II SAB/Po 95/12
WyrokWSA w Poznaniu2013-07-10
Skład orzekający: Barbara Drzazga, Elwira Brychcy, Jakub Zieliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy, a jeśli tak, to czy miało to miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd stwierdził przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji, uznając, że mimo upływu niemal 6 lat od złożenia wniosku, sprawa nie została merytorycznie załatwiona w rozsądnym terminie. Sąd uznał, że błędne zawieszenie postępowania i nieuzasadnione zwłoki w podejmowaniu czynności procesowych stanowiły rażące naruszenie prawa, co uzasadniało wymierzenie grzywny i zasądzenie zwrotu kosztów. Skarga na bezczynność została umorzona ze względu na wydanie decyzji przez organ po wniesieniu skargi.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Burmistrza Grodziska Wielkopolskiego w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji. Postępowanie trwało od 20 marca 2006 r. i charakteryzowało się licznymi zawieszeniami, uchyleniami decyzji i ponownymi rozpatrywaniem sprawy przez różne instancje. Skarżący zarzucił organowi rażące przekroczenie terminów do załatwienia sprawy. Burmistrz Grodziska Wielkopolskiego wniósł o oddalenie skargi, argumentując, że czynności były podejmowane w sposób uzasadniony i zgodny z prawem. Po wniesieniu skargi, organ wydał decyzję odmawiającą ustalenia warunków zabudowy.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził przewlekłe prowadzenie postępowania przez Burmistrza Grodziska Wielkopolskiego, umorzył postępowanie w przedmiocie bezczynności, stwierdził rażące naruszenie prawa, wymierzył Burmistrzowi grzywnę w kwocie 1000 zł oraz zasądził od Burmistrza na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 10 lipca 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędzia WSA Jakub Zieliński Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 03 lipca 2013 roku sprawy ze skargi F. K. na bezczynność i przewlekłość Burmistrza G. w przedmiocie warunków zabudowy I. stwierdza przewlekłe prowadzenie przez Burmistrza G. postępowania w przedmiocie rozpoznania wniosku K. F. z dnia 20 marca 2006 roku o ustalenie warunków zabudowy, II. umarza postępowanie w przedmiocie bezczynności, III. stwierdza, że bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, IV. wymierza Burmistrzowi G. grzywnę w kwocie 1.000,- zł ( jeden tysiąc złotych), V. zasądza od Burmistrza G. na rzecz skarżącego kwotę 100,- zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych.
W dniu 20 marca 2006 r. K. F. prowadzący [...] wniósł do Burmistrza G. wniosek o ustalenie warunków zabudowy dla budowy budynku handlowego z częścią biurową, miejscami postojowymi i infrastrukturą techniczną na działkach nr [...] arkusz mapy nr [...], przy ul. P. w G..
Pismem z dnia 27 marca 2006 r. B. G. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w tejże sprawie.
Postanowieniem z dnia [...] 2006 r. Starosta G. uzgodnił planowaną inwestycję pod pewnymi warunkami.
Następnie postanowieniem z dnia [...] 2006 r. Wielkopolski Zarząd Dróg Wojewódzkich w P. uzgodnił przedstawiony mu projekt decyzji w niniejszej sprawie.
Uzgodnienia dokonał również Wielkopolski Wojewódzki Konserwator Zabytków w P. (postanowienie z dnia [...] 2006 r.).
Burmistrz G. decyzją dnia [...] 2006 r. odmówił ustalenia warunków dla przedmiotowej inwestycji.
Wskutek odwołań Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] 2006 r. uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Ponownie prowadząc postępowanie organ I instancji uzyskał uzgodnienia Starosty G. i Wielkopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w P.
Burmistrz G. postanowieniem z dnia [...] 2007 r. zawiesił postępowanie na podstawie art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm., dalej: upzp) w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 i art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r . Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: kpa) z uwagi na okoliczność, iż postanowienie uzgadniające Wielkopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w P z dnia [...] 2007 r. zostało zaskarżone i nie stało się ostateczne.
Postanowieniem z dnia [...] 2007 r. Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego uchylił postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w P. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Postanowieniem z dnia [...] 2008 r. Wielkopolski Wojewódzki Konserwator Zabytków w P. odmówił uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla przedmiotowego przedsięwzięcia.
Następnie Burmistrz G. postanowieniem z dnia [...] 2008 r. podjął zawieszone postępowanie i decyzją z dnia [...] 2008 r. odmówił ustalenia warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji.
W wyniku odwołań, SKO w P. decyzją z dnia [...] 2011 r. uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Ponownie rozpatrując sprawę, Burmistrz G. postanowieniem z dnia [...] 2011 r. zawiesił postępowanie z uwagi na przystąpienie do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu w rejonie ulic R., P. i Z. w G.
Pismami z dnia 20 grudnia 2011 r. F. K. oraz spółka A. sp. z o.o. złożyli zażalenie na niezałatwienie przez organ sprawy w terminie.
Postanowieniem z dnia [...] 2012 r. SKO w P. uznało wniesione zażalenie na niezałatwienie sprawy za nieuzasadnione.
Wskutek zażalenia stron na postanowienie z dnia [...] 2011 r., SKO w P. postanowieniem z dnia [...] 2012 r. uchyliło zaskarżone postanowienie i umorzyło postępowanie organu I instancji w tym zakresie.
Ponownie rozpatrując sprawę, Burmistrz G. pismem z dnia 18 października 2012 r. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie.
W dniu 20 listopada 2012 r. F. K. wniósł skargę na bezczynność Burmistrza G. i przewlekłe prowadzenie przez niego postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla budowy budynku handlowego z częścią biurową, miejscami postojowymi i infrastrukturą techniczną na działkach nr [...], arkusz mapy nr [...], przy ul. P. w G. Skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 8, art. 12, art. 35 § 1, art. 36 § 1 kpa przez rażące przekroczenie terminów do załatwienia sprawy i wniósł o:
- zobowiązanie organu do wydania decyzji o warunkach zabudowy dla przedmiotowej inwestycji,
- wymierzenie organowi grzywny,
- zasądzenie od organu kosztów postępowania na rzecz skarżącego wg norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi skarżący przedstawił przebieg postępowania, reasumując, że mimo upływu już niemal 6 lat od dnia złożenia wniosku o ustalenie warunków zabudowy organ nie rozpoznał sprawy merytorycznie. Organ nie wykonał też obowiązku powiadomienia stron o niezałatwieniu sprawy w terminie, nie wskazał przyczyn zwłoki, ani nie wskazał nowego terminu załatwienia sprawy.
W odpowiedzi Burmistrz G. wniósł o oddalenie skargi, wyjaśniając, że postanowieniem z dnia [...] 2011 r. zawiesił postępowanie, zaś w trakcie zawieszenia zgodnie z art. 103 kpa ma miejsce wstrzymanie biegu terminów na załatwienie sprawy. Po uchylenia postanowienia o zawieszeniu postępowania organ I instancji dokonał czynności, które warunkują merytoryczne rozpatrzenie sprawy. Burmistrz zaznaczył, iż fakt, że będące w toku postępowanie jest długotrwałe nie świadczy o bezczynności organu. Wskazał, że od ostatniego postanowienia uchylającego postanowienie o zawieszeniu postępowania w dniu [...] 2012 r. wszczął postępowanie kontynuując tym samym postępowanie. Następnie przygotowano nowy projekt decyzji, a dnia [...] 2012 r. zawiadomiono strony o zebraniu materiału dowodowego. Burmistrz zapewnił, że po upływie 7 dni na zaznajomienie się stron z aktami sprawy wyda decyzję w sprawie. Dodał też, że dziwnym zbiegiem okoliczności po raz kolejny zwrotne potwierdzenia odbioru od skarżących wracają dwa tygodnie później od pozostałych, co ma również wpływ na terminowość załatwienia sprawy. Organ wskazał, że z przebiegu postępowania wynika, że sprawa była załatwiana bez zbędnej zwłoki. Przez cały okres postępowania dokumenty były przez 332 dni rozpatrywane w organie I instancji, pozostały okres tj. 78 dni były u urbanisty, 306 dni u Wielkopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, 253 dni w Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego, 1425 dni w posiadaniu SKO w P. i 95 dni u stron skarżących. W związku z powyższym, zdaniem organu podejmował on niezbędne czynności do obiektywnego i możliwie sprawnego zakończenia prowadzonego postępowania.
W piśmie z dnia 10 stycznia 2013 r. Burmistrz G. wniósł o umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., w związku z wydaną tego dnia decyzją o odmowie ustalenia warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji.
W piśmie procesowym z dnia 26 czerwca 2013 r. skarżący ustosunkował się do treści decyzji organu I instancji z dnia 10 stycznia 2013 r., jednocześnie wskazując, że doszło w sprawie do istotnej przewlekłości prowadzenia postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Na wstępie wyjaśnić należy, że skarżący F. K. złożył w niniejszej sprawie skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie przez Burmistrza G. postępowania w sprawie ustalenia o ustalenie warunków zabudowy dla budowy budynku handlowego z częścią biurową, miejscami postojowymi i infrastrukturą techniczną na działkach nr [...] arkusz mapy nr [...], przy ul. P. w G. W związku z tym stwierdzić należy, iż skarżący określił granice sprawy, która jest przedmiotem kontroli Sądu. Zgodnie bowiem z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
W pierwszej kolejności rozważyć należy, czy skarga na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania jest dopuszczalna. Zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Stosownie do art. 37 § 1 k.p.a. na niezałatwienie sprawy w powyższym terminie oraz na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie przysługuje zażalenie do organu wyższego stopnia. Organ ten może wyznaczyć dodatkowy termin na załatwienie sprawy (art. 37 § 2 kpa). Dopiero po wyczerpaniu tego trybu strona może wnieść skargę zarówno na bezczynność danego organu jak i na przewlekłe prowadzenie przez ten organ postępowania. Dla uznania wyczerpania toku zażaleniowego przez stronę wystarczające jest zatem wykazanie złożenia przez nią stosownego zażalenia do organu wyższego stopnia. Jak wynika z akt sprawy skarżący wyczerpał powyższy tryb, bowiem pismem z dnia 20 grudnia 2012 r. złożył zażalenie na bezczynność Burmistrza G. do organu wyższego stopnia – SKO w P., wskazując na przewlekłe prowadzenie sprawy i jej niezałatwienie od 2006 r. (k. 207 akt adm.).
Wyjaśnić również należy, że instytucję przewlekłości postępowania administracyjnego wprowadzono do Kodeksu postępowania administracyjnego ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego. Przepis art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 8 ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2011 r. Nr 6, poz. 18 ze zm.), a obowiązującym od dnia 11 kwietnia 2011 r., stanowi, że na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym po myśli art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Wskazać należy również, że stosownie do treści art. 149 p.p.s.a. w brzmieniu obowiązującym od dnia 12 lipca 2011 r. (ustawa o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz ustawy o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z dnia 25 marca 2011 r. - Dz. U. Nr 76, poz. 409) Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność organów lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku, wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie Sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
W przepisie art. 149 § 1 p.p.s.a. ustawodawca wyodrębnił dwie różne od siebie instytucje, a mianowicie skargę na bezczynność organu oraz na przewlekłe prowadzenie przez organ postępowania. Zauważyć trzeba, iż każda z nich ma inne zadanie, inny jest cel jego zastosowania i zakres ochrony, której strona może domagać się od sądu administracyjnego. Jakkolwiek nie można wykluczyć, ze strona w danym stanie faktycznym będzie zainteresowana i uprawniona do złożenia obu powyższych środków. Wprowadzenie do przepisów oraz postępowania przed sądami administracyjnymi wyżej wskazanych pojęć wymagało rozgraniczenia zakresu skarg na bezczynność i przewlekłość postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 maja 2012 r., sygn. II OSK 1031/12 (dostępny na stronie internetowej: http://orzczenia.nsa.gov.pl) stwierdził, iż nowelizacja ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez dodanie skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania, wymagać będzie reinterpretacji pojęcia "bezczynności", poprzez ograniczenie jego rozumienia do niewydania decyzji lub postanowienia, względnie aktu lub czynności wskazanych w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Natomiast przez pojęcie "przewlekłego prowadzenia postępowania" należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywaniu czynności pozornych, powodujących że formalnie organ nie jest bezczynny, ewentualnie mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy. Pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmować będzie zatem opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy. Tak wyodrębniona skarga na przewlekłość postępowania, dotyczyć będzie sytuacji innych niż formalna bezczynność organu (niewydanie w terminie rozstrzygnięcia). Stwierdzenie przy tym, że w określonej dacie, a tą będzie data orzekania przez Sąd, można zakwalifikować postępowanie organu jako dotknięte przewlekłością jego prowadzenia, wymagać będzie gruntownego zbadania sprawy pod wieloma względami, dokonania oceny czynności procesowych, analizy faktów i okoliczności zależnych od działania organu i jego pracowników oraz stanu zastoju procesowego sprawy wynikającego z zaniechania lub wadliwości działań podejmowanych przez strony lub innych uczestników postępowania. W powołanym orzeczeniu NSA zwrócił ponadto uwagę, iż posłużenie się przez ustawodawcę zwrotem "jednocześnie" w zdaniu drugim art. 149 § 1 p.p.s.a. nie przesądza jeszcze, iż mamy do czynienia z koniunkcją przesłanek i możliwością orzekania merytorycznego jedynie, gdy istnieją podstawy do zobowiązania organu do działania. Są to przesłanki od siebie niezależne, stanowiące odrębne podstawy orzekania przez sąd administracyjny, uzależnione od stanu faktycznego danej sprawy. Nie oznacza to zatem sekwencyjności uzależnionych od siebie ustaleń procesowych, ale wyznacza kolejność (porządek) badania przez sąd administracyjny elementów stanu sprawy. Na takie rozumienie tego przepisu wskazuje leksykalne znaczenie słowa "jednocześnie", które zgodnie ze słownikowymi definicjami oznacza "w tym samym czasie, w tej samej chwili, współcześnie, zarazem, także, w równym stopniu" (Słownik języka polskiego. Tom I. Wydanie VII zmienione i poprawione. M. Szymczak (red. nauk.). Warszawa 1992, str. 832; a także Uniwersalny słownik język polskiego PWN. Tom I. S. Dubisz (red. nauk.). Warszawa 2008, str. 1283). Zdaniem NSA, o ile wydanie przez organ administracyjny na dzień orzekania przez Sąd żądanego rozstrzygnięcia sprawy czyni z natury rzeczy niemożliwym zobowiązanie organu do działania, o tyle nie zwalnia to Sądu z obowiązku zbadania, czy w sprawie doszło do przewlekłego prowadzenia postępowania administracyjnego, a następnie oceny, czy miało ono miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz rozważenia, czy zachodzą podstawy do wymierzenia organowi grzywny (art. 149 § 1 i 2 p.p.s.a.).
Sąd orzekający w niniejszym składzie w pełni podziela powyższe stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczącego pojęcia "przewlekłego prowadzenia postępowania" oraz charakteru skargi na przewlekłego prowadzenia postępowania. Zaznaczyć należy również cel jakiemu służyć ma ta skarga. Nie odnosi się ona jedynie do żądania wydania aktu lub dokonania czynności, ale przede wszystkim stanowi postulat strony, by sąd administracyjny dokonał oceny prowadzonego lub przeprowadzonego postępowania pod względem jego sprawności, a więc tego, czy nie doszło w nim do nieuzasadnionego przedłużenia terminu załatwienia sprawy. Z tego też względu nie można było uznać, aby sam fakt wydania żądanej decyzji, stanowił takie zdarzenie w sprawie, że skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracyjny stała się bezprzedmiotowa, a tym samym, aby zaistniała podstawa do oddalenia skargi lub do umorzenia postępowania dotyczącego skargi na przewlekłość.
Sąd mając na względzie powyższe uwagi dokonał kontroli prowadzonego przez Burmistrza Grodziska Wlkp. postępowania w sprawie wniosku [...] K. F. o ustalenie warunków zabudowy w celu ustalenia, czy postępowanie to było prowadzone w sposób przewlekły i to niezależnie od faktu, iż w dniu wniesienia skargi, a tym samym w dniu orzekania przez Sąd istniało już rozstrzygnięcie Burmistrza Grodziska Wlkp. w przedmiotowej sprawie – decyzja z dnia [...] 2013 r. nr [...].
W ocenie Sądu postępowanie prowadzone w niniejszej sprawie przez Burmistrza G. nosiło znamiona przewlekłości. Jak wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału wniosek o ustalenie warunków zabudowy został złożony w niniejszej sprawie 20 marca 2006 r., zaś pierwotna decyzja Burmistrza G. o odmowie ustalenia warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji zapadła w dniu 27 lipca 2006 r. Następnie po wydaniu przez SKO w P. decyzji z dnia [...] 2006 r. uchylającej decyzję organu I instancji i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia, organ I instancji postanowieniem z dnia [...] 2007 r. zawiesił postępowania do czasu rozpatrzenia zażalenia przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego na postanowienie uzgodnieniowe Wielkopolskiego Wojewódzkiego Kuratora Zabytków w P. z dnia [...] 2007 r. Po rozpatrzenia zażalenia przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego i wydaniu przez Wielkopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w P. ponownego postanowienia z dnia [...] 2008 r. postanowieniem z dnia [...] 2008 r. Burmistrz G. podjął zawieszone postępowanie, a następnie dopiero po upływie przeszło dwóch miesięcy w dniu 7 listopada 2008 r. wydał decyzję o odmowie ustalenia warunków zabudowy dla planowanej budowy. Wskutek odwołań SKO w P. decyzją z dnia [...] 2011 r. uchyliło zaskarżoną decyzję Burmistrza G. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Akta sprawy wróciły do organu I instancji 2 listopada 2011 r. Po upływie 19 dni w dniu 21 listopada 2011 r. Burmistrz G. wydał wadliwe postanowienie o zawieszeniu postępowania do dnia 4 lipca 2012 r., kierując się przesłanką określoną w art. 62 ust. 1 upzp. Przepis ten w dacie wydania tegoż postanowienia stanowił, że postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia warunków zabudowy można zawiesić na czas nie dłuższy niż 9 miesięcy od dnia złożenia wniosku o ustalenie warunków zabudowy. Uchylając to postanowienie i umarzając postępowanie w tym zakresie (postanowienie z dnia 31 sierpnia 2012 r.) SKO w P. trafnie dostrzegło, że przepis art. 62 ust. 1 upzp w sposób jednoznaczny i nie pozostawiający wątpliwości interpretacyjnych określa czas, na jaki postępowanie w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy może być zawieszone, a także datę początkową od kiedy organ może zastosować tę instytucję procesową. Kolegium stwierdziło, że z przepisu tego nie można wyprowadzić wniosku, iż upoważnia on organ I instancji ponownie rozpoznający sprawę na skutek wydania decyzji przez organ odwoławczy, do zawieszenia postępowania na okres 9 miesięcy od daty otrzymania rozstrzygnięcia organu II instancji. Zważywszy zatem, że postępowanie w niniejszej sprawie trwało od 2006 r. niedopuszczalne było więc zawieszenie postępowania. W związku z tym, wobec jasnego brzmienia przepisu art. 62 ust. 1 upzp, uznać należy, że wydanie postanowienia o zawieszeniu postępowania, które spowodowało znaczne i kolejne przedłużenie terminu rozpoznania sprawy, było elementem przewlekłego prowadzenia postępowania w niniejszej sprawie.
Ponadto zwrócić należy uwagę, że po zwrocie przez SKO w P. w dniu 15 października 2012 r. akt organowi I instancji, ten po raz kolejny błędnie wszczął już wszczęte postępowanie (w dniu 18 października 2012 r.) i dopiero po upływie niespełna następnych dwóch miesięcy w dniu 4 grudnia 2012 r. sporządził projekt decyzji wraz z analizą urbanistyczną. Zważywszy, że postępowanie wyjaśniające w niniejszej sprawie prowadzone było już przez Burmistrza G. dwukrotnie i kończyło się wydaniem decyzji merytorycznych (decyzje z dnia [...] 2006 r. i z dnia [...] 2008 r.) nie sposób uznać, by organ ten miał podstawy do przedłużania terminu ponownego rozpatrzenia sprawy. Nie można też uznać, by uprawnione było przy kolejnym trzecim już z rzędu badaniu sprawy przyjęcie, że sprawa jest szczególnie skomplikowana, wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i w rezultacie uprawnione jest jej załatwienie nie później niż w ciągu dwóch miesięcy (art. 35 § 3 kpa). Zauważyć należy, że po zwrocie organowi akt przez SKO w P. w dniu 15 października 2012 r. Burmistrz G. w dniu [...] 2012 r. zwrócił się do wnioskodawcy o podanie powierzchni handlowej oraz biurowej planowanego budynku celem ustalenia liczby miejsc parkingowych. W tym samym dniu organ sporządził zawiadomienie o wszczęciu postępowania. Następnie dopiero w dniu 4 grudnia 2012 r., a więc już po wniesieniu skargi w niniejszej sprawie sporządził projekt decyzji wraz z "analizą wymagań dla nowej zabudowy". W dniu 7 grudnia 2012 r. zawiadomił strony o sporządzeniu projektu decyzji, zakończeniu postępowania dowodowego w sprawie i możliwości zapoznania się oraz wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów w terminie 7 dni od dnia otrzymania zawiadomienia. Pomimo, że ostatnim dniem doręczenia stronom powyższych zawiadomień był 17 grudnia 2012 r. Burmistrz G. dopiero [...] 2013 r. wydał decyzję w sprawie.
Powyżej wskazane zaniechania i działania (wydanie wadliwego postanowienia z dnia 21 listopada 2011 r. o zawieszeniu postępowania) organu I instancji należało zakwalifikować jako przewlekłe prowadzenie postępowania. Nie zmienia oceny Sądu fakt, iż w niniejszej sprawie równie przewlekle postępowanie prowadził organ II instancji.
Ponadto należy zwrócić uwagę na fakt sygnalizowany przez skarżącego, że organ I instancji nie zawiadomił stron, zgodnie z art. 36 § 1 kpa, o niezałatwieniu sprawy w terminie określonym w art. 35, nie podał przyczyny zwłoki oraz nie wskazał nowego terminu załatwienia sprawy.
Z powyższego wynika, iż słuszny okazał się zarzut skarżącego dotyczący przewlekłego prowadzenie postępowania przez Burmistrza G. Organ ten winny był przewlekłości postępowania wynikającej z błędnego zawieszenia postępowania postanowieniem z dnia 21 listopada 2011 r., które przedłużyło w sposób nieuzasadniony rozpatrzenie sprawy o około rok. Ponadto Burmistrz nie podejmując od października do grudnia 2012 r. jakichkolwiek niezbędnych czynności w sprawie i przedłużając termin rozpatrzenia sprawy o kolejne miesiące naruszył obowiązek niezwłocznego załatwienia sprawy, który wynika z przepisu art. 35 § 1 kpa.
Nie zasługują na uwzględnienie argumenty Burmistrza G. dotyczące okresów, w których akta sprawy znajdowały się w dyspozycji innych organów (uzgadniających i organu odwoławczego). W ocenie Sądu Burmistrz G. dostrzegając tę okoliczność powinien był - kierując się zasadą szybkości postępowania wyrażoną w art. 12 kpa - tym bardziej zmierzać do jak najszybszego jego zakończenia, a nie do bezpodstawnego odwlekanie w czasie wydania rozstrzygnięcia.
Reasumując Sąd stwierdził przewlekłe prowadzenie przez Burmistrz G. postępowania w przedmiocie rozpoznania wniosku złożonego w dniu 20 marca 2006 r. przez K. F. prowadzący Biuro [...] o ustalenie warunków zabudowy dla budowy budynku handlowego z częścią biurową, miejscami postojowymi i infrastrukturą techniczną na działkach nr [...], arkusz mapy nr 1[...], przy ul. P. w G.
Ze względu na okoliczność, iż przepisy dotyczące przewlekłości postępowania administracyjnego wprowadzone zostały do systemu prawnego od dnia 11 kwietnia 2011 r. Sąd nie objął badaniem pod kątem zaistnienia przewlekłości wcześniejszych etapów toczącego się od marca 2006 r. roku postępowania, albowiem stanowiłoby to naruszenie zasady lex retro non agit.
Jednocześnie Sąd na podstawie art. 149 § 1 zdanie drugie p.p.s.a. stwierdził, iż bezczynność organu i przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Zdaniem Sądu doszło bowiem do rażącego naruszenia wyrażonej w art. 12 i art. 35 Kpa zasady szybkości i wnikliwości postępowania. Przewlekłe prowadzenie postępowania przez Burmistrza G. było szczególnie naganne, gdyż jak wynika z akt sprawy przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte na wniosek z 20 marca 2006 r. Postępowanie to było dwukrotnie zawieszane i podejmowane, a w okresach kiedy możliwe było sprawne zakończenie postępowania i wydana rozstrzygnięcia organ działał przewlekle. Przejawem szczególnie rażącego naruszenia prawa było zawieszenie przez organ postępowania pomimo braku ku temu podstaw i wskutek tego niepodejmowanie czynności procesowych przez okres od listopada 2011 r. do października 2012 r., następnie niczym nieuzasadniona zwłoka z wydaniem decyzji do [...] 2013 r.
Z tych samych przyczyn Sąd uwzględnił wniosek skarżącego o wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. miarkując jedynie jej wysokość do kwoty 1000,- zł. Orzeczona grzywna stanowi przede wszystkim sankcję za popełnione przez organ rażące naruszenie prawa, a jednocześnie ma charakter prewencyjny mający zapobiegać takim naruszeniom w przyszłości. Ustalając wysokość grzywny na tym poziomie Sąd miał również na względzie, iż na dzień wydania wyroku istniała już decyzja organu administracyjnego załatwiająca sprawę.
Z uwagi na to, iż Sąd uwzględnił skargę F. K. w zakresie przewlekłego prowadzenia postępowania zasadnym było orzeczenie na podstawie art. 200 p.p.s.a. o zwrocie kosztów postępowania na rzecz skarżącego.
Odnosząc się do skargi J. K. na bezczynność Burmistrza G. wskazać należy, iż w aktualnym stanie prawnym przez "bezczynność" organu rozumieć należy niewydanie w terminie decyzji lub postanowienia, względnie aktu lub czynności wskazanych w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Jak wskazano wcześniej skarga F. K. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania została wniesiona do tutejszego Sądu za pośrednictwem Burmistrza G. w dniu [...] 2012 r. Już po wniesieniu skargi, lecz przed wydaniem przez Sąd niniejszego wyroku, w dniu 10 stycznia 2013 r. Burmistrz G. wydał decyzję załatwiającą przedmiotową sprawę. Wydanie przez organ decyzji po wniesieniu do Sądu skargi na bezczynność, spowodowało, że postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z dnia 13 listopada 2012 r., sygn. akt I OSK 1226/12, Lex nr 1247155).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło