II SAB/Po 20/05
PostanowienieWSA w Poznaniu2009-01-12
Skład orzekający: Janusz Ruszyński, Maciej Jaśniewicz, Roman Wiatrowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu od prowadzenia sprawy z wniosku o wyłączenie sędziów, w sytuacji gdy wnioskodawca nie przedstawił uzasadnionych argumentów obiektywnie wskazujących na brak bezstronności sędziów?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziów został oddalony, ponieważ wnioskodawca nie przedstawił obiektywnych i uzasadnionych argumentów wskazujących na brak bezstronności sędziów. Sąd podkreślił, że wątpliwość co do bezstronności musi być realna, a nie potencjalna, a subiektywne przekonanie strony nie jest wystarczające. Brak przedstawienia argumentów wobec większości wskazanych sędziów oraz traktowanie zarzutów jako nieuzasadnionych przesłanek do wyłączenia doprowadziło do uznania wniosku za złożony w złej wierze.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni W.E., pełnomocnik skarżącej M.E., złożyła wniosek o wyłączenie od prowadzenia sprawy wielu sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Uzasadniając wniosek, zarzuciła sędziom brak bezstronności, podporządkowanie przepisom prawa, sabotaż obowiązków i nie rozpoznawanie skarg, co miało pozwolić deweloperowi na kontynuowanie nielegalnej budowy. Wnioskodawczyni wskazała na odrzucenie wniosków dowodowych przez niektóre sędzie oraz na nieprawidłowe potraktowanie skargi.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił oddalić wniosek o wyłączenie sędziów oraz skazać wnioskodawczynię W.E. na grzywnę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Ruszyński Sędzia WSA Maciej Jaśniewicz as. sąd. Roman Wiatrowski po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2009r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku W.E. o wyłączenie sędziów w sprawie ze skargi M. E. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych postanawia: 1. oddalić wniosek, 2. skazać W.E. na grzywnę w kwocie [...] złotych ( słownie: [...]) /-/ M. Jaśniewicz /-/ J. Ruszyński /-/ R. Wiatrowski
Pismem z dnia [...] listopada 2008r. przekazanym Sądowi w toku rozprawy w dniu 27 listopada 2008r. W.E. – pełnomocnik skarżącej i jednocześnie uczestnik postępowania złożyła wniosek o wyłączenie od prowadzenia sprawy następujących sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu : Marii Kwiecińskiej, Aleksandry Łaskarzewskiej, Danuty Rzyminiak-Owczarczak, Jolanty Szanieckiej, Barbary Kamieńskiej, Małgorzaty Góreckiej, Wiesławy Batorowicz, Barbary Drzazgi, Edyty Podrazik ( warunkowo: "gdyby zmieniła zdanie") Jerzego Stankowskiego, Ewy Makosz-Frymus, Grażyny Radzickiej, Marzenny Kosewskiej, Barbary Koś, Beaty Sokołowskiej, Macieja Dybowskiego, Bożeny Popowskiej, Elwiry Brychcy, Jerzego Małeckiego, Katarzyny Nikodem "i pozostałych".
Wnioskodawczyni powołała się na treść art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i art. 45 Konstytucji RP wnosząc o przekazanie sprawy do sądu administracyjnego w innym mieście.
W dniu [...] grudnia 2008r. W.E. poszerzyła wniosek o wyłączenie sędziów, domagając się wyłączenia sędziego Andrzeja Zielińskiego i sędziego Gabrieli Gorzan.
Uzasadniając wniosek z [...]11.2008r. W.E. stwierdziła, że " istnieją liczne dowody braku bezstronności sędziów tj. bezwzględnego podporządkowania ustawom i przepisom prawa. Zamiast bezzwłocznie rozpoznać skargi na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego sabotowali wykonanie podstawowych obowiązków, dzięki czemu deweloper mógł kontynuować nielegalnie prowadzoną budowę".
Wnioskodawczyni uzasadniając wniosek o wyłączenie wyżej wymienionych sędziów zarzuciła, że sędziowie : A. Łaskarzewska, M. Kwiecińska i E. Podrazik "ad hoc" odrzucili złożone przez nią ważne wnioski dowodowe".
W dalszej części uzasadnienia wniosku o wyłączenie sędziów wnioskodawczyni formułuje szereg zarzutów dotyczących głównie nie rozpoznania dotąd szeregu skarg skierowanych do Sądu.
Co do poszczególnych sędziów formułuje następujące zarzuty:
- s. J. Szaniecka potraktowała skargę skierowaną do Prezesa Sądu w dniu [...] lipca 2005r. jako zwykłą skargę a nie skargę na bezczynność sędziów, która nie została zarejestrowana jako skarga wnoszona do sądu administracyjnego,
- s. E. Podrazik nie wstrzymała wykonania decyzji Prezydenta Miasta nr [...] z dnia [...] r. przez co nie dopełniła obowiązku wynikającego z art. 61 § 3 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sędzia E. Podrazik odmówiła M. E. przyznania prawa pomocy odrzucając jednocześnie jej zażalenie na postanowienie z 10 listopada 2005r. w sprawie odmowy wstrzymania wykonania decyzji. W stosunku do pozostałych sędziów W. E. nie przedstawiła żadnych argumentów. Sędziowie, których wnioski dotyczą złożyli oświadczenia zgodnie z treścią art. 22 § 2 p.p.s.a
Rozpatrując wniosek o wyłączenie wyżej wymienionych sędziów Sąd zważył , co następuje:
Na wstępie należy jednoznacznie stwierdzić, że w niniejszej sprawie nie występują podstawy do wyłączenia sędziów wymienionych we wnioskach z mocy samej ustawy ( art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Na wniosek strony sąd wyłącza natomiast sędziego jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.
W przesłankach uzasadniających wyłączenie sędziego należy uwzględnić nie tylko stosunek osobisty pomiędzy sędzią a jedną ze stron lub przedstawicielem a więc sferę więzi emocjonalnej, której podstawą jest stosunek pokrewieństwa, przyjaźni, dłuższej znajomości, zależności służbowej, gospodarczej, społecznej itp. ale też wszelkie okoliczności dające podstawę do sformułowania uzasadnionych zastrzeżeń, co do bezstronności sędziego przy rozstrzyganiu danej sprawy. Wyłączeniu podlega więc sędzia, który z różnych przyczyn mógłby być zainteresowany wynikiem sprawy , z góry uprzedzony do strony lub łączył go z nią stosunek osobisty.
Okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego musi być realna a nie potencjalna. Nie ma znaczenia subiektywne przekonanie strony o braku bezstronności sędziego. Konieczne jest wskazanie ważnych powodów, które obiektywnie spowodowałyby utratę zaufania co do bezstronności sędziego. Wątpliwość co do bezstronności sędziego musi być uzasadniona, co wiąże się z przedłożeniem odpowiedniej argumentacji.
Powyższą wykładnię treści art. 19 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sformułował Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 22 lutego 2008r. w sprawie II FZ 60/08.
Przechodząc do oceny uzasadnienia wniosku z dnia [...]11.2008r i [...]12.2008r. Sąd stwierdza, że sformułowane wobec s. J. Szanieckiej i s. E. Podrazik zarzuty nie są okolicznościami uzasadniającymi wyłączenie tych sędziów w oparciu o art. 19 p.p.s.a. Nie można bowiem w tych przypadkach mówić o jakimkolwiek emocjonalnym nastawieniu do sprawy lub strony, stosunku osobistego w ogóle nie wymieniając, skoro wnioskodawczyni takiego zarzutu nie sformułowała.
Potraktowanie skargi skierowanej do Prezesa Sądu na opieszałe działanie (zdaniem strony) sędziów jako skargi, która nie spełnia wymogów skargi przewidzianej w ustawie o postępowaniu przed sądami administracyjnymi było prawidłowe. Merytoryczne rozstrzygnięcia w sprawach wpadkowych ( prawo pomocy, wstrzymanie wykonania) od których przysługują zażalenia nie daje podstawy do zastosowania art. 19 p.p.s.a.
Na podkreślenie zasługuje to, że pod adresem pozostałych sędziów wymienionych we wniosku wnioskodawczyni nie przedstawiła żadnych argumentów i okoliczności uzasadniających ich wyłączenie.
Złożony wniosek świadczy o braku zaufania do wymiaru sprawiedliwości i jest oparty na niczym nie uzasadnionym subiektywnym przekonaniu co do stronniczości sędziów.
To niczym nieuzasadnione przekonanie pozwala Sądowi przyjąć, że wniosek został złożony w złej wierze. Świadczy o tym całkowicie przypadkowe wymienienie nazwisk sędziów, którzy nigdy nie orzekali w sprawach z udziałem wnioskodawczyni. Nie może więc być im przedstawiony zarzut bezstronności.
Instytucja wyłączenia sędziego jest instytucją zbyt poważną, by można ją było traktować bez przedstawienia jakiejkolwiek argumentacji. Podmiotowym prawem wynikającym z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP jest prawo każdego do bezstronnego sądu.
Skoro wnioskodawczyni bez uzasadnienia i odpowiedniej argumentacji złożyła wniosek o wyłączenie sędziów potraktowanie go jako złożonego w złej wierze jest uzasadnione. Wniosek ten okazał się całkowicie niesłuszny.
Oddalając więc wniosek orzeczono na podstawie art. 22 § 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Złożenie wniosku o wyłączeniu sędziów w złej wierze skutkuje zastosowaniem art. 23 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z komunikatem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 11 lutego 2008r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowe j w 2007r roku – Monitor Polski 2008 Nr 12 poz.139.
/-/ M. Jaśniewicz /-/ J. Ruszyński /-/ R. Wiatrowski
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło