II SAB/Po 6/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 kwietnia 2012r wniosków o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi H. C. i M. C. na przewlekłość Wojewody w przedmiocie statusu bezrobotnego postanawia 1. ustanowić dla H. C. i M. C. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka, 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. /-/ K. Witkowicz-Grochowska Skarżący H. C. i M. C. wnieśli o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca oświadczył, że został zwolniony z pracy na zwolnieniu lekarskim 8 grudnia 2010r., pozostaje bez pracy i ubezpieczenia społecznego. Oświadczył, że popadł w poważne zadłużenie finansowe z powodu braku pracy. Jedynym źródłem utrzymania rodziny jest czynsz z wynajmu mieszkania w wysokości 400 zł miesięcznie oraz zasiłek z opieki społecznej w wysokości 300 zł. Wnioskodawcy oświadczyli, że gospodarstwo domowe prowadzą wspólnie oraz z najmłodszym z synów, który jest uczniem liceum ogólnokształcącego. Wnioskodawczyni oświadczyła, że nie pracuje zawodowo. Podali, że dwaj starsi synowie nie mieszkają z nimi. Skarżący podali, że są właścicielami domu o powierzchni 100 m ² na działce o powierzchni 0,26 ha oraz posiadają nieruchomość rolną o powierzchni 7,55 ha. Wskazali, że nie posiadają oszczędności, wyszczególnili, że posiadają samochód osobowy marki Honda Civic z 1995r. oraz ciągnik rolniczy C-360 z 1982r. i przyczepę z 1988r. Z akt sprawy wynika nadto, że skarżący jest podatnikiem podatku rolnego za 2011r. za grunt rolny o powierzchni 1,0623 ha fizycznych. Wraz z żoną są właścicielami gruntów rolnych położonych na terenie miasta K. o powierzchni 6,21.38 ha. Za okres od 2004-2008r. oraz od 2010 – 2011r. nie korzystał z dopłat bezpośrednich w Agencji i Modernizacji Rolnictwa, a w kampanii 2009r. otrzymał decyzję o odmowie przyznania pomocy (k. 5-9 akt sąd.). Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm. – dalej p.p.s.a.) strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Taki szczególny przepis to art. 239 pkt 1 b) p.p.s.a., zgodnie z którym nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących statusu bezrobotnego, zasiłków oraz innych należności i uprawnień przysługujących osobie bezrobotnej. Stąd skarżący wnosząc skargę w przedmiocie przyznania statusu bezrobotnego z mocy prawa, nie mają obowiązku uiszczania kosztów sądowych w zakresie opłat sądowych i wydatków (art. 211 - art. 213 p.p.s.a.). Wobec powyższego skarżący zwolnieni są na mocy ustawy z obowiązku poniesienia kosztów sądowych związanych z udziałem w niniejszej sprawie - art. 239 pkt 1 b) p.p.s.a. Wyjaśnić należy, że przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych pozostaje aktualne jedynie w sytuacji, gdy na podmiocie występującym z takim żądaniem ciąży obowiązek uiszczenia tych kosztów. Skoro skarżący zwolnieni z ustawy nie mają obowiązku uiszczenia kosztów sadowych, zwolnienie od tych kosztów w drodze postanowienia nie może być przyznane i w konsekwencji należy oddalić wnioski w tym zakresie (art. 258 §2 pkt 7 p.p.s.a.). Żądanie obejmujące wydanie orzeczenia o zwolnieniu od kosztów sądowych jest bezpodstawne. Wnioskodawcy złożyli także wniosek o ustanowienie adwokata, który należało rozpoznać merytorycznie w oparciu o sytuację majątkową, rodzinną i finansową. Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 245 §3 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznych wydatkach bieżącego utrzymania. Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja skarżących pozwala na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z urzędu. Trzyosobowa rodzina utrzymuje się z dochodu z wynajmu mieszkania oraz z pomocy społecznej. Wnioskodawcy nie pracują. Wysokość realnie otrzymywanych środków wskazuje w sposób oczywisty, że z trudem zaspokajają podstawowe potrzeby koniecznego utrzymania rodziny. Stan zdrowia wnioskodawcy ogranicza też jego możliwości zarobkowania. Posiadany majątek nieruchomy wykorzystują na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych oraz wynajmują go, z czego uzyskują czynsz stanowiący aktualnie główne źródło utrzymania rodziny. Wspomagają się zasiłkami z pomocy społecznej. Nie dysponują żadnymi oszczędnościami, które mogliby przeznaczyć na pokrycie honorarium profesjonalnego pełnomocnika. Przedstawiona przez wnioskodawców sytuacja finansowa wskazuje, więc że nie mają możliwości wygospodarowania jakichkolwiek środków na pokrycie wolnorynkowego wynagrodzenia adwokata z wyboru. Przyznać zatem należało prawo pomocy w tym zakresie. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 i art. 246 §1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 239 pkt 1b) ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz-Grochowska