II SAB/Po 59/15
PostanowienieWSA w Poznaniu2015-08-14
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w całkowitym zakresie, obejmującym ustanowienie adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej, powinien zostać uwzględniony, jeśli wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, a jedynie częściowo uzasadnił brak możliwości poniesienia kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w całkowitym zakresie, obejmującym ustanowienie adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej, został oddalony w pozostałym zakresie, ponieważ skarżący nie wykazał, że znajduje się w sytuacji uniemożliwiającej mu poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Przyznano jednak prawo pomocy w części dotyczącej ustanowienia adwokata, gdyż sytuacja finansowa skarżącego nie pozwalała na pokrycie wolnorynkowego wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru.Stan faktyczny
Skarżący J. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w całkowitym zakresie celem sformułowania skargi kasacyjnej, argumentując trudną sytuacją finansową. Wniosek był niepełny, co do pełnej sytuacji finansowej skarżącego i jego rodziny. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, skarżący nie przedstawił wymaganych dokumentów i oświadczeń. Sąd ustalił, że skarżący uzyskuje dochody z renty, a pozostali członkowie rodziny również generują dochody, co pozwala na poniesienie kosztów sądowych w kwocie 100 zł.Rozstrzygnięcie
1. Ustanowiono dla J. K. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. 2. Oddalono wniosek w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu -Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 sierpnia 2015r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi J. K. na przewlekłość Wójta Gminy w przedmiocie przydziału lokalu zastępczego postanawia 1. ustanowić dla J. K. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka, 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. /-/ K.Witkowicz-Grochowska
Skarżący J. K. wniósł o przyznanie prawa pomocy w całkowitym zakresie celem sformułowania skargi kasacyjnej, argumentując, że sytuacja finansowa i majątkowa nie pozwala na powołanie pełnomocnika.
W oparciu o dane zawarte we wniosku złożonym na formularzu PPF ustalono, że skarżący prowadzi trzyosobowe gospodarstwo domowe wraz z żoną i pełnoletnim synem. Rodzina utrzymuje się z renty skarżącego w wysokości [...] zł, dochodu jego żony w wysokości [...] zł oraz dochodu syna w wysokości, jak to skarżący określił, "najniższej krajowej". Posiadają dom, nieruchomość rolną oraz inne nieruchomości, które są zajęte przez Kopalnię. Nie posiada oszczędności, innych wartościowych ruchomości.
Z uwagi na fakt, że wniosek o prawo pomocy na urzędowym formularzu był niepełny, co do pełnej sytuacji finansowej skarżącego i jego rodziny, zwrócono się w oparciu o przepis art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej "p.p.s.a."), o uzupełnianie wniosku o prawo pomocy poprzez przedłożenie dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych.
Zobowiązano przede wszystkim do podania wszystkich źródeł miesięcznych dochodów stałych, jak i dorywczych, jakie uzyskuje skarżący i pozostałe osoby, z którymi prowadzi wspólne gospodarstwo domowe (syna i żony) oraz do poparcia tych twierdzeń odpowiednimi dokumentami (PIT). Sytuację finansową skarżącego kształtują bowiem dochody i koszty utrzymania wszystkich członków jej rodziny, z którymi prowadzi wspólne gospodarstwo domowe.
Zwrócono się także o podanie, czy prowadzona jest działalność gospodarcza lub działalność rolnicza, jeżeli tak to z jakim wynikiem finansowym. Następnie wezwano do przedłożenia wyciągów z rachunków bankowych za okres ostatnich 6 miesięcy wraz z informacją o zaciągniętych kredytach i pożyczkach oraz o zajęciach komorniczych. Wezwanie prawidłowo doręczone skarżącemu pozostało bez odpowiedzi.
Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej "p.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić najmniejszych nawet należności sądowych (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci).
Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja skarżącego pozwala na poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie, które aktualnie wynoszą 100 zł. tytułem opłaty od skargi kasacyjnej. Skarżący uzyskuje dochody z tytułu renty, dochody uzyskują też pozostali członkowie rodziny w zadeklarowanej wysokości łącznie około [...] zł. miesięcznie. Skarżący nie podał by miał zaległości w bieżących opłatach swoich zobowiązań. Zauważyć należy, że skarżący na wezwanie uiścił wpis od skargi w kwocie 100 zł, zatem koszty sądowe w tej wysokości są możliwe do poniesienia przez skarżącego. Skarżący pomimo wezwania nie podał żadnych informacji, które uzasadniłyby zwolnienie go od kosztów sądowych w całości. Zaznaczyć bowiem należy, że ze zwolnienia od kosztów sądowych może korzystać wnioskodawca, któremu po zaspokojeniu jedynie niezbędnych kosztów bieżącego swojego utrzymania nie pozostają już żadne wolne środki. Skarżący nie wykazał, że znajduje się w takiej sytuacji finansowej.
Wobec powyższego przyjąć należy, że skarżący ma możliwości by wygospodarować środki na należne koszty sądowe w niniejszej sprawie, aktualnie jest to kwota 100 zł. Odmówiono zatem zwolnienia od obowiązku poniesienia kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
Przedstawiona przez skarżącego sytuacja finansowa wskazuje, że aktualnie środki jakimi dysponuje nie pozwalają na pokrycie wolnorynkowego wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Przyznano zatem prawo pomocy w tej części i ustanowiono adwokata (art. 246 §1 pkt 2 w zw. z art. 243 §3 p.p.s.a).
Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć.
Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 i art. 246 §1 pkt 1 i 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu.
/-/ K.Witkowicz-Grochowska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło