II SAB/Po 43/08

PostanowienieWSA w Poznaniu2008-10-09

Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Dwornicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznych wydatków rodziny, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym może zostać przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznych wydatków rodziny. W sytuacji, gdy skarżący uzyskuje stałe dochody z emerytury, ale w wysokości niewystarczającej na pokrycie rynkowego wynagrodzenia pełnomocnika, a posiadany majątek jest obciążony hipoteką lub ma charakter rekreacyjny, oraz na utrzymaniu jest dziecko, należy uznać, że nie ma finansowych możliwości ustanowienia fachowego pełnomocnika z wyboru i wniosek o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie powinien zostać uwzględniony.
Stan faktyczny
Skarżący A.H. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej bezczynności Starosty w przedmiocie odszkodowania za grunt przejęty pod ulicę. Skarżący argumentował potrzebę pomocy fachowego pełnomocnika, podając swoje dochody z emerytury, posiadany majątek (dom obciążony hipoteką, mieszkanie, działka rekreacyjna) oraz utrzymanie córki. Sąd analizował sytuację finansową skarżącego w kontekście przepisów PPSA dotyczących prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla A.H. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.

Pełny tekst orzeczenia

Katarzyna Witkowicz-Dwornicka – Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 października 2008r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi A.H. na bezczynność Starosty w przedmiocie odszkodowania za grunt przejęty pod ulicę postanawia ustanowić dla A.H. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. /-/ K. Witkowicz-Dwornicka Skarżący A.H. wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata, argumentując, że potrzebuje pomocy prawnej fachowego pełnomocnika. We wniosku o prawo pomocy złożonym na urzędowym formularzu PPF skarżący oświadczył, że wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z żoną i małoletnią córką. Oświadczył, że rodzina utrzymuje się ze świadczeń emerytalnych z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w wysokości [...] zł i [...] zł brutto miesięcznie, co daje po [...] zł na członka rodziny. W części wniosku dotyczącej posiadanego majątku wnioskodawca podał, że ma dom o powierzchni [...] m² zajęty pod hipotekę, mieszkanie o powierzchni [...] m² oraz działkę rekreacyjną o powierzchni [...] m². Oświadczył, że nie ma żadnych oszczędności, papierów wartościowych oraz wartościowych ruchomości. W świetle treści przepisu art. 245 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym może obejmować tylko ustanowienie adwokata (art. 245 §3 powyższej ustawy). Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 cytowanej ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznych wydatkach rodziny. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić wszystkich kosztów zainicjowanego postępowania sądowoadministracyjnego. Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja skarżącego pozwala na przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie w części. Uzyskuje wprawdzie wraz z żoną stałe miesięczne dochody z tytułu emerytury, ale w wysokości, która nie pozwala na poczynienie oszczędności celem ich przeznaczenia na pokrycie rynkowego wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Skarżący posiada też majątek nieruchomy, ale dom obciążony jest hipoteką, przeznacza go na zaspokojenie swoich potrzeb mieszkaniowych, a działka ma charakter rekreacyjny i nie przynosi w związku z tym dodatkowych dochodów. Wnioskodawca ma także na swoim utrzymaniu uczącą się córkę, co wymaga poniesienia zwiększonych wydatków niezbędnego bieżącego utrzymania rodziny. W tym stanie rzeczy przyjąć należy, że wnioskodawca nie ma finansowych możliwości ustanowienia fachowego pełnomocnika w wyboru. Należało, zatem uwzględnić wniosek o prawo pomocy w tym zakresie. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak we wstępie. /-/ K. Witkowicz-Dwornicka

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło