II SAB/Po 204/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska - Tylewicz Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak Asesor WSA Paweł Daniel (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 lutego 2023 r. sprawy ze skargi T. B. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie warunków zabudowy oddala skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 23 czerwca 2022 r., sygn. akt II SA/Po [...], uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 lutego 2022 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy R. z dnia 04 stycznia 2022 r., nr [...], ustalającą warunki zabudowy dla terenu działki nr [...], położonej w miejscowości N. (obręb N. ) – dotyczące inwestycji polegającej na budowie chlewni i adaptacji części istniejącego magazynu na chlewnię w istniejącej zabudowie zagrodowej. Prawomocny odpis powyższego wyroku został doręczony Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w dniu 04 października 2022 r. T. B. pismem z dnia 31 października 2022 r. (data wpływu do organu: 03 listopada 2022 r.) wniosła ponaglenie na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie braku ponownego rozpoznania sprawy po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 23 czerwca 2022 r. Zawiadomieniem z dnia 04 listopada 2022 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze powiadomiło strony, na podstawie art. 36 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 2000, dalej jako: "K.p.a."), o przedłużeniu terminu rozpoznania odwołania T. B. od decyzji Wójta Gminy R. z dnia 04 stycznia 2022 r. do dnia 05 grudnia 2022 r. Jak wyjaśnił organ odwoławczy, akta sprawy wpłynęły do Kolegium w dniu 04 października 2022 r., a przedłużenie terminu wynika z konieczności uzupełnienia materiału dowodowego w sprawie. Datowaną na dzień 07 listopada 2022 r. skargą (data wpływu do organu – 08 listopada 2022 r.) T. B. reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika zaskarżyła bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie rozpoznania jej odwołania od decyzji Wójta Gminy R. z dnia 04 stycznia 2022 r. Skarżąca wniosła o: 1. uwzględnienie skargi na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego i zobowiązanie organu do załatwienia przedmiotowej sprawy (wydania aktu), w określonym terminie; 2. stwierdzenie, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze dopuściło się bezczynności; 3. stwierdzenie, że niezałatwienie sprawy w terminie - bezczynność - miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 4. przyznanie od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej sumy pieniężnej; 5. zasądzenie od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej kosztów postępowania. Zdaniem skarżącej Samorządowe Kolegium Odwoławcze dopuściło się naruszenia art. 35 § 1 i 3 oraz art. 12 K.p.a., polegające na bezczynności. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Decyzją z dnia 01 grudnia 2022 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze orzekło o uchyleniu decyzji Wójta Gminy R. z dnia 04 stycznia 2022 r. i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Ze względu na wyżej wskazany przedmiot skargi, sprawa została rozpoznana przez Sąd w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 119 pkt 4 i art. 120 p.p.s.a.). W pierwszej kolejności wskazać należy, że skarga wniesiona w niniejszej sprawie, dotyczy bezczynności Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji Wójta Gminy R. z dnia 04 stycznia 2022 r. Sama skarga została poprzedzona została ponagleniem, co oznacza, że spełniony został warunek formalny wniesienia skargi wynikający z art. 53 § 2b p.p.s.a. Podstawę procesową działania organów administracji publicznej w zakresie rozpoznania odwołania regulują w niniejszej sprawie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. I tak, pojęcie bezczynności nie zostało zdefiniowane w przepisach p.p.s.a., jednak wynika ono z art. 37 § 1 pkt 1 K.p.a. normującego instytucję ponaglenia, gdzie wskazano, że bezczynność to stan, w którym nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 K.p.a. lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 K.p.a. Dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy znaczenie ma zatem art. 35 § 1 K.p.a., który nakazuje organom administracji publicznej załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych którymi rozporządza ten organ (§ 2). Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (§ 3). Zarówno doktryna, jak i orzecznictwo sądów administracyjnych są zgodne, że z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy w ustalonym przepisami terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności materialnej (wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a.). Dla oceny zasadności skargi na bezczynność nie ma przy tym znaczenia, czy i w jakim stopniu do nieterminowości działania organu przyczyniła się sama strona. Celem skargi na bezczynność jest doprowadzenie do wydania przez organ aktu lub podjęcia czynności. Oznacza to, że sąd rozpoznając skargę na bezczynność bierze pod uwagę jedynie sam fakt, czy w danej sprawie została dokonana czynność lub czy z innych powodów organowi nie można zarzucić stanu bezczynności. Dla uznania bezczynności konieczne jest ustalenie w pierwszej kolejności, czy w ustalonym stanie faktycznym na organie administracji publicznej spoczywa obowiązek wydania aktu lub dokonania czynności kończących postępowanie, następnie, czy uczyniono to w przepisanym terminie, a dalej czy ewentualne opóźnienie jest usprawiedliwione (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 marca 2019 r., sygn. akt I OSK 1296/17, CBOSA). Kontrolując postępowanie objęte skargą Sąd miał także na uwadze, że zgodnie z art. 35 § 5 K.p.a. do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony lub przyczyn niezależnych od organu. O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 K.p.a. lub w przepisach szczególnych, organ administracji publicznej jest natomiast obowiązany zawiadomić stronę, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia (art. 36 § 1 K.p.a.). Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.). Odnosząc powyższe rozważania do rozpoznawanej sprawy Sąd, po zapoznaniu się z aktami sprawy stwierdził, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie dopuściło się bezczynności w przedstawionym wcześniej rozumieniu. W przedmiotowej sprawie prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sąd Administracyjny w Poznaniu z dnia 23 czerwca 2022 r., sygn. akt II SA/Po [...], został doręczony Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w dniu 04 października 2022 r. Tego też dnia rozpoczął swój bieg 30 dniowy termin do załatwienia sprawy, który dla organu odwoławczego wynika z art. 35 § 3 K.p.a. w zw. z art. 286 § 2 p.p.s.a. Podczas biegu powyższego terminu organ skorzystał z regulacji przewidzianej w art. 36 K.p.a. i zawiadomieniem z dnia 04 listopada 2022 r. powiadomił strony o przedłużeniu terminu rozpoznania odwołania od decyzji Wójta Gminy R. z dnia 04 stycznia 2022 r. do dnia 05 grudnia 2022 r. Tym samym organ wypełnił swój ustawowy obowiązek i w momencie wniesienia skargi nie pozostawał w bezczynności, gdyż swój bieg rozpoczął termin, o jakim mowa w art. 36 § 1 K.p.a. Co więcej, w tak zakreślonym terminie wydał w dniu 01 grudnia 2022 r. decyzję. Zdaniem Sądu organ nie pozostawał więc w bezczynności, gdyż nie zaistniał stan, w którym sprawa nie zostałaby rozpoznana w terminie określonym w art. 35 K.p.a. lub w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 K.p.a. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu stwierdził, że skarga jest nieuzasadniona, gdyż zachowanie organu w kontrolowanym okresie oceniane z punktu widzenia powołanych wcześniej przepisów prawa procesowego, w tym w szczególności norm dotyczących definicji bezczynności i terminów załatwiania spraw, było prawidłowe. Nie ulega wątpliwości, że zarówno na dzień wniesienia skargi, jak i na dzień orzekania przez Sąd, organ nie pozostawał w bezczynności i nie naruszył wymogów wynikających z przywołanego wyżej przepisu art. 35 § 3 K.p.a. w zw. z art. 286 § 2 p.p.s.a. i art. 36 K.p.a., a tym samym nie spełnił przesłanki bezczynności, o której mowa w art. 37 § 1 pkt 1 K.p.a. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.