II SAB/Po 96/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Paweł Daniel po rozpoznaniu w dniu 05 maja 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi A. K. i M. K. na przewlekłość Wojewody w przedmiocie zasiłku rodzinnego oraz zasiłku do zasiłku rodzinnego postanawia odrzucić skargę /-/ P. Daniel Wniesioną w dniu [...] września 2021 r. skargą A. K. oraz M. K. zaskarżyli przewlekłość Wojewody. Jak wskazano w treści skargi skarżący domagali się stwierdzenia przewlekłości w dotyczącej koordynacji świadczenia wychowawczego 500+ oraz zasiłku rodzinnego oraz przekazania informacji do właściwego organu [...], jak również domagali się przywrócenie terminu oraz przyznania się przez Wojewodę do błędów i przekazania do właściwego organu [...] informacji o tym, że prowadził sprawę w sposób przewlekły. Jak wskazano w uzasadnieniu skargi, w związku z rozpoczęciem pracy po stronie [...] od dnia [...] września 2016 r. zostały zawieszone skarżącym zasiłki na dzieci po stronie polskiej. Z zaświadczenia Wójta Gminy G. z dnia [...] stycznia 2019 r. wynika, że w dniu [...] września 2016 r. przekazano komplet dokumentów do Regionalnego Ośrodka Polityki Społecznej w P.. Tymczasem organ [...] twierdzi że wniosek strony polskiej dotarł do niego w dniu [...] stycznia 2019 r., czyli po 2 latach i 5 miesiącach. Z tego powodu organ odmawia wypłaty części zasiłków. Do skargi załączono decyzję organu [...] z dnia [...] maja 2019 r. (wraz z jej polskim tłumaczeniem) oraz zaświadczenie Wójta Gminy G. z dnia [...] stycznia 2019 r., w którym wskazano, że wniosek skarżącej o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego z dnia [...] czerwca 2015 r., został rozstrzygnięty decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r.; wniosek skarżącej o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego z dnia [...] listopada 2015 r. został rozstrzygnięty decyzją z dnia [...] listopada 2015 r., przy czym z uwagi na fakt złożenia przez skarżącą oświadczenie, że jej mąż podjął zatrudnienie w [...], komplet dokumentów został przekazany do Regionalnego Ośrodka Polityki Społecznej w P. w dniu [...] września 2016 r.; wniosek skarżącej o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatku do zasiłku rodzinnego z dnia [...] września 2016 r. został przekazany w dniu [...] września 2016 r. do Regionalnego Ośrodka P. Społecznej w P.; wniosek skarżącej o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego z dnia [...] września 2016 r. został przekazany do Regionalnego Ośrodka P. Społecznej w P. w dniu 07 W. 2016 r. Odpowiadając na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, wyjaśniając, że w zakresie wniosku z dnia [...] czerwca 2015 r. dotyczącego ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego okres zasiłkowy [...] na jedno dziecko - J. K., organ właściwy decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r., przyznał świadczenie zgodnie z wnioskiem na czas od [...] czerwca 2015 r. do [...] października 2015 r., którą to następnie uchylił decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r. Wniosek wpłynął do ówcześnie właściwego organu, tj. Regionalnego Ośrodka Polityki Społecznej w P. (dalej również jako: "ROPS") w dniu 20 stycznia, 2017 r. W dniu [...] grudnia 2016 r. ROPS ustalił występowanie koordynacji w sprawie, a pismem z dnia [...] grudnia 2018 r. Wojewoda zawiadomił skarżącą o pozostawieniu wniosku w całości bez rozpatrzenia. W zakresie wniosku z dnia [...] listopada 2015 r. skarżącą złożyła w organie właściwym wniosek o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego na okres zasiłkowy [...] w odniesieniu do jednego dziecka - J. K.. Organ właściwy przyznał świadczenie na cały okres zasiłkowy wraz z dodatkiem z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego decyzją 5 z dnia [...] listopada 2015 r. W dniu [...] grudnia 2016 r. ROPS ustalił występowanie koordynacji w sprawie, a organ właściwy decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r. uchylił w całości decyzję przyznającą. Wniosek zostaje pozostawiony przez Wojewodę w dniu [...] lutego 2019 r. bez rozpatrzenia. W zakresie wniosku skarżącej z dnia [...] września 2016 r. o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na okres zasiłkowy [...] na dwóch synów J. i F., Wojewoda wskazał, że wniosek powyższy wpłynął do ROPS w dniu [...] września 2016 r. W dniu [...] grudnia 2016 r. ROPS ustala występowanie koordynacji w sprawie, a decyzją z dnia [...] lutego 2019 r. Wojewoda przyznał świadczenie wychowawcze na F. K. na okres od [...] września 2016 r. do [...] grudnia 2016 r. i od [...] marca 2017 r. do [...] kwietnia 2017 r. Wniosek na dziecko pierwsze pismem z dnia [...] lutego 2019 r. pozostawiono bez rozpatrzenia. Odnośnie wniosku skarżącej z dnia [...] września 2016 r. o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego z dodatkami na dwoje dzieci na okres zasiłkowy [...], Wojewoda wskazał, że wniosek wpłynął do ROPS w dniu [...] września 2016 r., a w dniu [...] grudnia 2016 r. ROPS ustalił występowanie koordynacji w sprawie. Decyzją z dnia 19.11. 2018 r. Wojewoda odmówił przyznania zasiłku na okres od [...] listopada 2016 r. do [...] października 2017 r. z powodu przekroczenia kryterium dochodowego. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2018 r. wznowiono postępowanie w sprawie z uwagi na istnienie w dniu wydawania decyzji okoliczności nieznanych organowi, które mają wpływ na występowanie koordynacji. Mając powyższe na względzie pismem, datowanym na dzień [...] grudnia 2018 r. ustalono nowe okresy występowania koordynacji, tj. od [...] maja 2015 r. do [...] grudnia 2016 r. oraz od [...] marca 2017 r. do [...] kwietnia 2017 r., a decyzją z dnia [...] lutego 2019 r. uchylono decyzję z dnia [...] listopada 2018 r. i odmówiono przyznania świadczenia na dwoje dzieci za okres od [...] listopada 2016 r. do [...] grudnia 2016 r., natomiast za marzec i kwiecień 2017 r. wniosek został pozostawiony bez rozpatrzenia. Następnie Wojewoda wskazał, że w dniu [...] lutego 2019 r. sporządził formularz [...] w celu zawiadomienia [...] o podjętych rozstrzygnięciach w sprawie, który został wysłany w dniu [...] lutego 2019 r. W dniu [...] marca 2019 r. do organu wpłynęła informacja o rozstrzygnięciu [...] odnośnie wniosku M. K. o przyznanie świadczeń rodzinnych, datowanego na [...] stycznia 2019 r. Wynika z niej, że wniosek został rozpatrzony częściowo, tzn. zostało tymczasowo ustalone: - świadczenie na J. K. od kwietnia 2015 r. do grudnia 2016 r. i od stycznia 2017 r. do kwietnia 2017 r.; - świadczenie na F. K. na okres od sierpnia 2016 r. do grudnia 2016 r. i od stycznia 2017 r. do kwietnia 2017 r. Instytucja [...] jednocześnie odmówiła wypłaty świadczeń powołując się na zasadę wynikającą z [...] ustawy o podatku dochodowym. Wojewoda podkreślił, że rozstrzygnięcia Wojewody a rozstrzygniecie [...] z dnia [...] lutego 2019 r. i z dnia [...] maja 2019 r. dotyczą innych wniosków – w Polsce wszystkie wnioski zostały złożone przez matkę dzieci. W [...] wniosek został złożony przez ojca, nosi on datę [...] stycznia 2019 r. i tego wniosku dotyczą orzeczenia właściwej instytucji [...]. Jeżeli chodzi o wnioski złożone przez A. K. w Polsce, to należy zauważyć, że wszystkie z nich (oprócz wniosku o świadczenie wychowawcze na okres zasiłkowy [...] na dziecko drugie oraz wniosku o zasiłek rodzinny za czas listopad - grudzień 2016 r.) zostały pozostawione bez rozpatrzenia. Jedynym powodem takiego wyniku sprawy był brak uzupełnienia brakujących dokumentów przez Stronę. Informacja o rozstrzygnięciach podjętych przez Wojewodę została przekazana do [...] za pomocą systemu [...] w dniu [...] lutego 2019 r. Pismem procesowym z dnia [...] listopada 2021 r. skarżący przedłożyli ponaglenie na przewlekłe prowadzenie postępowania do Ministra Rodziny i Polityki Społecznej, które zostało wniesione w dniu [...] lipca 2021 r. Zarządzeniem z dnia [...] marca 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zwrócił się do skarżących o wskazanie, w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania, czy wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarga na przewlekłość Wojewody dotyczy: wniosku o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego z dnia [...] czerwca 2015 r.; wniosku o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego z dnia [...] listopada 2015 r.; wniosku o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatku do zasiłku rodzinnego z dnia [...] września 2016 r.; wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego z dnia [...] września 2016 r. pod rygorem przyjęcia, że skarga dotyczy każdego z powyższych wniosków. Wezwanie powyższe zostało skutecznie doręczone w dniu [...] kwietnia 2022 r. (k. 60 i 61 akt sądowych). Wobec braku odpowiedzi na wezwanie z dnia [...] marca 2022 r. Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu zarządzeniem z dnia [...] kwietnia 2022 r. określił przedmiot postępowania w sprawie II SAB/Po [...] jako przewlekłość Wojewody w przedmiocie wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego z dnia [...] września 2016 r. oraz zarejestrował skargi na przewlekłość Wojewody w przedmiocie: - wniosku o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatku do zasiłku rodzinnego z dnia [...] września 2016 r. (sygn. akt II SAB/Po [...]) - wniosku o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego z dnia [...] listopada 2015 r. (sygn. akt II SAB/Po [...]) - wniosku o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego z dnia [...] czerwca 2015 r. (sygn. akt II SAB/Po [...]). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 329), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Równocześnie, w myśl art. 3 § 2 pkt 8 powyższej ustawy kontrola sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje również orzekania w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W pierwszej kolejności wskazać należy, że jak wynika z treści skargi oraz załączonych dokumentów, skarga dotyczy przewlekłego prowadzenia postępowania przez Wojewodę w zakresie wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego z dnia [...] września 2016 r. Jak bowiem wywodzą skarżący na skutek przewlekłości wojewody nie uzyskali oni świadczeń, które przysługiwały im od organu [...]. Tak zakreślony przedmiot sądowej kontroli, niesie jednak określone konsekwencje. Po pierwsze, Sąd nie posiada kompetencji, a więc nie jest uprawniony do przywrócenia skarżącej jakiegokolwiek terminu, jak również nie może nakazać Wojewodzie, aby przyznał się do błędów i informował o tym organ [...]. Innymi słowy, w ramach prowadzonego obecnie postępowania, niemożliwym jest zadośćuczynienie żądaniom skarżących, którzy faktycznie zmierzają do uzyskania świadczeń od organu [...]. Podobnie sąd nie ma możliwości zweryfikowania prawidłowości decyzji organów [...], gdyż również nie jest do tego uprawniony. Równocześnie przed merytorycznym rozpoznaniem wniesionej skargi koniecznym było rozstrzygnięcie, czy jest ona dopuszczalna. Należało przy tym zwrócić uwagę na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 07 marca 2022 r., sygn. akt II OPS 1/21, Baza NSA, gdzie wskazano, że skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego wniesiona po jego ostatecznym zakończeniu, poprzedzona ponagleniem złożonym w jego toku, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.). W powyższej uchwale jasno wskazano, że zakończenie postępowania administracyjnego przed wniesieniem skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania, uniemożliwia jej rozpoznanie. innymi słowy, jeżeli organ rozstrzygną sprawę to wówczas sąd administracyjny nie może badać, czy przed jej zakończeniem organ prowadził postępowanie w sposób przewlekły. W realiach przedmiotowej sprawy oznaczało to konieczność wyjaśnienia, czy wniosek z dnia [...] czerwca 2015 r. dotyczący ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego okres zasiłkowy [...] na jedno dziecko – J. K. został już rozpoznany. I tak, organ właściwy decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r., przyznał świadczenie zgodnie z powyższym wnioskiem na czas od [...] czerwca 2015 r. do [...] października 2015 r., jednak decyzja powyższa została następnie uchylona decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r. Wniosek wpłynął do ROPS w dniu [...] stycznia 2017 r., a w dniu [...] grudnia 2016 r. ROPS ustalił występowanie koordynacji w sprawie. Pismem z dnia [...] grudnia 2018 r. Wojewoda zawiadomił skarżącą o pozostawieniu wniosku w całości bez rozpatrzenia. Okoliczności powyższe wynikają wprost z przedłożonych przez Wojewodę akt sprawy, jak również nie zostały zakwestionowane przez skarżącą. Oznacza to, że zarówno w momencie złożenia ponaglenia, co miało miejsce w lipcu 2021 r., jak i w momencie wniesienia skargi, wnioski skarżącej zostały już rozpoznane przez Wojewodę, co przesądza, że Sąd nie ma możliwości merytorycznego rozpoznania sprawy. Jak powyżej wskazano, w świetle uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...] marca 2022 r., sygn. akt II OPS [...], skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego wniesiona po jego ostatecznym zakończeniu jest niedopuszczalna. Sąd podkreśla, że pozostawienie wniosku bez rozpoznania jest sankcją za brak wymaganego od strony działania i stanowi formę zakończenia postępowania administracyjnego w sytuacji, gdy strona nie usunęła braków podania w terminie, mimo prawidłowego wezwania i pouczenia. Następuje to w drodze czynności materialno-technicznej, o podjęciu której należy powiadomić wnoszącego podanie na piśmie. W tym miejscu Sąd wskazuje, że skarżący kwestionują również prawidłowość pozostawienia ich wniosków bez rozpoznania. Zgodnie jednak z ugruntowanym już orzecznictwem sądów administracyjnych, stwierdzenie przez stronę (tu: wnioskodawcę), że wniosek został wadliwie pozostawiony bez rozpoznania może być kwestionowane poprzez wniesienie skargi na bezczynność. Mając na względzie, że w niniejszej sprawie skarżący konsekwentnie wskazywali, że w ich ocenie Wojewoda działał w sposób przewlekły uniemożliwiło Sądowi odniesienie się do powyższej kwestii. Równocześnie Sąd nie wypowiedział się w niniejszej sprawie, co do ewentualnej dopuszczalności tego typu skargi. Mając powyższe na względzie, z uwagi na niedopuszczalność wniesienia skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odrzucił skargę. /-/ P. Daniel