II SAB/Po 21/13

PostanowienieWSA w Poznaniu2014-04-29

Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, która utrzymuje się z emerytury i ponosi koszty utrzymania schorowanego syna, ma prawo do zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, dysponując oszczędnościami na rachunku bankowym?
Ratio decidendi
Skarżąca nie wykazała w sposób niebudzący wątpliwości, że zdobycie środków niezbędnych do uczestniczenia w postępowaniu sądowym jest obiektywnie niemożliwe. Dysponuje ona wolnymi środkami na rachunku bankowym, które przekraczają wysokość żądanej opłaty sądowej. Brak jest również podstaw do uznania, że ponosi ona aktualnie wysokie koszty płatnego leczenia, które uniemożliwiałyby pokrycie kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżąca C. K. wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, powołując się na trudną sytuację materialną i zdrowotną. Utrzymuje się z emerytury, utrzymuje schorowanego syna, z którym prowadzi wspólne gospodarstwo domowe, i posiada dom. Dołączyła dokumenty dotyczące dochodów, wydatków, kosztów leczenia i stanu posiadania. Sąd analizował te dokumenty w kontekście przepisów PPSA dotyczących prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 kwietnia 2014r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi C. K. na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy w przedmiocie ochrony zwierząt postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. /-/ K. Witkowicz-Grochowska Pismem z dnia 20 marca 2014r. skarżąca C. K. wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych (k. 212, 236 akt sąd.). W uzasadnieniu wniosku powołała się na stan materialny i zdrowotny uniemożliwiający ponoszenie dodatkowych kosztów bez uszczerbku dla zdrowia i życia. Wskazała, że utrzymuje się z emerytury w wysokości [...] zł miesięcznie, utrzymuje także schorowanego i leczącego się od lipca 2011r. syna, z którym prowadzi wspólne gospodarstwo domowe. Oświadczyła, że posiada dom o powierzchni [...] m² w okolicach P. Wskazała, że syn nie posiada żadnych wartościowych przedmiotów, nieruchomości, gruntów czy papierów wartościowych. Nadto wskazała, że sytuacja materialna uniemożliwia ponoszenie dodatkowych kosztów. Z dokumentów dotyczących sytuacji majątkowej, finansowej i zdrowotnej skarżącej dołączonych do niniejszej sprawy z akt sprawy o sygn. akt II SA/Po 381/13 wynika, że skarżąca z tytułu emerytury uzyskała dochód w wysokości [...]zł. (PIT-11A za 2013r., decyzja ZUS o wysokości emerytury). Skarżąca dysponuje rachunkiem bankowym, na którym stan środków na luty 2014r wynosił [...]zł. Skarżąca poniosła koszty leków w kwocie [...] zł w styczniu i lutym 2014r. oraz [...] zł w grudniu 2013r. (faktury). Skarżąca choruje (karty informacyjne leczenia). Nadto z zestawienia stałych wydatków związanych z opłatami za wszystkie media do domu, ubezpieczenie, paliwo, przegląd i ubezpieczenie samochodu syna, podatku od nieruchomości, leki wynika, że poniesiono [...]zł w styczniu 2014r., [...]zł w lutym 2014r., [...]zł w marcu 2014r. i [...]zł w kwietniu 2014r. (faktury za energię elektryczną na kwoty [...]zł na dwa miesiące, decyzja podatku od nieruchomości za 2014r. na kwotę [...] zł). Regulacja dotycząca prawa pomocy, zawarta w art. 246 §1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012, poz. 270 - dalej "p.p.s.a.") stanowi odstępstwo od zasady ustanowionej w art. 199 p.p.s.a., stosownie do której strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Dlatego podkreślić należy, że instytucja prawa pomocy ma służyć przede wszystkim osobom, które nie mają możliwości zgromadzenia środków na opłacenie kosztów związanych z obroną swoich praw przed sądem lub następuje to kosztem koniecznego utrzymania własnej rodziny. A zatem przytoczone we wniosku okoliczności, jak i zgromadzone dokumenty powinny uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanej regulacji. Wnioskodawczyni winna, więc wykazać w sposób niebudzący wątpliwości, że zdobycie przez nią środków niezbędnych do uczestniczenia w postępowaniu sądowym, jest obiektywnie niemożliwe. W świetle powyższego, z oświadczenia majątkowego przedstawionego przez skarżącą zawartego w treści formularza o prawo pomocy oraz z dokumentów dołączonych do akt niniejszej sprawy wynika, że skarżąca, która prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z synem i go utrzymuje, dysponuje na rachunku bankowym wolnymi środkami w kwocie przekraczającej [...] zł., wielokrotnie przekraczającej wysokość żądanej opłaty sądowej w niniejszej sprawie. Zasadą jest, że skoro skarżąca dysponuje oszczędnościami, brak podstaw do obciążenia Skarbu Państwa kosztami zainicjowanego przez skarżącą postępowania. Z istoty prawa pomocy wynika możliwość skorzystania z jego dobrodziejstwa, dopiero gdy strona wykaże, że po uiszczeniu wszystkich koniecznych kosztów swojego i rodziny utrzymania nie dysponuje wolnymi środkami, które mogłaby przeznaczyć na poniesienie kosztów niniejszego postępowania. Skarżąca nie znajduje się w takiej sytuacji, uprawniającej do uzyskania prawa pomocy chociażby w części. Zauważyć przy tym, należy, że z dołączonych dokumentów nie wynika, by wraz z synem ponosiła aktualnie wysokie koszty płatnego leczenia w kwocie [...] zł miesięcznie. Z załączonych kart informacyjnych wynika, że leczyła się publicznej służbie zdrowia, a wysokość ponoszonych kosztów za leki odbiega od zadeklarowanych [...] zł miesięcznie. Z zestawienia koniecznych kosztów utrzymania domu, samochodu syna, zakupu leków, ubezpieczenia, podatku od nieruchomości wynika, że w całości skarżąca pokrywa je z emerytury. Nadto ponoszone są jeszcze koszty napraw AGD, konserwacji, naprawy pozostałego majątku, środków czystości, butów, odzieży, sprzętu zaopatrzenia medycznego (okulary, słuchawki do uszu), a także wyżywienia rodziny i psa. Rodzina musi zatem ponosić je z innych źródeł niż tylko emerytura skarżącej. W takim stanie rzeczy, opierając się o treść formularza wniosku o prawo pomocy i dokumenty dołączone do akt sądowych niniejszej sprawy, przyjąć należy, że skarżąca ma możliwości by pokryć pełne koszty sądowe niniejszego postępowania. W tym stanie rzeczy oddalić należało wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w całości. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 w zw. z art. 246 §1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz-Grochowska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło