II SAB/Po 5/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Sędzia NSA Stanisław Małek Asesor sąd. Edyta Podrazik (spr.) Protokolant Sekr. sąd. Katarzyna Bela po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2005 r. sprawy ze skargi J.S. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem I. zobowiązuje Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego do wydania w terminie 1 miesiąca od uprawomocnienia się wyroku aktu administracyjnego rozstrzygającego żądanie skarżącego dotyczące wykonania na nieruchomości położonej przy ulicy [...] w P. wyprowadzeń dwóch kominów spalinowych oraz dwóch wywietrzników wentylatorowych i rozbudowy budynku mieszkalnego o dodatkowe wejście, II. w pozostałym zakresie skargę odrzuca, III. zasądza od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. /-/ E.Podrazik /-/ A.Łaskarzewska /-/ St.Małek Pismem z dnia 22.12.2004 r. J.S., po uprzednim wyczerpaniu środków z art. 37 kpa, złożył skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W uzasadnieniu podał, iż w dniu 18.11.2002 r. złożył do PINB pismo z żądaniem wszczęcia postępowania administracyjnego i wydania decyzji w sprawie nielegalnie wykonywanych prac budowlano-montażowych na nieruchomości przy ul. [...] w P. Pomimo złożenia w dniu 21.12.2003 r. zażalenia na bezczynność organu do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i zobowiązania przez ten organ PINB do załatwienia sprawy w ustawowym terminie skarżący do tej pory nie otrzymał żadnej decyzji od wymienionych urzędów. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Organ wyjaśnił, iż skarżący będący współwłaścicielem nieruchomości przy ul. [...] w P. złożył w dniu 18.11.2003 r. pismo będące skargą na nieprzestrzeganie prawa budowlanego przez właścicieli nieruchomości przy ul. [...]. W piśmie tym podniósł zarzut samowolnego wykonania dwóch kominów spalinowych oraz dwóch wentylatorowych wywietrzników w ścianie budynku mieszkalnego od strony jego nieruchomości, a także nielegalnej rozbudowy budynku i nielegalnej budowy garażu. Organ podjął czynności wyjaśniające przeprowadzając kontrolę na nieruchomości przy ul. [...] w dniu 19.01.2004 r. Kontrola wykazała, że kominy i wywietrzniki są elementami instalacji gazowych wykonanych na podstawie pozwoleń na budowę nr [...] i [...] z dnia 26.09.2003 r. Instalacje zostały wykonane zgodnie z zatwierdzonymi projektami i obowiązującymi przepisami techniczno-budowlanymi. W dniu 04.02.2003 r. przeprowadzono dalszą część kontroli. Tego dnia ustalono, że rozbudowa budynku od strony działki skarżącego została wykonana na podstawie pozwoleń na budowę nr [...] z dnia 02.11.1994 r. (od strony ogrodu) i nr [...] z dnia 15.06.1996 r. (w części frontowej). Ponadto stwierdzono rozpoczętą budowę obiektu budowlanego na granicy z nieruchomością przy ul. [...]. Kolejne oględziny w dniu 09.09.2004 r. wykazały, iż jest to realizacja garażu bez pozwolenia na budowę. W związku z tym organ wszczął postępowanie administracyjne z urzędu i w dniu 10.01.2005 r. wydał postanowienie z art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego wstrzymujące roboty budowlane i nakładające obowiązek wykonania wskazanych w nim czynności do dnia 30.03.2005 r. Ze względu, że garaż budowany jest przy granicy z nieruchomością przy ul. [...] nie występuje naruszenie interesu prawnego skarżącego jako współwłaściciela nieruchomości przy ul. [...], co uzasadnia nieinformowanie go o przebiegu sprawy. Ponadto organ wskazał, iż prowadzonych jest lub było kilka postępowań dotyczących obiektów budowlanych na nieruchomości skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się częściowo zasadna. Z akt administracyjnych przedmiotowej sprawy wynika następujący stan faktyczny: Pismem z dnia 18.11.2003 r. skarżący J.S. zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z żądaniem wydania decyzji nakazującej demontaż nielegalnie wykonanych wyprowadzeń dwóch kominów spalinowych i dwóch wywietrzników wentylatorowych w ścianie budynku mieszkalnego przy ul. [...], od strony granicy z działką będącą jego współwłasnością, w odległości 3 metrów od granicy. Nadto skarżący w piśmie tym poinformował, że na terenie nieruchomości przy ul. [...] prowadzi się nielegalną rozbudowę budynku o dodatkowe wejście (w 1996 r.) i garaż od strony ul. [...] (w 2001 r. i 2002 r.). Skarżący jest współwłaścicielem nieruchomości przy ul. [...] w P., która bezpośrednio graniczy z nieruchomością przy ul. [...]. Pismem z 21.12.2003 r. skarżący złożył do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zażalenie na bezczynność organu, domagając się wszczęcia postępowania administracyjnego i wydania decyzji. Pismem z dnia 24.12.2003 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zobowiązał PINB do ustosunkowania się do poruszanych przez skarżącego kwestii i podjęcia stosownych działań oraz wskazał na terminy załatwienia sprawy z art. 35 kpa. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w dniach 19.01.2004 r., 04.02.2004 r. i 09.09.2004 r. przeprowadził czynności kontrolne na nieruchomości przy ul. [...] w P. W ich wyniku organ stwierdził wykonanie w budynku mieszkalnym na tej nieruchomości wewnętrznej instalacji gazowej, której przewody wentylacyjne wyprowadzono przez ścianę zewnętrzną w kierunku granicy z działką skarżącego, rozbudowę budynku w części frontowej (w 1996 r.) i w części ogrodowej (w 1994 r.), obie rozbudowy od strony granicy z działką skarżącego, oraz realizowaną budowę budynku garażowego z drugiej strony działki w granicy z nieruchomością przy ul. [...]. Inwestorzy K.R. i W.R. dysponowali pozwoleniami na budowę powyższych urządzeń i obiektów za wyjątkiem budowy budynku garażowego. W dniu 10.01.2005 r. organ wydał postanowienie z art. 48 ust. 2 ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane wstrzymujące roboty budowlane w zakresie budowy garażu i nakładające obowiązek wykonania wskazanych w nim czynności z art. 48 ust. 3 ustawy Prawo budowlane do dnia 30.03.2005 r. O podejmowanych czynnościach i dokonanych ustaleniach organ nie informował skarżącego, za wyjątkiem pierwszych oględzin w dniu 19.01.2004 r. Oceniając czy w niniejszej sprawie doszło do bezczynności Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i w jakim zakresie, należy przede wszystkim ocenić charakter pisma skarżącego z dnia 18.11.2003 r. i jego skutków z punktu widzenia przepisów postępowania administracyjnego. W myśl art. 233 kpa skarga w sprawie indywidualnej, która nie była i nie jest przedmiotem postępowania administracyjnego, powoduje wszczęcie postępowania jeżeli pochodzi od strony. Skarżącemu J.S. jako współwłaścicielowi nieruchomości przy ul. [...] w P. przyznać należy status strony w rozumieniu art. 28 kpa w postępowaniu, którego przedmiotem są roboty budowlane realizowane na działce bezpośrednio sąsiadującej z jego nieruchomością i wykonywane od strony granicy z jego działką. Skarżący jest więc stroną postępowania dotyczącego oceny legalności wykonania wywietrzników i wyprowadzeń instalacji gazowej w zewnętrznej ścianie budynku przy ul. [...] (określonych przez niego jako "kominy spalinowe" i "wywietrzniki wentylatorowe") oraz rozbudowy tegoż budynku od strony frontowej o dodatkowe wejście. W tej sytuacji pismo skarżącego z dnia 18.11.2003 r. we wskazanym wyżej zakresie spowodowało z mocy art. 233 kpa i art. 61 § 3 kpa wszczęcie postępowania administracyjnego. Terminy załatwienia sprawy administracyjnej określa przepis art. 35 § 1-3 kpa, zaś załatwienie sprawy następuje zasadniczo przez wydanie decyzji (art.104 kpa). W przedmiotowej sprawie organ pomimo upływu ponad roku od daty wszczęcia postępowania i upływu kilku miesięcy od ostatnich czynności wyjaśniających nie załatwił sprawy legalności wykonania "kominów spalinowych i wywietrzników wentylatorowych" oraz rozbudowy budynku mieszkalnego o dodatkowe wejście w przewidzianej prawem formie, czym dopuścił się bezczynności, co uzasadnia zastosowanie przez Sąd środków z art. 149 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 z 2002 r.). Natomiast skarżący nie ma statusu strony w postępowaniu dotyczącym legalności budowy garażu na nieruchomości przy ul. [...]. Budowa ta realizowana była z drugiej strony działki, przy granicy z działką przy ul. [...]. W tym zakresie pismo skarżącego z dnia 18.11.2003 r. mogło być jedynie podstawą do wszczęcia postępowania przez organ z urzędu, co też nastąpiło już po wniesieniu skargi do Sądu. Zauważyć należy, że organ nie dopełnił spoczywających na nim obowiązków wynikających z art. 237 § 3 kpa i art. 238 § 1 kpa, a mianowicie winien on zawiadomić skarżącego o sposobie załatwienia skargi. Jednakże bezczynność organu w tym zakresie, choć stosuje się do niej przepisy art. 36-38 kpa w zw. z art. 237 § 4 kpa, nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Możliwości takiej nie przewiduje przepis art. 3 § 2 i § 3 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który zawiera zamknięty katalog aktów i czynności z zakresu administracji publicznej zaskarżalnych do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Z tych względów skarga J.S. do sądu administracyjnego w zakresie w jakim dotyczy bezczynności organu w spełnieniu obowiązku zawiadomienia w trybie art. 237 § 3 kpa o sposobie załatwienia podania jest niedopuszczalna i podlegać musi odrzuceniu. Z wymienionych przyczyn na podstawie art. 149 i art. 58 § 1 pkt ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 z 2002 r.) orzeczono jak w pkt 1 i 2 wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 wyżej wskazanej ustawy. /-/ E.Podrazik /-/ A.Łaskarzewska /-/ St.Małek MarK