II SAB/Po 3/26

WyrokWSA w Poznaniu2026-05-08

Skład orzekający: Arkadiusz Skomra, Izabela Paluszyńska, Jacek Rejman

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Burmistrz dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawie wniosku o zwolnienie z opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej, a jeśli tak, to czy miało to miejsce z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że Burmistrz dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, ponieważ organ skupił się na ustalaniu sytuacji materialnej skarżącego, zamiast na przesłankach z art. 64 pkt 7 ustawy o pomocy społecznej, co skutkowało zbędnym przedłużaniem sprawy. Sąd zobowiązał organ do rozpoznania wniosku w terminie 30 dni. Jednocześnie Sąd uznał, że przewlekłość nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, gdyż działanie organu wynikało z błędnego ukierunkowania postępowania, a nie ze złej woli.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na przewlekłość postępowania Burmistrza w sprawie wniosku o zwolnienie z opłaty za pobyt ojca w domu pomocy społecznej. Skarżący zarzucił organowi naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących terminów załatwiania spraw. W uzasadnieniu wskazał na wielokrotne przedłużanie terminu załatwienia sprawy przez organ, brak podania przyczyn zwłoki oraz brak czynności procesowych od dłuższego czasu. Burmistrz w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie, argumentując, że przedłużenia wynikały z konieczności przeprowadzenia postępowania dowodowego, w tym wywiadu środowiskowego, oraz z przyczyn niezależnych od organu, jak oczekiwanie na informacje z ZUS.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził przewlekłość postępowania, zobowiązał Burmistrza do rozpoznania wniosku w terminie 30 dni od otrzymania prawomocnego wyroku, stwierdził, że przewlekłość nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oraz zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 8 maja 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Skomra Sędziowie Sędzia WSA Izabela Paluszyńska (sprawozdawca) Asesor WSA Jacek Rejman po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 maja 2026 roku sprawy ze skargi P. K. na przewlekłość Burmistrza w przedmiocie odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej I. stwierdza, że Burmistrz dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania; II. zobowiązuje Burmistrza do rozpoznania wniosku P. K. z dnia 28 lipca 2023 r. o zwolnienie z opłaty za pobyt A. K. w Domu Pomocy Społecznej w [...] w terminie 30 dni od otrzymania prawomocnego wyroku; III. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa; IV. zasądza od organu na rzecz skarżącego kwotę 497 zł (czterysta dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. P. K. (zwany dalej: skarżącym) złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Burmistrza w sprawie zwolnienia skarżącego z ponoszenia opłat za pobyt ojca A. K. w Domu Pomocy Społecznej w [...]. Skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 35 § 1-3 w zw. z art. 36 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2025 r., poz. 1691; zwanej dalej: k.p.a.). Skarżący wniósł o stwierdzenie, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, o zobowiązanie organu do wydania decyzji w określonym terminie, o stwierdzenie, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, a ponadto o zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi wyjaśnił, że o wszczęciu postępowania w przedmiocie ustalenia wysokości odpłatności za pobyt ojca w domu pomocy społecznej został poinformowany pismem 18 grudnia 2023 r. W dniu 24 stycznia 2024 r. organ wydał decyzję administracyjną, która na skutek odwołania została uchylona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 29 kwietnia 2024 r. W toku przedmiotowego postępowania skarżący o wniósł o wydanie decyzji zwalniającej go z ponoszenia całkowitych opłat za pobyt ojca w domu pomocy społecznej. Do czasu wydania decyzji Kolegium, Burmistrz pięć razy zawiadamiał skarżącego o przedłużeniu na podstawie art. 36 § 1 k.p.a terminu załatwienia sprawy, każdorazowo o trzy albo cztery miesiące. Pierwsze wezwanie świadków nastąpiło dopiero 8 października 2024 r. Ostatecznie do przesłuchania świadków oraz skarżącego w charakterze strony doszło w dniu 3 marca 2025 r. Skarżący nie posiada informacji, by organ od tego czasu dokonał jakiejkolwiek czynności procesowej. Organ w żadnym z zawiadomień (z wyjątkiem ostatniego z dnia 31 października 2025 r.) nie uczynił zadość wynikającego z art. 36 k.p.a. obowiązkowi podania przyczyny zwłoki w załatwieniu sprawy. Organ nie załatwił również sprawy w terminie 60 dni licząc od dnia otrzymania postanowienia Kolegium wydanego w wyniku rozpoznania ponaglenia. W odpowiedzi na skargę Burmistrz wniósł o odrzucenie skargi w całości, umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego, zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Organ wyjaśnił, że w dniu 24 stycznia 2024 r. wydał decyzję, w której ustalił opłatę dla skarżącego, która została uchylona decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 29 kwietnia 2024 r. Według wytycznych Kolegium, organ rozpoznając ponownie sprawę powinien przeprowadzić postępowanie w celu dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy zgodnie z zasadami Kodeksu postępowania administracyjnego oraz w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Zgłaszane przez skarżącego liczne wnioski dowodowe, w tym częste żądania przesłuchania świadków oraz związane z tym trudności polegające w szczególności na odmowie stawienia się w terminie wyznaczonym do złożenia zeznań, wydłużało przebieg postępowania. Skarżący mając wiedzę o upływie przedłużonego terminu, składał kolejne wnioski dowodowe. Sytuacja taka miała miejsce kilkukrotnie. Skarżący był na bieżąco informowany o przebiegu sprawy. Burmistrz wyjaśnił, że dochód skarżącego nie wystarczał na pokrycie pełnej odpłatności, zastosowanie znalazła procedura ustalania odpłatności przez małżonka, zstępnych i wstępnych. Rodzina skarżącego liczy dziesięcioro dzieci, spośród których część mieszka zagranicą, co nie pozostaje bez wpływu na termin załatwienia sprawy. Nieodzownym elementem ustalenia odpłatności jest konieczność przeprowadzenia wywiadu środowiskowego celem zweryfikowania sytuacji majątkowej, dochodowej, osobistej i zdrowotnej osoby zobowiązanej do poniesienia kosztów pobytu w domu pomocy społecznej. Przedłużenia terminu załatwienia sprawy wynikało z konieczności oczekiwania na odpowiedź innego organu, w tym Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Tak było w przypadku zawiadomienia z dnia 30 czerwca 2025 r. o przedłużeniu postępowania w związku z koniecznością przeliczenia dochodu skarżącego wobec nabycia przez niego prawa do emerytury i oczekiwaniem na doręczenie decyzji emerytalnej wydanej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Nie było możliwe wydanie decyzji w sprawie ustalenia odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej z pominięciem zmiany sytuacji dochodowej mieszkańca tego domu. Byłoby to niezgodne z wolą ustawodawcy, który wprowadził w art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 12 maca 2004 r. o pomocy społecznej (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 901; zwanej dalej: u.p.s.) zasadę pierwszeństwa w ponoszeniu opłaty. Zasada szybkości postępowania wyrażona w art. 12 k.p.a. oraz wypływający z niej obowiązek niezwłocznego załatwienia sprawy nie może prowadzić do naruszenia przepisów prawa w zakresie poszanowania zasady prawdy obiektywnej określonej w art. 7 k.p.a. Z powyższego wywieść należy, że terminowe rozpatrzenie sprawy nie może wiązać się z uszczerbkiem dla trafności i celowości rozstrzygnięcia. Jak wyjaśnił organ, po wydaniu postanowienia Kolegium, wystąpiły nowe, istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, wymagające dłuższego postępowania. W związku ze zmianą sytuacji dochodowej skarżącego wobec nabycia przez niego prawa do emerytury konieczne było przeliczenie jego dochodu. W tym celu konieczne było przeprowadzenie wywiadu środowiskowego ze skarżącym, co nastąpiło we wrześniu 2025 r. po tym, jak Zakład Ubezpieczeń Społecznych poprawnie przeliczył wysokość emerytury. Decyzję ustalającą odpłatność skarżącego za pobyt w domu pomocy społecznej organ wydał w dniu 6 października 2025 r. W ocenie organu, na uwagę zasługuje okoliczność utrudniania przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego przez skarżącego, jak również pozostałych członków jego rodziny, a które przybiera uporczywy charakter. Polega ono w szczególności na unikaniu kontaktów z organem, podawaniu nieprawdziwych adresów zamieszkania, braku współpracy w zakresie ustalenia sytuacji osobistej, dochodowej i majątkowej, celowe wydłużanie udzielania odpowiedzi na wezwania organu o przedłożenie dokumentów wymaganych ustawą o pomocy społecznej. Postanowieniem z dnia 18 listopada 2025 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] zmieniło z urzędu własne postanowienie z dnia 12 sierpnia 2025 r., nr [...] w ten sposób, że wydłużyło termin rozpatrzenia sprawy do dnia 31 grudnia 2025 r. Skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania w ocenie Burmistrza jest niezasadna, ponieważ termin rozpatrzenia sprawy został wydłużony przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] do dnia 31 grudnia 2025 r. Nie zachodzi zatem przewlekłość wynikająca, jak wskazuje skarżący, z niewykonania zobowiązania Kolegium wyrażonego w postanowieniu z dnia 12 sierpnia 2025 r. Wydanie postanowienia z dnia 18 listopada 2025 r. o wydłużeniu terminu do rozpatrzenia sprawy do dnia 31 grudnia 2025 r. miało miejsce przed datą wniesienia skargi. W takiej sytuacji skarga powinna zostać odrzucona. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnić należy, że niniejsza sprawa została rozpoznana z urzędu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.; zwanej dalej: p.p.s.a.). Na mocy art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4 p.p.s.a., to jest mających za przedmiot w szczególności decyzje administracyjne, postanowienia w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, a także inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Stosownie do treści art. 53 § 2b p.p.s.a., skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Zgodnie zaś z art. 37 § 1 k.p.a., stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność); 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). Złożenie ponaglenia wywiera skutek wyczerpania przez stronę przysługujących jej środków zaskarżenia (art. 52 § 1 p.p.s.a.), a tym samym umożliwia skuteczne wniesienie skargi na bezczynność czy też przewlekłość organu pozostającego w zwłoce i niepodejmującego w ustawowym terminie aktów wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4 p.p.s.a. W sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania nie ma znaczenia, jaki okres upłynął pomiędzy ponagleniem wniesionym w trybie art. 37 § 1 k.p.a., a skargą do sądu administracyjnego. Dla dopuszczalności skargi nie ma też znaczenia czy ponaglenie zostało rozpatrzone przez organ wyższego stopnia. Tym bardziej nie ma znaczenia dla dopuszczalności wniesienia skargi na przewlekłe prowadzenia postępowania okoliczność, iż nie upłynął termin w jakim organ wyższego stopnia - w postanowieniu wydanym na skutek rozpatrzenia ponaglenia – zobowiązał organ prowadzący postępowania, do jej załatwienia. Warunkiem formalnym skargi jest wyłącznie złożenie ponaglenia. Skarżący natomiast pismem z dnia 23 lipca 2025 r. wniósł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] ponaglenie w związku z przewlekłością postępowania Burmistrza, zatem wymóg wyczerpania środków zaskarżenia został przez niego spełniony, a wniosek organu o odrzucenie skargi Sąd uznał za niezasadny. Jednocześnie Sąd wyjaśnia, że w sprawie nie było podstaw do odrzucenia skargi w świetle argumentacji zaprezentowanej w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 czerwca 2020 r. sygn. akt II OPS 5/19, bowiem dniu wniesienia skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania sprawa nie została zakończona. O ile bowiem Burmistrz w dniu 6 października 2025 r. wydał decyzję w przedmiocie ustalenia odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej, to przewlekłość postępowania badana w niniejszej sprawie obejmuje nierozpoznany do dnia wniesienia skargi wniosek skarżącego z dnia 28 lipca 2023 r. o zwolnienie go z opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej. Przechodząc natomiast do wyjaśniania powodów uwzględnienia niniejszej skargi w pierwszej kolejności rozróżnić należy pojęcia bezczynności oraz przewlekłego prowadzenia postępowania. I tak z tą pierwszą formą opieszałości organu mamy do czynienia gdy nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. Za bezczynność organu administracji publicznej należy zatem uznać taki stan postępowania, w którym organ administracji publicznej prowadzący postępowanie narusza obowiązujący w tym postępowaniu termin załatwienia sprawy administracyjnej albo termin ustalony zgodnie z art. 36 § 1. Z kolei z przewlekle prowadzonym postępowaniem mamy do czynienia gdy postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy. Dotyczy to zatem przypadku, gdy organ administracji publicznej prowadzi postępowanie w sposób nieefektywny i opieszały, podejmując działania w długim odstępie czasu bądź też realizując czynności zbędne lub pozorne, które nie przyczyniają się do wydania rozstrzygnięcia, także nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy. Dlatego też o ile zawiadomienie strony na podstawie art. 36 § 1 k.p.a. o niezałatwieniu sprawy w terminie skutkuje uznaniem, że formalnie organ nie jest bezczynny, to nie stoi na przeszkodzie badaniu czy postępowanie prowadzone jest w sposób przewlekły. Przewlekłość nie łączy się bowiem z samym przekroczeniem terminów załatwienia sprawy, a występuje wtedy, gdy sprawa nie została załatwiona mimo, że - z uwagi na swój charakter - winna być już załatwiona. Zgodnie z wyrażoną w art. 12 k.p.a. zasadą szybkości postępowania organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia, a sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie. Realizacja tej zasady zagwarantowana została przepisami określającymi terminy załatwienia sprawy. Przepis art. 35 § 1 k.p.a. stanowi, że organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (art. 35 § 2 k.p.a.). Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 k.p.a.). Zgodnie z treścią art. 36 § 1 k.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.). Z akt sprawy wynika, że decyzją z dnia 7 czerwca 2023 r. nr [...] Burmistrz orzekł o umieszczeniu ojca skarżącego w domu pomocy społecznej. Pismem z dnia 28 lipca 2023 r. skarżący wniósł na podstawie art. 64 pkt 7 u.p.s. o zwolnienie go z obowiązku ponoszenia opłat za pobyt ojca w domu pomocy społecznej. Do dnia złożenia skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania organ nie wydał decyzji w przedmiocie zwolnienia z obowiązku uiszczania z opłat. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że wniosek o zwolnienie z obowiązku uiszczania opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej może być skutecznie złożony zarówno po wydaniu decyzji zobowiązującej do wnoszenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej jak i w toku postępowania o ustalenie wysokości tej opłaty. Organ administracji, prowadzący postępowanie w przedmiocie ustalenia opłaty, jest wówczas zobligowany do rozpatrzenia tego wniosku i orzeczenia w przedmiocie zwolnienia w tej samej decyzji, w której ustala wysokość zobowiązania (por. wyroki NSA z dnia 19 września 2023 r., I OSK 1864/21; z 24 lutego 2025 r., I OSK 864/24; z 23 października 2025 r., I OSK 1992/24, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie jest przy tym wyłączona i niedopuszczalna prawnie możliwość wydania dwóch, odrębnych decyzji w ww. przedmiotach (ustalenia opłaty i zwolnienia z obowiązku jej ponoszenia), jeżeli byłoby to uzasadnione okolicznościami sprawy (wyrok NSA z 24 kwietnia 2024 r., I OSK 616/23, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wskazany we wniosku skarżącego art. 64 pkt 7 u.p.s. przewiduje możliwość zwolnienia z opłaty osoby wnoszącej opłatę lub obowiązanej do wnoszenia opłaty za pobyt mieszkańca domu w domu pomocy społecznej, po przeprowadzeniu rodzinnego wywiadu środowiskowego, w szczególności jeżeli osoba obowiązana do wnoszenia opłaty wykaże, w szczególności na podstawie dokumentów dołączonych do wniosku, rażące naruszenie przez osobę kierowaną do domu pomocy społecznej lub mieszkańca domu obowiązku alimentacyjnego lub innych obowiązków rodzinnych względem osoby obowiązanej do wnoszenia opłaty. Z treści tego przepisu wynika, że zwolnienie z odpłatności za pobyt domu pomocy społecznej jest niezależne od sytuacji materialnej osoby zobowiązanej, a przedmiotem oceny organu jest, rażące naruszenie przez osobę kierowaną do domu pomocy społecznej lub mieszkańca domu obowiązku alimentacyjnego lub innych obowiązków rodzinnych względem osoby obowiązanej do wnoszenia opłaty. Postępowanie dowodowe prowadzone w ramach rozpoznania wniosku o zwolnienie z obowiązku ponoszenia opłat za pobyt w domu pomocy społecznej ograniczone jest zatem do potwierdzenia przesłanek wynikających z art. 64 pkt 7 u.p.s. Natomiast ciążący na osobie składającej wniosek obowiązek wykazania okoliczności, o jakich mowa w tym przepisie, nie zwalnia organu z obowiązków wynikających z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Z akt sprawy wynika natomiast, że zasadnicza część postępowania dowodowego prowadzonego przez organ skupiała się w istocie na ustaleniu sytuacji materialnej skarżącego, która w świetle art. 64 pkt 7 u.p.s. nie miała znaczenia dla sprawy. Dlatego też wskazane w odpowiedzi na skargę okoliczności jak konieczność oczekiwania na odpowiedź Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, czy konieczność ponownego przeliczenia dochodu skarżącego, czy ustalenia możliwości płatniczych członków rodziny skarżącego, nie mogą uwolnić organu od zarzutu przewlekłego prowadzenia postępowania, lecz świadczą o podejmowaniu przez ten organ czynności zbędnych, które powodowały nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy. Nie można przy tym nie dostrzegać braku konsekwencji w stanowisku organu, który w odpowiedzi na skargę zasłania się konicznością gromadzenia materiału dowodowego, gdy tymczasem, w odpowiedzi na złożony przez skarżącego wniosek dowodowy stwierdził, że nie ciąży na nim żaden obowiązek poszukiwania i gromadzenia dokumentów za wnioskodawcę (pismo z 2 sierpnia 2024 r., k. 78 akt administracyjnych). Sąd nie podziela stanowiska organu, że do przedłużenia postępowania przyczyniła się postawa procesowa skarżącego. Otóż w ocenie Sądu wnioski dowodowe składane w toku postępowania przez skarżącego w sposób jednoznaczny były nakierowane na ustalenia okoliczności mających na celu potwierdzenie wystąpienia w sprawie okoliczności z art. 64 pkt 7 u.p.s. W piśmie z dnia 17 lipca 2024 r. skarżący wniósł bowiem o przesłuchanie wskazanych w tym piśmie świadków, na okoliczność potwierdzenia wystąpienia przesłanek z art. 64 pkt 7 u.p.s. Na potwierdzenie tych okoliczności skarżący zwrócił się także do organu o wystąpienie do Komisariatu Policji w [...] i Komendy Powiatowej Policji w [...] celem przesłania archiwalnych dokumentów dotyczących interwencji wobec ojca skarżącego (k. 77). Kolejny wniosek o przesłuchanie świadków złożony został pismem z 29 października 2024 r. (k. 152). Wbrew stanowisku organu czynności te nie prowadziły do nadmiernego przedłużenia postępowania, lecz stanowiły wyraz współpracy z organem w ramach współdziałania przy wyjaśnieniu istoty sprawy. Dlatego też oceniając całokształt czynności podejmowanych przez organ w toku postępowania Sąd uznał, że nie miały one racjonalnego uzasadnienia i nie charakteryzowały się koncentracją materiału dowodowego, niezbędną w świetle art. 12 k.p.a. Czynności te niejednokrotnie miały charakter czynności pozornych, nieistotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy, bowiem istotne z punktu widzenia wyjaśniania istoty sprawy i jednoznaczne w swojej treści wnioski dowodowe skarżącego spotykały się ze zbędnymi wezwaniami o wyjaśnienia ich charakteru. Czynności te podejmowane były w długim odstępie czasu, co doprowadziło do nieuzasadnionego przedłużanie terminu załatwienia sprawy. W konsekwencji wniosek z dnia 28 lipca 2023 r. nie został rozpoznany do dnia wydania niniejszego wyroku. Powyższe skutkowało uznaniem przez Sąd, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, o czym orzeczono pkt I wyroku na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W pkt II wyroku, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd zobowiązał organ do rozpoznania wniosku skarżącego w terminie 30 dni od otrzymania prawomocnego wyroku. Dokonując oceny charakteru stwierdzonej w sprawie opieszałości organu Sąd uznał, że przewlekłe prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu 149 § 1a p.p.s.a. jest stan, w którym bez żadnych wątpliwości w okolicznościach danej sprawy można stwierdzić, że w sposób oczywisty naruszono prawo. O tym czy przewlekłe prowadzenie postępowaniami miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, nie decyduje sam tylko przedmiot sprawy, ale wszystkie okoliczności z tym związane, w tym także czas trwania postępowania. Chodzi tutaj o wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym. Za rażące naruszenie przepisów art. 35 k.p.a. można uznać ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania, czy brak jakiejkolwiek aktywności organu (por. wyroki NSA z dnia 21 marca 2018 r. II OSK 3253/17; z dnia 10 października 2018 r. II OSK 721/18; z dnia 8 lipca 2015 r. I OSK 237/15, oraz z dnia 7 lipca 2021 r., II OSK 3142/20, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W rozpoznawanej sprawie działanie organu wynikało z błędnego ukierunkowania postępowania dowodowego na ustaleniu sytuacji materialnej skarżącego, a nie omówionych powyżej przesłanek z art. 64 pkt 7 u.p.s. Sąd nie dopatrzył się w tym zakresie znamion złej woli organu. W konsekwencji w pkt III wyroku, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a., Sad stwierdził, że przewlekłe prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. O kosztach postępowania w pkt IV wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. uwzględniając kwotę wynagrodzenia pełnomocnika (480 zł) ustalonego na podstawie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1935) oraz uiszczonej opłaty skarbowej od pełnomocnictwa (17 zł).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło