III SA/Po 1008/13
WyrokWSA w Poznaniu2014-02-12
Skład orzekający: Marzenna Kosewska, Beata Sokołowska, Małgorzata Górecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy samochód nabyty wewnątrzwspólnotowo, który w dokumentach rejestracyjnych (krajowych i zagranicznych) określony jest jako "samochód ciężarowy", powinien być klasyfikowany jako samochód osobowy do celów podatku akcyzowego, jeśli jego zasadnicze przeznaczenie, ustalone na podstawie cech konstrukcyjnych i wyposażenia, wskazuje na przewóz osób?Ratio decidendi
Zasadnicze przeznaczenie pojazdu do przewozu osób lub towarów, decydujące o jego klasyfikacji taryfowej dla celów podatku akcyzowego, ustala się na podstawie całokształtu obiektywnych cech samochodu, w tym jego konstrukcji określonej przez producenta. Dokumenty rejestracyjne wskazujące na "samochód ciężarowy" nie są wiążące dla organów celnych, jeśli inne dowody, takie jak oględziny i specyfikacja producenta, jednoznacznie wskazują na przeznaczenie do przewozu osób.Stan faktyczny
Skarżący nabył wewnątrzwspólnotowo samochód, który w duńskich dokumentach rejestracyjnych został określony jako "samochód ciężarowy". Naczelnik Urzędu Celnego stwierdził powstanie obowiązku podatkowego w podatku akcyzowym, klasyfikując pojazd do pozycji 8703 CN (samochód osobowy). Dyrektor Izby Celnej utrzymał decyzję w mocy, uznając, że pojazd, ze względu na swoje cechy konstrukcyjne i wyposażenie, jest zasadniczo przeznaczony do przewozu osób. Skarżący w skardze domagał się stwierdzenia naruszenia prawa i nieważności decyzji, argumentując, że pojazd jest ciężarowy i powinien być zwolniony z akcyzy na podstawie interpretacji podatkowej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Kosewska Sędziowie WSA Beata Sokołowska WSA Małgorzata Górecka (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Janusz Maciaszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 lutego 2014r. przy udziale sprawy ze skargi J Ś na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P z dnia ... roku nr ... w przedmiocie stwierdzenia powstania obowiązku podatkowego i określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego oddala skargę
| Decyzją z dnia ... 2013 roku Naczelnik Urzędu Celnego w K stwierdził wobec J Ś powstanie obowiązku podatkowego w dniu |
|03.10.2011 r. z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu J z 2003 r. i określił zobowiązanie podatkowe w kwocie 4.436,00 zł. |
|W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że podatnik po nabyciu pojazd nie złożył wymaganej deklaracji i nie uiścił podatku akcyzowego. W|
|ocenie organu zebrana w sprawie dokumentacja, w tym protokół oględzin powyższego pojazdu, jest wystarczającą podstawą do uznania, ze |
|należy go klasyfikować do pozycji 8703 Nomenklatury Scalonej (CN). Posiada on wszelkie cechy pojazdu przeznaczonego zasadniczo do |
|przewozu osób i takim był też w momencie dokonania nabycia wewnątrzwspólnotowego. Nadwozie pojazdu jest bowiem jednobryłowe 5-cio |
|drzwiowe zamknięte. Ponadto z wyceny [...]wynika, że jest to pojazd typu kombi – 5 dzwiowy i 5 miesjcowy. Z oświadczenia firmy A wynika, |
|że sporny pojazd został wyprodukowany jako osobowy. |
|Organ wskazał ponadto, że zakwalifikowanie do pojazdów ciężarowych w oparciu o przepisy Prawa o ruchu drogowym, nie ma wpływu na |
|klasyfikację taryfową według Nomenklatury Scalonej, stosowanej na potrzeby podatku akcyzowego w związku z nabyciem wewnątrzwspólnotowym|
|samochodu. |
|W odwołaniu od tej decyzji zarzucono organowi błędne uznanie spornego pojazdu w dacie jego nabycia za samochód osobowy i niezasadne |
|zastosowanie wobec niego art. 100 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym. Pojazd był nabyty w Danii jako ciężarowy i takie|
|dane widniały w jego duńskim dowodzie rejestracyjnym i karcie pojazdu. Strona miała wystąpić do Dyrektora Izby Skarbowej w P o wydanie |
|interpretacji indywidualnej. |
|Decyzją z dnia ... 2013 r. Dyrektor Izby Celnej w P utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. |
