III SA/Po 1011/12

Dnia 07 listopada 2012 roku Sebastian Michalski – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 07 listopada 2012 roku wniosków P. B. i M. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi M. B. i P. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2011 roku nr [...] w przedmiocie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego w podatku rolnym, leśnym oraz podatku od nieruchomości za 2012 rok; postanawia 1. odmówić M. B. przyznania prawa pomocy, 2. odmówić P. B. przyznania prawa pomocy. Skarżący M. B. oraz P. B., w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia na zasadach solidarności wpisu od skargi w wysokości 273 zł, wystąpili o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosków wskazali, że są małżeństwem, prowadzą wspólne gospodarstwo domowe, a w ich związku obowiązuje ustrój wspólności majątkowej. Dochód miesięczny brutto rodziny określili na 1.500zł (umowa o pracę Wnioskodawcy). Wskazali również, że posiadają grunty rolne o pow. 7.37ha. Oświadczenia majątkowe Skarżących budziło wątpliwości w świetle: okoliczności znanych z urzędu - sytuacja materialna i rodzinna ujawniona przy okazji rozpoznawania wniosków o prawo pomocy w innych sprawach zawisłych przed tutejszym Sądem (przykładowo: sygn. akt III SA/Po 33/11 oraz III SA/Po 624/11), danych zawartych w bazach internetowych oraz dokumentów zgromadzonych w aktach administracyjnych. Pismem z dnia 25 października 2012 roku Wnioskodawcy zostali zobowiązani do uzupełnienia oświadczeń majątkowych. Na podstawie przekazanych dokumentów, dodatkowych wyjaśnień, a także akt spraw zawisłych przed tutejszym Sądem ustalono, co następuje. M. i P. małżonkowie B. czerpią dochody z trzech źródeł: stosunek pracy Wnioskodawcy (1.500 zł brutto miesięcznie), w ramach zarejestrowanej działalności gospodarczej (36.800 zł średniomiesięcznie za 2012 rok) oraz gospodarstwa rolnego (przychód ze sprzedaży płodów rolnych to 11.700 zł w 2010 roku oraz 19.000 zł w 2011 roku). Dopłaty do działalności rolniczej to około 7.000zł rocznie. Według złożonego oświadczenia, koszty prowadzenia działalności rolniczej za rok 2012 to 12.630 zł. Podkreślić jednak należy, że przychody z gospodarstwa rolnego Wnioskodawcy określili dla areału 7.37ha. Tymczasem, w świetle treści dokumentów zgromadzonych w aktach administracyjnych, Skarżący prowadzą gospodarstwo rolne o łącznej pow. 52.5452ha. Do Wnioskodawców należy także las o pow. 4.7ha Poza nieruchomościami rolnymi do Wnioskodawców należą stacja benzynowa w [...] (nieczynna od 2010 roku, obciążona hipoteką), stacja benzynowa w [...] (oddana w dzierżawę, obciążona hipoteką) oraz stacja kontroli pojazdów w [...] (oddana w dzierżawę, obciążona hipoteką). Zgodnie z zaskarżoną decyzją podstawa opodatkowania w zakresie podatku od nieruchomości obejmuje budynki pozostałe o pow. 664,48mkw, budynki mieszkalne o pow. 27,80mkw, grunty pozostałe o pow. 47,95mkw oraz nieużytki o pow. 16.043,00mkw. Wnioskodawcy posiadają następujące ruchomości: samochód Volkswagen Transporter z 1997 roku (wartość około 15.000 zł, obciążony zastawem bankowym), ciągnik Białoruś, samochód Volkswagen Caddy z 2008 roku (zakupiony na kredyt, do spłaty pozostało osiem rat, wartość rynkową pojazdu określono na około 35.000 zł), samochód Mercedes Klasy S 600 z 1994 roku (wartość rynkowa została określona na około 15.000 zł) oraz samochód Volkswagen Tiguan z 2009 roku (zakupiony na kredyt do spłaty pozostały 23 raty, wartość rynkową pojazdu określono na około 60.000 zł). Wnioskodawca oświadczył, że przeciwko niemu prowadzone są postępowania egzekucyjne na łączną kwotę prawie 590.000 zł. Według oświadczenia, egzekucja została skierowana do rachunków bankowych oraz wierzytelność. Ustanowione zostały także hipoteki przymusowe i zastawy skarbowe. Należności egzekwowane na rzecz urzędu skarbowego (około 66.000 zł) spłacane są w układzie ratalnym. Wnioskodawca oświadczył, że posiada zobowiązania kredytowe na łączną kwotę około 370.000 zł. Według przedstawionego zestawienia wysokość obciążeń miesięcznych (suma rat kredytowych) wynosi około 7.600 zł. Wysokość obciążeń miesięcznych z tytułu leasingu to 2.202 zł. Należności w kwocie 103.703,54 zł "są wymagalne natychmiast". Koszty utrzymania miesięcznego rodziny zostały określone na kwotę 2.380 zł miesięcznie. Odnośnie podmiotu "A" Sp. z o.o. wyjaśniono, że Wnioskodawca jest prokurentem tego przedsiębiorcy, 100% udziałów Spółki należy do synów wnioskodawcy oraz, że Spółka wynajmuje od Wnioskodawcy pomieszczenia stacji diagnostycznej oraz pomieszczenia biurowe za kwotę 5.162 zł netto miesięcznie. Podkreślić jednak należy, że utworzenie podmiotu gospodarczego "A" Sp. z o.o. (porównując przychody za rok 2010 z przychodami za rok 2009), zbiega się z umniejszeniem przychodów osobistych Wnioskodawców osiąganych z pozarolniczej działalności gospodarczej o 2.080.926,82zł (postanowienie dotyczące prawa pomocy wydane w sprawie prowadzonej pod sygn. akt III SA/Po 33/11). Na dzień rozpoznania wniosków w Wydziale III tutejszego Sądu toczą się (nie zostały zakończone w pierwszej instancji) trzy postępowania ze skarg Wnioskodawców. Łączna kwota wpisów od skarg w tych spraw wynosi 2.005 zł. Sytuacja rodzinna i majątkowa Wnioskodawców nie uzasadnia stanowiska, że uiszczenie kosztów sądowych związanych z rozpoznaniem niniejszej skargi spowoduje zachwianie ich sytuacji materialnej i bytowej w taki sposób, iż nie będą oni w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Majątek zgromadzony przez Wnioskodawców oraz ujawnione przychody w sposób jednoznaczny wykluczają ich z grona osób uprawnionych do uzyskania wsparcia w formie prawa pomocy. Ujemny wynik finansowy z pozarolniczej działalności gospodarczej, istnienie zobowiązań kredytowych, czy wszczęcie postępowań egzekucyjnych, na gruncie niniejszej sprawy, nie jest wystarczające dla przyjęcia stanowiska, że Skarżący nie posiadają możliwości zgromadzenia środków finansowych na uiszczenie kosztów sądowych. W tym zakresie wskazać należy, że przychody tylko z pozarolniczej działalności gospodarczej (bez przychodu z gospodarstwa rolnego oraz wynagrodzenia za pracę) za dziewięć miesięcy bieżącego roku wynoszą 36.800 zł średniomiesięcznie. Tylko te przychody przewyższają obciążenia z tytułu kosztów sądowych, deklarowanych kosztów utrzymania koniecznego oraz ujawnionych miesięcznych obciążeń kredytowych. Wnioskodawcy nie wykazali, iż środki egzekucyjne zastosowane w postępowaniach egzekucyjnych, wykluczają możliwości zrealizowania obowiązku zapłaty kosztów sądowych. Pomimo wezwania Skarżący nie udokumentowali, że zastosowane środki egzekucyjne są skuteczne oraz w jakim zakresie. W szczególności Skarżący nie wykazali, że egzekucja została skierowana do czynnych rachunków bankowych (nie wykonano wezwania w zakresie przedłożenia wyciągów z czynnych rachunków bankowych). Z przedłożonych dokumentów nie wynika, że skierowanie egzekucji do wierzytelności przypadających Skarżącemu, ma ten skutek, iż kwota pozostająca w dyspozycji Wnioskodawców (kwota wolna od egzekucji) nie wystarcza na pokrycie deklarowanych kosztów utrzymania koniecznego oraz kosztów prowadzonych postępowań sądowych. Podkreślić przy tym należy, że zaległości na rzecz urzędu skarbowego, które Wnioskodawcy wskazali, jako należności egzekwowane, są spłacane w układzie ratalny (Wnioskodawcy nie przedłożyli żadnych dokumentów dotyczących układu ratalnego). Z kolei ustanowienie hipoteki przymusowej czy zastawu skarbowego nie prowadzi do ograniczenia aktualnych zdolności płatniczych. Uznać zatem należy, że Wnioskodawcy nie wykazali, że osiągane przez nich przychody są w ogóle uszczuplane, ewentualnie w jakim zakresie są uszczuplane, przez prowadzone postępowania egzekucyjne. Jeśli nieznana pozostaje wysokość kwot pobranych od Wnioskodawców poprzez realizację środków egzekucyjnych, to nie można stwierdzić czy i w jakim rozmiarze, prowadzone postępowania egzekucyjne ograniczają możliwości płatnicze wynikające z posiadanych przychodów. Wnioskodawcy nie przedłożyli żadnych dokumentów (w szczególności wyciągów z czynnych rachunków bankowych), które nakazywałyby przyjąć, że środki finansowe pozostające w ich faktycznej dyspozycji (faktyczne obroty finansowe) kształtują się na innym poziomie niż ten określony w dokumentacji rachunkowej prowadzonej dla zarejestrowanej działalności gospodarczej. Wskazać również należy, że w świetle treści dokumentów zgromadzonych w aktach administracyjnych wysokość przychodu z gospodarstwa rolnego nie uwzględnia rzeczywistego rozmiaru działalności rolniczej. Wnioskodawcy określili przychody dla gospodarstwa rolnego o pow. 7.37ha, a w świetle treści akt administracyjnych prowadzą gospodarstwo rolne o pow. ponad 52ha gruntów rolnych. Z kolei wysokość wydatków uwidaczniana w kosztach pozarolniczej działalności gospodarczej nie wskazuje na ograniczenie możliwości płatniczych Wnioskodawców do granic zabezpieczenia minimum socjalnego. Przedmiotowe wydatki za dziewięć miesięcy tego roku wyniosły średniomiesięcznie 43.730,37 zł. Przy czym Wnioskodawcy ponoszą także koszty prowadzenia działalności rolniczej. W tym stanie rzeczy dla oceny zdolności do uiszczenia kosztów sądowych przyjąć należało, że realizowane przez Wnioskodawców wydatki obrazują wysokość środków pozostających w ich dyspozycji, czyli środków, które nie podlegają egzekucji, a przez to mogą zostać przeznaczone także na koszty sądowe w myśl zasady równoważnego traktowania powinności finansowych. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 §1 pkt 2 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270), orzeczono jak w sentencji postanowienia.