś. . kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu skargi opisano przebieg postępowania z wniosku Starosty o stwierdzenie zasiedzenia, przedstawiono sytuację majątkową skarżących i wskazano, że skarżący nie są wstanie ponieść zasądzonych kosztów sądowych w wysokości [...] zł i w ogóle nie powinni być nimi obciążani ze względu na zasady współżycia społecznego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie wskazując, że sprawa nie mieści się w katalogu spraw leżących we właściwości sądów administracyjnych, albowiem dotyczy roszczenia skarżących o pokrycie przez organ kosztów sądowych orzeczonych wobec skarżących w sprawie toczącej się przed Sądem Rejonowym w Ś. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 3 § 2 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Katalog skarg na określone w art. 3 § 3 P.p.s.a. działania organów administracji publicznej lub ich bezczynność, rozszerzają też przepisy ustaw szczególnych, które przewidują sądową kontrolę. Jak wynika z treści przytoczonego powyżej przepisu, skarga do sądu administracyjnego na bezczynność organów administracji publicznej jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia oraz na akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Natomiast, skargę na bezczynność, wniesioną w sprawie, która nie podlega załatwieniu w drodze administracyjnej, sąd administracyjny odrzuca na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy zauważyć trzeba, iż reakcji Starosty na zgłoszenie roszczenia skarżących o uiszczenie przez Starostę zasądzonych od nich kosztów postępowania w sprawie toczącej się przed sądem powszechnych, zakwalifikować do aktów wymienionych w art. 3 § 2 P.p.s.a., a jednocześnie żaden przepis ustawy szczególnej nie przewiduje w tego rodzaju sprawach kontroli sądowej sprawowanej przez sądy administracyjne. Roszczenie dochodzone przez skarżących wprost wynika z toczącego się przed sądem powszechnym postępowania cywilnego, którego byli uczestnikami i co za tym idzie nie ma charakteru publicznoprawnego. Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że postępowania zmierzającego do uzyskania przez skarżących od Starosty środków na pokrycie zasądzonych od nich przez sąd powszechny należności stanowiących koszty postępowania w sprawie cywilnej, nie można uznać za postępowanie administracyjne kończące się wydaniem decyzji administracyjnej. Co znamienne również sami skarżący tak w skardze, jak i wcześniejszym wniosku i piśmie stanowiącym ponaglenie nie wskazali jakiejkolwiek podstawy prawnej uzasadniającej rozpoznanie ich podania w drodze decyzji administracyjnej. Nadto zauważyć trzeba, iż roszczenie skarżących oparte jest na twierdzeniu, iż to nie oni, lecz Starosta jako podmiot inicjujący postępowanie w sprawie zasiedzenia powinien być obciążony tymi kosztami. Zmierza zatem de facto do zakwestionowania w postępowaniu prowadzonym przed organem administracji prawidłowości prawomocnego orzeczenia sądu powszechnego w przedmiocie kosztów sądowych zakończonej sprawy o zasiedzenie. Weryfikacja prawidłowości orzeczeń sądów powszechnych nie mieści się zaś w zakresie władczych kompetencji organów administracji publicznej, co skutkuje tym, iż ewentualna bezczynność organów tym zakresie nie może być przedmiotem zaskarżenia do sądu administracyjnego. Podsumowując stwierdzić należy, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga nie podlegała właściwości sądu administracyjnego, co obligowało Sąd do jej odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 58 § 3 P.p.s.a., o czym orzeczono w sentencji postanowienia.