|W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że zasadniczym kryterium klasyfikacji pojazdów samochodowych w nomenklaturze CN jest ich |
|przeznaczenie. Szczególnie istotne w tym względzie jest przeznaczenie określonego pojazdu przez producenta, który tworzy konstrukcję |
|danego pojazdu - zgodnie z odpowiednimi przepisami i normami w tym zakresie, odpowiadającą jego przeznaczeniu. Z kolei użytkownicy |
|samochodów, decydując o sposobie korzystania z nich, mogą dokonywać określonych przeróbek wnętrza, dostosowując je w ten sposób do |
|indywidualnych potrzeb co zasadniczo nie zmienia jednak konstrukcyjnego przeznaczenia tych samochodów. |
|Organ odwoławczy wskazał, że do wykładni zakresu pozycji taryfowych przyczyniają się Noty Wyjaśniające do Zharmonizowanego Systemu |
|Oznaczania i Kodowania Towarów ("Explanatory Notes"), wydane i uaktualnione przez Światową Organizację Celną w Brukseli (inaczej |
|wyjaśnienia do Taryfy Celnej), które można potraktować jako część opisową do Scalonej Nomenklatury (CN). Do jednolitej interpretacji |
|klasyfikacyjnej przyczyniają się także: Noty wyjaśniające do Nomenklatury Scalonej (CN) Wspólnot Europejskich, będące efektem pracy |
|Sekcji Nomenklatury Taryfowej i Statystycznej Komitetu Kodeksu Celnego, przyjmowane przez Komisję Europejską. Noty wyjaśniające do |
|Nomenklatury Scalonej mogą odwoływać się do Not Wyjaśniających do Systemu Zharmonizowanego, jednakże nie zastępują tych ostatnich, |
|uważane są za ich dopełnienie oraz są stosowane w połączeniu z nimi. |
|Ustalenie zasadniczego przeznaczenia samochodu (do przewozu osób bądź towarów) powinno być aktualne na dzień przemieszczenia |
|przedmiotowego samochodu z terytorium państwa członkowskiego na terytorium kraju. Z uwagi jednak na znacznie ograniczone możliwości |
|pozyskania dowodów aktualnych ściśle na dzień przemieszczenia przedmiotowego samochodu na terytorium kraju, organy celne |
|przeanalizowały dowody zarówno sprzed, jak i po tej dacie. |
|Dyrektor Izby Celnej przytoczył i uwzględnił ustalenia poczynione podczas oględzin, w trakcie których opisano budowę i wyposażenie |
|samochodu. Zdaniem organu II instancji cechy pojazdu i jego wyposażenie stwierdzone w trakcie powyższych oględzin jednoznacznie |
|wskazują, że pojazd ten powinien zostać sklasyfikowany jako samochód osobowy objęty pozycją CN 8703 przeznaczony zasadniczo do przewozu|
|osób. Organ odwoławczy uwzględnił również[...] Autoryzowany dealer marki J w Polsce potwierdził, że sporny pojazd był wyprodukowany jako |
|pojazd osobowy. |
|Organ uznał nadto, że nie jest sporne, iż samochód służyć może zarówno do przewozu towarów jak i osób. Natomiast o przyjęciu, że |
|sporny pojazd służy przede wszystkim do przewozu osób a nie towarów przeważyły m. in. następujące cechy: jedna przestrzeń dla |
|kierowcy, pasażerów i towarów, zintegrowane 5 drzwiowe nadwozie, wyposażenie wnętrza przystosowane do przewozu osób, przeszklone panele|
|boczne, wycieraczka szyby tylnej itd. |
|Dyrektor Izby Celnej podkreślił, że stwierdzone w toku postępowania wyjaśniającego cechy pojazdu świadczą o tym, że jego główną funkcją|
|użytkową jest przewóz osób, a możliwość przewożenia towarów stanowi jego funkcję dodatkową, lecz nie przeważającą. Oceny tej dokonano z|
|punktu widzenia istnienia cech dominujących, a nie uzupełniających funkcję podstawową. |
|Związanie sposobem klasyfikacji przyjętej w Nomenklaturze Scalonej uniemożliwiło uwzględnienie przez organy podatkowe zasad |
|klasyfikacji wyrobu (w sprawie pojazdu) dla innych celów np. rejestracji pojazdu w oparciu o przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym. |
|Dane w postaci dowodu rejestracyjnego ( krajowego lub zagranicznego ), zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym itd. nie są |
|wiążące przy ustalaniu klasyfikacji taryfowej spornego towaru, gdyż decydujące w tym zakresie są wyłącznie przepisy z zakresu prawa |
|celnego (Taryfa celna, Noty Wyjaśniające i inne uregulowania prawne). |
|Dyrektor Izby Celnej podkreślił, że Noty Wyjaśniające do HS, jak i Noty Wyjaśniające do CN, choć nie są prawnie wiążące, to |
|przyczyniają się do wykładni zakresu poszczególnych pozycji taryfowych. W ocenie organu odwoławczego możliwość przewożenia towarów, |
|nawet w znacznej ilości, stanowi funkcję dodatkową, a nie przeważającą przedmiotowego pojazdu. Nie można zatem uznać, że jest to |
|samochód ciężarowy. |
|W skardze skierowanej do WSA w Poznaniu strona wniosła o stwierdzenie wydania decyzji II instancji z naruszeniem prawa oraz o |
|stwierdzenie nieważności decyzji organu I instancji. |
|Zdaniem skarżącego nabyty przez niego pojazd winien być zaliczony do pozycji 8704, gdyż służy on przede wszystkim do przewozu towarów. |
|W dacie nabycia był to pojazd ciężarowy, co wynika również z dokumentacji duńskiej dotyczącej pojazdu. Powołano się na interpretację |
|podatkową dotyczącą nabycia pojazdu ciężarowego zwolnionego od podatku akcyzowego. Organy miały naruszyć art. 122 Ordynacji podatkowej.|
|Dyrektor Izby Celnej w P wniósł o oddalenie skargi, powołując się na argumentację podniesioną w uzasadnieniu swojej decyzji. |
| |
|Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, zważył co następuje: |
| |
|Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. |
|Istota sporu w niniejszej sprawie dotyczy tego, czy zakupiony i sprowadzony na terytorium kraju przez skarżącego, w ramach nabycia |
|wewnątrzwspólnotowego, samochód marki J jest pojazdem przeznaczonym zasadniczo do przewozu osób czy też przeznaczonym do transportu |
|towarowego. Ma to bowiem wpływ na ocenę zgodności z prawem zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji uznających, że skarżący jest |
|zobowiązany do uiszczenia podatku akcyzowego z tytułu nabycia tego pojazdu, który zdaniem organów winien być klasyfikowany do pozycji |
|8703. |
|Na podstawie art. 100 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 6.12.2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2009 r., Nr 3, poz. 11 ze zm.) |
|opodatkowaniu akcyzą podlega m.in. nabycie wewnątrzwspólnotowe samochodu osobowego niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju |
|zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. Podatnikami akcyzy od samochodów – zgodnie z art. 102 ust. 1 – są: podmioty dokonujące czynności|
|wskazanych w art. 100 ust. 1 i 2 ustawy. Natomiast obowiązek podatkowy w akcyzie od samochodów – stosownie do art. 101 ust. 2 pkt. 1 |
|ustawy – powstaje w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego z dniem przemieszczenia pojazdu na terytorium RP, jeżeli nabycie prawa |
|rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel nastąpiło przed przemieszczeniem samochodu na terytorium kraju. Jeżeli nie można |
|określić tej daty to dniem powstania obowiązku podatkowego jest dzień, w którym organ stwierdził dokonanie czynności podlegającej |
|opodatkowaniu. Zgodnie natomiast z art. 100 ust. 4 ustawy samochody osobowe to pojazdy samochodowe i pozostałe pojazdy objęte pozycją |
|CN 8703 przeznaczone zasadniczo do przewozu osób, inne niż te objęte pozycją 8702, włącznie z samochodami osobowo-towarowymi (kombi) |
|oraz samochodami wyścigowymi. |
|Z powyższej regulacji wynika, że opodatkowaniu akcyzą z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego podlegają samochody osobowe |
|niezarejestrowane wcześniej na terytorium kraju, przy czym o uznaniu danego pojazdu za samochód osobowy w rozumieniu ustawy o podatku |
|akcyzowym decyduje jego klasyfikacja taryfowa do pozycji 8703 CN i jego zasadnicze przeznaczenie do przewozu osób. Stosownie do art. 3 |
|ust. 1 i 2 ustawy o podatku akcyzowym do celów poboru akcyzy i obowiązku oznaczania znakami akcyzy w imporcie oraz w dostawie i nabyciu|
|wewnątrzwspólnotowym stosuje się klasyfikację wyrobów akcyzowych w układzie odpowiadającym Scalonej Nomenklaturze (CN). Prawidłowej |
|klasyfikacji dokonuje się zgodnie z Ogólnymi Regułami Interpretacji Nomenklatury Scalonej w brzmieniu nadanym rozporządzeniem Komisji |
|WE nr 1549/06 z dnia 17.10.2006 r. zmieniającym załącznik I do rozporządzenia Rady EWG nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i |
|statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej. W myśl reguły I ORINS klasyfikację towarów należy ustalać zgodnie z brzmieniem |
|pozycji i uwag do sekcji i działów. Natomiast zgodnie z brzmieniem pozycji 8703 obejmuje ona pojazdy samochodowe i pozostałe pojazdy |
|mechaniczne przeznaczone zasadniczo do przewozu osób, inne niż te objęte pozycją 8702, włącznie z samochodami osobowo– towarowymi |
|(kombi) oraz samochodami wyścigowymi. Wynika z tego, że o klasyfikacji samochodu do pozycji 8703 decyduje jego zasadnicze przeznaczenie|
|do przewozu osób. |
|Wyłącznie na podstawie przepisów Taryfy celnej wraz z wyjaśnieniami do niej, nie można udzielić odpowiedzi, jakie względy decydują o |
|tym, że samochód jest przeznaczony zasadniczo do przewozu osób albo jest zasadniczo samochodem towarowym określając przeznaczenie |
|pojazdu na użytek klasyfikacji celnej. W szczególności jest to widoczne przy dokonywaniu klasyfikacji samochodów o podwójnym |
|przeznaczeniu, tj. takich którymi można przewozić zarówno osoby jak i towary. Bez wyczerpującej oceny całego zebranego w sprawie |
|materiału dowodowego nie jest zatem możliwe rozstrzygnięcie o zasadniczym przeznaczeniu pojazdu samochodowego, a co za tym idzie o jego|
|prawidłowej klasyfikacji taryfowej (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 kwietnia 2007 r., sygn. akt I GSK 1361/06, |
|baza orzeczeń NSA). |
|Zasadnicze przeznaczenie pojazdu do przewozu osób bądź towarów ustalane jest przy tym na podstawie ogólnego wyglądu i ogółu cech |
|samochodu (zob. wyrok ETS z dnia 06.12.2007 r. w sprawie C-486/06). Dotyczy to obiektywnych cech samochodu pozwalających na |
|stwierdzenie jego zasadniczego przeznaczenia, a więc głównego, dominującego charakteru. Jak słusznie podkreślił Dyrektor Izby Celnej |
|szczególnie istotne w tym względzie jest przeznaczenie określonego pojazdu przez producenta, który tworzy konstrukcję danego pojazdu – |
|zgodnie z odpowiednimi przepisami i normami w tym zakresie, odpowiadającą jego przeznaczeniu. Z kolei użytkownicy samochodów, decydując|
|o sposobie korzystania z nich, mogą dokonywać określonych przeróbek wnętrza, dostosowując je w ten sposób do indywidualnych potrzeb |
|użytkowych, co zasadniczo nie zmienia jednak konstrukcyjnego przeznaczenia tych samochodów. |
|Powyższe wynika również z treści Wyjaśnień do Taryfy celnej – Not wyjaśniających do Zharmonizowanego Systemu Oznaczania i Kodowania |
|Towarów stanowiących załącznik do obwieszczenia Ministra Finansów z dnia 1.06.2006 r. w sprawie wyjaśnień do Taryfy celnej (M. P. Nr |
|86, poz. 880), które zawierają określone cechy charakteryzujące pojazd, pomocne przy określaniu zasadniczego przeznaczenia samochodów, |
|do których organy prawidłowo odwołały się w celu ustalenia zasadniczego przeznaczenia pojazdu. Noty mają zatem subsydiarnie wskazywać |
|jak należy rozumieć pojęcie samochód osobowy. |
|Według wskazanych wyjaśnień w pozycji (8703) określenie "samochody osobowo-towarowe" oznacza pojazdy przeznaczone do przewozu najwyżej |
|9 osób (wraz z kierowcą), których wnętrze może być używane bez zmiany konstrukcji do przewozu zarówno osób, jak i towarów. Klasyfikacja|
|pojazdów mechanicznych objętych niniejszą pozycją (8703) jest wyznaczona przez pewne cechy, które wskazują, że te pojazdy są głównie |
|przeznaczone raczej do przewozu osób, niż do transportu towarów (pozycja 8704). Do tej kategorii pojazdów mechanicznych włączone są te |
|powszechnie znane jako pojazdy "wielozadaniowe" (np. pojazdy typu van, SUV-y (Sports Utility Vehicles), niektóre pojazdy typu pickup). |
|Odnosząc powyższe do okoliczności niniejszej sprawy Sąd stwierdził, że organy dokonały w sposób prawidłowy ustaleń świadczących o tym, |
|że główną funkcją nabytego przez skarżącego wewnątrzwspólnotowo samochodu jest przewóz osób. W toku postępowania podatkowego, w tym w |
|szczególności na podstawie oględzin pojazdu, dokumentacji fotograficznej ustalono, że przedmiotowy samochód został wyprodukowany jako |
|samochód osobowy, czyli w założeniu producenta został przeznaczony zasadniczo do przewozu osób. W dniu oględzin stwierdzono, że pojazd |
|posiada pasy bezpieczeństwa dla drugiego rzędu siedzeń i uchwyty do rąk pasażerów, elektryczne otwieranie szyb, tapicerkę, jednolitą |
|podsufitkę itd. |
|Organ odwoławczy uwzględnił również [...]z którego wynika, że dla standardowej wersji samochodu marki J G wygenerowana wycena o numerze |
|9624 potwierdziła, że został on wyprodukowany jako samochód osobowy i tak też powinien być klasyfikowany ( kombi - 5 miejsc siedzących,|
|wyposażenie typowe dla pojazdów osobowych ). Autoryzowany dealer marki J w Polsce potwierdził, że sporny pojazd był wyprodukowany jako |
|pojazd osobowy. |
|Ewentualne zmiany polegające na przystosowaniu przedmiotowego samochodu do korzystania z niego głównie do przewozu towarów ( |
|wymontowanie tylnego siedzenia, zamontowanie przegrody pomiędzy częścią pasażerską a towarową ) – mogły i mogą mieć charakter |
|krótkotrwały, ale nie spowodowały zmiany zasadniczego przeznaczenia tego samochodu do przewozu osób. |
|W konsekwencji organy podatkowe obu instancji bez naruszenia prawa uznały, że w dniu powstania obowiązku podatkowego, przedmiotowy |
|samochód był zasadniczo przeznaczony do przewozu osób. Przemawiało za tym większość cech pojazdu i jego wyposażenie. |
|Wbrew zarzutom skargi w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej. Organy podatkowe uwzględniły całokształt |
|okoliczności sprawy, w tym dokumenty rejestracyjne złożone przez skarżącego. To natomiast, że organy wyprowadziły z zebranych |
|materiałów dowodowych wnioski dotyczące zasadniczego przeznaczenia pojazdu odmienne od tych, które wskazywała strona skarżąca, nie |
|stanowi o naruszeniu zasady prawdy obiektywnej ani zasady swobodnej oceny dowodów, a także nie uchybia prawidłowemu przeprowadzeniu |
|całego postępowania (art. 122, art. 180 § 1, art. 181, art. 187 § 1, art. 188, , art. 191 i art. 194 § 1 O. p.). |
|Trzeba podkreślić, że organy podatkowe nie kwestionowały zapisów zawartych w przedłożonych przez skarżącego dokumentach zagranicznych i|
|krajowych, w których nabyty przez skarżącego pojazd został określony jako "samochód ciężarowy". Nie mogło to jednak automatycznie, dla |
|celów podatkowych (akcyza) skutkować przyjęciem, że pojazd ten jest samochodem ciężarowym. Na gruncie klasyfikacji taryfowej kluczowe |
|znaczenie przypisano przeznaczeniu samochodu do przewozu osób bądź do przewozu towarów, ustalanemu na podstawie całokształtu |
|okoliczności dotyczących konkretnego samochodu. W niniejszej sprawie powyższe dokumenty zostały wzięte pod uwagę przez organy, jednak w|
|świetle pozostałych okoliczności dotyczących cech i ogólnego wyglądu samochodu, zawarte w tych dokumentach zapisy dotyczące określenia |
|pojazdu jako ciężarowy, nie mogły mieć decydującego znaczenia dla klasyfikacji przedmiotowego samochodu na użytek podatku akcyzowego. |
|W kwestii powołanej podatkowej interpretacji indywidualnej Sąd stwierdził, że nie jest ona wiążąca dla organów podatkowych i nie |
|stanowi źródła powszechnie obowiązującego prawa. Organy podatkowe mogą wobec tego zajmować inne stanowisko prawne, niż stanowisko |
|wyrażone w interpretacji dotyczącej konkretnego stanu faktycznego ( zob. m. in. wyrok WSA we Wrocławiu z 20 maja 2011 r., sygn. akt I |
|SA/Wr 366/11, www.orzeczenia.nsa.gov.pl ). |
|Prawidłowa była zatem klasyfikacja dokonana przez Naczelnika Urzędu Celnego i Dyrektora Izby Celnej samochodu, jako samochodu |
|osobowego, stanowiącego wyrób akcyzowy objęty pozycją CN 8703. |
|W tym stanie rzeczy zarzuty skargi nie mogły być uwzględnione i dlatego Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo |
|o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), orzekł jak w sentencji wyroku. |
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło