II SO/Po 2/09

PostanowienieWSA w Poznaniu2009-01-29

Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Dwornicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawcy, będący emerytami w starszym wieku, ponoszący dodatkowe koszty związane z leczeniem i utrzymaniem gospodarstwa domowego, mogą zostać zwolnieni od kosztów sądowych i otrzymać adwokata z urzędu w postępowaniu przed sądem administracyjnym?
Ratio decidendi
Wnioskodawcy, będący emerytami w starszym wieku, którzy wykazali, że ich dochody i majątek nie pozwalają na pokrycie kosztów postępowania sądowego, a także ponoszą zwiększone wydatki związane z leczeniem, spełniają przesłanki do przyznania prawa pomocy w całości. Obejmuje to zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu.
Stan faktyczny
Skarżący M.N. i S.N. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy przed złożeniem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Wskazali, że są emerytami w starszym wieku, prowadzą wspólne gospodarstwo domowe, a ich miesięczne dochody są niskie. Ponadto ponoszą zwiększone wydatki na leki i utrzymanie domu. Wnioskodawcy posiadają dom, w którym mieszkają.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono M.N. i S.N. od kosztów sądowych oraz ustanowiono dla nich adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.

Pełny tekst orzeczenia

Katarzyna Witkowicz-Dwornicka – Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 stycznia 2009r. wniosku o przyznanie prawa pomocy przed złożeniem skargi do sądu w sprawie ze skargi M.N. i S.N. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] postanawia 1. zwolnić M.N. i S.N. od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla M.N. i S.N. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. /-/ K. Witkowicz-Dwornicka Skarżący M.N. i S.N. przed złożeniem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnieśli o przyznanie im prawa pomocy w całości. We wniosku o prawo pomocy złożonym na urzędowym formularzu PPF skarżący wskazali, że wspólnie prowadzą swoje gospodarstwo domowe, są osobami w starszym wieku i oboje są emerytami. Wnioskodawcy oświadczyli, że utrzymują się ze świadczeń z ZUS w łącznej wysokości [...] zł brutto miesięcznie. W części wniosku o prawo pomocy dotyczącej posiadanego majątku wnioskodawcy wskazali, że posiadają dom o [...] m² położony w P., gdzie mieszkają. Nadto w dniu 21 stycznia 2009r. wnioskodawczyni, z uwagi na fakt, że jest osobą niewidzącą, złożyła do protokołu ustne uzupełnienie wniosku o prawo pomocy. Podała, że dochody przeznaczane na utrzymanie domu (koszty ogrzewania, prądu, gazu, wody, telefonu) wynoszą około 1.000 zł miesięcznie. Dodała, że wnioskodawca jest po wylewie i w związku z tym ponoszą dodatkowe koszty na leki w wysokości około 180 zł miesięcznie, wnioskodawczyni ponosi wydatki na leki w wysokości około 200 zł miesięcznie. Pozostałe środki przeznaczają na żywność. Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić należności sądowych nawet w części (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci). Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja skarżących pozwala na przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie w całości. Wprawdzie uzyskują stałe miesięczne dochody, ale na poziomie, który nie pozwala na poczynienie oszczędności celem ich przeznaczenia na pokrycie kosztów niniejszego postępowania, chociażby w części. Wnioskodawcy wprawdzie posiadają majątek nieruchomy, ale wykorzystują go w celu zaspokojenia swoich potrzeb mieszkaniowych. Skarżący ponoszą także zwiększone wydatki związane z leczeniem schorzeń, na które cierpią. W tym stanie rzeczy przyjąć należy, że wnioskodawcy nie mają możliwości uiszczenia kosztów sądowych nawet w części. Przedstawiona przez wnioskodawców sytuacja finansowa wskazuje, że nie ma też możliwości wygospodarowania środków na pokrycie wolnorynkowego wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Należało, zatem uwzględnić wniosek o prawo pomocy i w tym zakresie. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak we wstępie. /-/ K. Witkowicz-Dwornicka

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło