II SAB/Po 19/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Małek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Protokolant sekr. sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2007 r. przy udziale sprawy ze skargi E.W. na bezczynność Burmistrza w przedmiocie wydania decyzji o warunkach zabudowy terenu dla inwestycji polegającej na zmianie sposobu użytkowania obiektu budowlanego; I. zobowiązuje Burmistrza do załatwienia w terminie 1 (jednego) miesiąca, od dnia prawomocnego zakończenia niniejszej sprawy, wniosku skarżącej E.W. z dnia [...] 2006r. II. zasądza od Burmistrza na rzecz skarżącej kwotę 255,- (dwieście pięćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, /-/ Wiesława Batorowicz /-/ Stanisław Małek /-/ Barbara Drzazga E.W. wniosła [...] o ustalenie w drodze decyzji warunków zabudowy polegających na przebudowie budynku gospodarczego na budynek mieszkalny w miejscowości L., ulica [...] (działka nr [...]). Burmistrz decyzją z dnia [...] ustalił warunki zabudowy dla powyższej inwestycji. Decyzja ta jednak została przesłana zainteresowanej dopiero [...] maja 2006 r. E.W. wniosła [...] maja 2006 r. zażalenie na niezałatwienie jej wniosku w sprawie warunków zabudowy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] odmówiło wyznaczenia terminu załatwienia sprawy. Kolegium wskazało, iż Burmistrz wydał [...] decyzję, która [...] przekazana została E.W. Decyzją z tej samej daty ([...] na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Kolegium stwierdziło nieważność decyzji Burmistrza z [...] Nr [...]. Kolejnym postanowieniem z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu zażalenia E.W. na podstawie art. 37 k.p.a. odmówiło wyznaczenia terminu do załatwienia sprawy przedmiotowych warunków zabudowy. Kolegium uznało, iż wobec stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] brak jest podstaw do przyjęcia, iż Burmistrz jest w zwłoce w załatwieniu sprawy ustalenia warunków zabudowy. E.W. wniosła skargę, domagając się zobowiązania Burmistrza do wydania decyzji ustalającej warunki zabudowy, polegających na przebudowie budynku gospodarczego na budynek mieszkalny w miejscowości L., ul. [...]. Skarżąca wskazała, iż pomimo upływu ponad czterech miesięcy od wydania decyzji stwierdzającej nieważność rozstrzygnięcia z [...] , nadal nie został załatwiony jej wniosek w sprawie przedmiotowych warunków zabudowy. Skarżąca wniosła również o uchylenie postanowienia Kolegium z dnia [...] i uznanie wniesionego zażalenia za zasadne. Burmistrz wniósł o oddalenie skargi powołując się między innymi na wyrażony w postanowieniu Kolegium pogląd, iż nie ma podstaw do przyjęcia, że jest w zwłoce w załatwieniu sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z przepisem art. 12 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko. W niniejszej sprawie organ niezasadnie uchylał się od wydania rozstrzygnięcia w sprawie, co musiało prowadzić do zobowiązania Burmistrza do załatwienia wniosku skarżącej. Z zasady ogólnej szybkości postępowania wypływa dla organów administracji publicznej obowiązek prowadzenia postępowania w taki sposób, iż nie można zarzucić im zbędnej zwłoki, opieszałości w podejmowanych czynnościach postępowania. Zasada ta jest zagwarantowana szczególnymi przepisami kodeksu postępowania administracyjnego określającymi terminy załatwienia sprawy (art. 35) oraz środkami obrony przed bezczynnością organów administracji publicznej (art. 37 § 1). W myśl powołanych przepisów organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki (art. 35 § 1). Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. (art. 35 § 2) Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. (art. 35 § 3) Z uwagi na fakt stwierdzenia nieważności pierwotnie wydanej decyzji w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy Burmistrz był obowiązany do podjęcia czynności i ponownego wydania rozstrzygnięcia. Mimo tego – jak wynika z przesłanych akt administracyjnych – w przepisanych terminach żadna decyzja co do istoty nie została wydana. Powyższa zasada skonkretyzowana w art. 35 została zatem naruszona, a organ pierwszej instancji dopuścił się bezczynności i nie rozpoznał sprawy w przewidzianym terminie. Wskazać należy, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze stanęło na błędnym stanowisku, iż skoro stwierdzono nieważność decyzji wydanej na skutek wniosku skarżącej, to bez jej inicjatywy ponowne rozpoznanie sprawy w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji jest niemożliwe. Taki pogląd nie zasługuje na uwzględnienie. Skutkiem stwierdzenia nieważności jest bowiem powrót sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwy organ, który ponownie rozpatrujący sprawę winien rozstrzygnąć ją merytorycznie albo – jeżeli sprawa stała się bezprzedmiotowa – wydać decyzję o umorzeniu postępowania (por. Małgorzata Jaśkowska, Andrzej Wróbel – Komentarz do Kodeksu postępowania administracyjnego, Zakamycze 2005 r., s. 1002). Postępowanie w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy jest postępowaniem wnioskowym. Zaznaczyć należy, iż skarżąca złożyła wniosek o ustalenie tych warunków. Stwierdzenie nieważności decyzji, w której takie warunki ustalono, doprowadziło do sytuacji, w której wniosek skarżącej w dalszym ciągu pozostaje nierozpoznany. W tej sytuacji konieczne było wydanie rozstrzygnięcie przez organ administracji, czego jednak w przepisanym terminie nie uczyniono. Mając powyższe na uwadze, należało na podstawie art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270) zobowiązać Burmistrza do załatwienia w terminie 1 miesiąca wniosku E. W. Odnosząc się do żądania skarżącej uchylenia postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] , stwierdzić należy, iż jest ono bezpodstawne. Stosownie do przepisu art. 52 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez "wyczerpanie środków zaskarżenia" rozumieć należy zatem sytuację, w której strona złoży określony środek zaskarżenia od danego aktu lub czynności. Przed wniesieniem skargi polegającej na niewydaniu w terminie decyzji zainteresowany obowiązany jest wyczerpać środek prawny przewidziany w art. 37 k.p.a., tzn. wnieść zażalenie do organu administracji wyższego stopnia na niezałatwienie sprawy w terminie. Wniesienie tego zażalenia jest wyłącznie warunkiem formalnym wystąpienia ze skargą do sądu administracyjnego na bezczynność organu i nie może być traktowane jako odrębne i samodzielne postępowanie administracyjne. Postanowienie wydane w tym trybie nie kończy postępowania i nie służy na nie zażalenie, a w konsekwencji nie podlega sądowej kontroli działalności administracji publicznej (art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a.) Z tych powodów orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.. /-/ Wiesława Batorowicz /-/ Stanisław Małek /-/ Barbara Drzazga