II SAB/Po 79/11

PostanowienieWSA w Poznaniu2011-12-29

Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba utrzymująca się wyłącznie z pomocy społecznej, zarejestrowana jako bezrobotna bez prawa do zasiłku, może zostać zwolniona z kosztów sądowych i otrzymać adwokata z urzędu w postępowaniu administracyjnosądowym?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna, której sytuacja majątkowa i rodzinna wskazuje na rzeczywistą ciężką sytuację finansową, pozbawiona majątku lub uzyskująca dochód w takiej wysokości, że nie jest w stanie uiścić najmniejszej należności sądowej, może zostać zwolniona z kosztów sądowych i otrzymać adwokata z urzędu. Wnioskodawca, utrzymujący się z zasiłku z pomocy społecznej i dodatku mieszkaniowego, bezrobotny bez prawa do zasiłku, spełnia te kryteria.
Stan faktyczny
Skarżący R. K. wniósł o zwolnienie z kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu, uzasadniając to utrzymywaniem się wyłącznie z pomocy społecznej. Skarżący jest zarejestrowany jako bezrobotny bez prawa do zasiłku, jego miesięczny dochód wynosi 670 zł z zasiłku pomocy społecznej oraz 250 zł dodatku mieszkaniowego. Posiada mieszkanie o powierzchni 34,5 m², nie posiada lokat bankowych, oszczędności ani wartościowych ruchomości. Koszty utrzymania mieszkania wynoszą 350 zł miesięcznie, a za prąd i gaz płaci 50 zł miesięcznie.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono R. K. od kosztów sądowych i ustanowiono dla niego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 grudnia 2011r wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi R. K. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie legalności wykonania instalacji wentylacyjnej postanawia 1. zwolnić R. K. od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla R. K. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. /-/ K. Witkowicz-Grochowska Skarżący R. K. w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi wniósł o zwolnienie go od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w całości oraz o ustanowienie adwokata. Wniosek uzasadnił tym, że utrzymuje się wyłącznie z pomocy społecznej i nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego. Na podstawie oświadczenia majątkowego ustalono, że wnioskodawca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. Utrzymuje się jedynie z zasiłku z pomocy społecznej w wysokości 670 zł miesięcznie oraz otrzymuje dodatek mieszkaniowy w wysokości 250 zł. miesięcznie. Posiada mieszkanie o powierzchni 34,5 m² w oparciu o użytkowanie wieczyste. Nie posiada żadnych lokat bankowych, ani innego majątku, nie dysponuje oszczędnościami, czy wartościowymi ruchomościami. Wnioskodawca oświadczył, że koszt utrzymania mieszkania wynosi 350 zł miesięcznie, za prąd i gaz płaci 50 zł miesięcznie. Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., dalej p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić najmniejszej nawet należności sądowej (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci). Sytuacja majątkowa i rodzinna wnioskodawcy usprawiedliwia twierdzenie, iż należy on do grona osób najuboższych. Wysokość osiąganego dochodu uzasadnia stanowisko, że skarżący nie jest w stanie, bez ograniczeń w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych, wygospodarować środków finansowych na wynagrodzenie pełnomocnika z wyboru, czy najniższe koszty sądowe. Wysokość aktualnych dochodów nie stwarza realnych możliwości sfinansowania kosztów postępowania z pożyczki lub kredytu. Zatem, dla zapewnienia realizacji prawa do sądu, konieczne okazało się uwzględnienie żądania wnioskodawcy w pełnym zakresie. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Dlatego na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 i art. 246 §1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz-Grochowska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło