II SAB/Po 22/15

PostanowienieWSA w Poznaniu2018-04-09

Skład orzekający: Robert Talaga

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Jakie przepisy regulują przyznawanie wynagrodzenia radcy prawnemu z urzędu za udzieloną pomoc prawną w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w szczególności za sporządzenie odpowiedzi na skargę kasacyjną?
Ratio decidendi
Wysokość wynagrodzenia radcy prawnego z urzędu za udzieloną pomoc prawną w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w tym za sporządzenie odpowiedzi na skargę kasacyjną, jest ustalana na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu. Opłata ustalana jest w wysokości co najmniej połowy opłaty maksymalnej, z uwzględnieniem wartości przedmiotu sprawy, i podlega podwyższeniu o podatek od towarów i usług.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczy wniosku radcy prawnego o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu ze skargi na bezczynność Miasta P. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Pełnomocnikowi z urzędu przysługiwało wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną przed sądem I instancji oraz za sporządzenie odpowiedzi na skargę kasacyjną wniesioną przez organ do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Przyznano radcy prawnemu J. K. od Skarbu Państwa tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu opłatę w określonej wysokości, podwyższoną o kwotę podatku od towarów i usług.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 9 kwietnia 2018 roku Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2018 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku wniosku radcy prawnego o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi D. K. na bezczynność Miasta P. – Dyrektora Zarządu Transportu Miejskiego w P. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia przyznać radcy prawnemu J. K. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu opłatę w wysokości [...] zł ([...] złotych) podwyższoną o kwotę podatku od towarów i usług w wysokości [...] zł ([...] złotych [...]) /-/ R. Talaga Postanowieniem z dnia 17 marca 2015 roku referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu zwolnił skarżącego od kosztów sądowych i ustanowił dla niego radcę prawnego z urzędu. Pismem z dnia 27 kwietnia 2015 roku Okręgowa Izba Radców Prawnych w P. wyznaczyła do reprezentowania skarżącego radcę prawnego J. K. Wyrokiem z dnia 9 października 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał przedmiotową skargę oraz przyznał pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenie za udzieloną pomoc prawną w I instancji, nieopłaconą nawet w części. Pismem z dnia 4 stycznia 2016 r. pełnomocnik skarżącego sporządził i wniósł odpowiedź na skargę kasacyjną organu wniesioną od powyższego wyroku oraz zwrócił się o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu według norm przepisanych oświadczając, iż nie zostały one pokryte ani w całości ani w części. Dnia 8 grudnia 2017 roku pełnomocnik skarżącego (prawidłowo zawiadomiony) nie stawił się na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Wyrokiem z dnia 8 grudnia 2017 roku Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną, a wniosek o przyznanie wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu skarżącego przekazał do rozpoznania wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu. Stosownie do art. 258 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej jako "P.p.s.a.", do czynności referendarza sądowego w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy należy m. in. wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi lub radcy prawnemu (...) za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków. Zgodnie z art. 250 § 1 P.p.s.a., wyznaczony adwokat, radca prawny (...) otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych (...) w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W rozpoznawanej sprawie należy uwzględnić, że w uchwale z dnia 19 listopada 2012 r., sygn. akt II FPS 4/12 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że odpowiedź na skargę kasacyjną, o której mowa w art. 179 P.p.s.a., jest pismem procesowym strony, która nie wniosła skargi kasacyjnej. Mimo, że pismo to nie podlega szczególnym rygorom poza wskazanymi w art. 49 P.p.s.a., jej autor, profesjonalny pełnomocnik, powinien w terminie jaki zakreślił mu ustawodawca, ustosunkować się do żądań zawartych w skardze kasacyjnej, podnosić zarzuty i argumenty przeciwko podstawom kasacyjnym i ich uzasadnieniu. Zatem swym charakterem odpowiedź na skargę kasacyjną najbardziej zbliżona jest do czynności sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej. W związku z tym przyjąć należy, że za sporządzenie i wniesienie odpowiedzi na skargę kasacyjną profesjonalnemu pełnomocnikowi przysługuje opłata (stawka minimalna), jak za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej (por. postanowienie NSA z dnia 27 sierpnia 2013 r., I OZ 710/13). Zgodnie z § 22 obowiązującego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016r. poz. 1715), które weszło w życie 2 listopada 2016r., do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie powyższego rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Zastosowanie w niniejszej sprawie znajdują zatem przepisy poprzednio obowiązującego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 roku, poz. 1805), które weszło w życie 1 stycznia 2016 roku. W myśl przepisu § 2 rozporządzenia z 2015 roku koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: 1) opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz 2) niezbędne i udokumentowane wydatki radcy prawnego. W myśl § 4 ust. 1 rozporządzenia opłatę, rozumianą jako wynagrodzenie pełnomocnika, ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. W myśl zaś § 4 ust. 3 rozporządzenia z 2015 roku opłatę, o której mowa w ust. 1 i 2, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. Zgodnie z treścią § 21 ust. 1 pkt 2 lit b rozporządzenia z 2015 roku, opłaty maksymalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji: za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej - 50% opłaty maksymalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam radca prawny w drugiej instancji - 75% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł. Natomiast zgodnie § 21 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z 2015 roku opłaty maksymalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji: a) w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna – opłatę maksymalną obliczoną na podstawie § 8, b) za sporządzenie skargi i udział w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego – 1.200 zł, c) w innej sprawie – 480 zł. Przedmiotowa sprawa kwalifikuje się do spraw opisanych w § 21 ust. 1 pkt 1 c) rozporządzenia z 2015 roku, gdyż przedmiot sprawy nie stanowi należności pieniężnej. Wyjściowa kwota opłaty maksymalnej wynosi zatem 480 zł. W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik został wyznaczony przed wydaniem wyroku Sądu I instancji i otrzymał wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną przed sądem I instancji. Następnie pełnomocnik sporządził i złożył odpowiedź na skargę kasacyjną wniesioną w sprawie przez organ do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Uwzględniając rodzaj i stopień zawiłości sprawy oraz nakład pracy poniesiony przez pełnomocnika z urzędu, należało określić za udzieloną skarżącemu z urzędu pomoc prawną opłatę w wysokości [...] zł (50% z [...] zł) stosownie do § 4 ust. 2 w związku z § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b" oraz § 21 ust. 1 pkt 1 lit "c" rozporządzenia z 2015 roku. Jednocześnie należało uwzględnić, że zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia z 2015 roku, opłatę ustala się w wysokości co najmniej ½ opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Mając na uwadze powyższe regulacje oraz podjęte przez pełnomocnika czynności procesowe, należało uznać, że w sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające przyznanie wynagrodzenia w wysokości [...] zł (½ z [...] zł). Opłata za udzielenie pomocy prawnej z urzędu ulega podwyższeniu o stawkę podatku od towarów i usług w kwocie [...] zł. Mając powyższe na uwadze, w niniejszej sprawie, na podstawie art. 250 § 1 P.p.s.a. i art. 258 § 2 pkt 8 P.p.s.a. w związku z § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b" w zw. z § 21 ust. 1 pkt 1 lit "c" oraz § 2, § 4 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia 2015 roku, orzeczono jak w sentencji postanowienia. /-/ R. Talaga

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło