III SA/Po 1018/22

WyrokWSA w Poznaniu2023-03-31

Skład orzekający: Mirella Ławniczak, Walentyna Długaszewska, Arkadiusz Skomra

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, stwierdzając uchybienie przez stronę terminu do zawiadomienia o nabyciu pojazdu w okresie stanu epidemii COVID-19, powinien zastosować przepisy ustawy COVID-19 dotyczące przywrócenia terminu, zanim nałoży karę pieniężną?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, stwierdzając uchybienie przez stronę terminu do zawiadomienia o nabyciu pojazdu w okresie stanu epidemii COVID-19, powinien zastosować przepisy art. 15zzzzzn˛ ustawy COVID-19, zawiadamiając stronę o uchybieniu terminu i wyznaczając jej 30-dniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, zanim podejmie decyzję o nałożeniu kary pieniężnej. Zaniechanie tego obowiązku stanowi istotne naruszenie przepisów K.p.a. i P.r.d.
Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta nakładającą karę pieniężną na spółkę za niezawiadomienie w terminie 30 dni o nabyciu pojazdu. Spółka nabyła pojazd w lutym 2021 r., a zawiadomiła organ w marcu 2021 r. Skarżąca spółka zarzuciła naruszenie przepisów K.p.a. i ustawy COVID-19, wnosząc o uchylenie decyzji. Organ administracji nie zastosował przepisów ustawy COVID-19 dotyczących przywrócenia terminu.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P. i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 31 marca 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak (spr.) Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Asesor sądowy WSA Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 31 marca 2023 roku sprawy ze skargi B. Sp. z o.o. w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 22 sierpnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązku zawiadomienia o nabyciu pojazdu w przewidzianym terminie I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia 15 kwietnia 2022 r. nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej kwotę 207 (dwieście siedem) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną decyzją z 22 sierpnia 2022 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania [...] sp. z o.o. z siedzibą w P. (dalej: strona, skarżąca) od decyzji Prezydenta Miasta P. z 15 kwietnia 2022 r. w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązku zawiadomienia o nabyciu pojazdu, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało w następującym stanie faktycznym. W dniu 9 lutego 2021 r. strona nabyła pojazd marki [...] nr rejestracyjny [...] O powyższym organ został zawiadomiony, przez stronę, w dniu 17 marca 2021 r. Prezydent Miasta P. ww. decyzją z 15 kwietnia 2022 r., działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm. zwanej "K.p.a."), art. 78 ust. 2 pkt 1, art. 140n ust. 1 oraz art. 140mb ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2021 r. poz. 450 ze zm. zwanej "P.r.d."), nałożył karę pieniężną w wysokości 300 zł za naruszenie obowiązku zawiadomienia, w przewidzianym terminie, o nabyciu przedmiotowego pojazdu. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ II instancji, powołując się na przepisy art. 78 ust. 2 pkt 1 i art 140 mb pkt 2 P.r.d. wskazał, że strona przekroczyła 30-dniowy termin do zawiadomienia o nabyciu pojazdu. Powyższe stanowi okoliczność bezsporną. W związku z niedopełnieniem przez stronę wskazanego obowiązku zaistniała przesłanka do nałożenia kary pieniężnej. Organ, powołując się na treść przepisów art. 31i ust. 1 oraz art. 31ia ust. 1 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 zwanej "ustawą COVID-19") wskazał, że żaden z ww. przepisów nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu [...] sp. z o.o. z s. w P., zastępowana przez zawodową pełnomocnik, wniosła o uchylenie obu decyzji wydanych w sprawie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Pełnomocnik zarzuciła naruszenie następujących przepisów: - art. 15 zzzzzn2 ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych poprzez jego niezastosowanie - art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1, art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 189a § 1 w zw. z art. 189f § 1-3 K.p.a. poprzez zaniechanie wyjaśnienia okoliczności mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy i uznanie, że nie zachodzą podstawy do odstąpienia od wymierzenia skarżącej kary administracyjnej, - art. 189a w zw. z art. 189f § 1-3 K.p.a. poprzez zaniechanie ustalenia przesłanek, o których mowa w tym przepisie mimo, iż w sprawie zachodziły podstawy do odstąpienia od wymierzenia skarżącej kary administracyjnej. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji jest przepis art. 140mb pkt 2 P.r.d., zgodnie z treścią którego, kto będąc właścicielem pojazdu zarejestrowanego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wbrew przepisowi art. 78 ust. 2 pkt 1 P.r.d., nie zawiadamia starosty o nabyciu lub zbyciu pojazdu, podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 do 1000 zł. Wskazany przepis art. 78 ust. 2 pkt 1 P.r.d., nakłada na właściciela pojazdu zarejestrowanego obowiązek zawiadomienia starosty o nabyciu lub zbyciu pojazdu w terminie nieprzekraczającym 30 dni. Ustalony w niniejszej sprawie stan faktyczny był bezsporny. Skarżąca przyznała, że obowiązek zawiadomienia o nabyciu pojazdu nie został dopełniony w terminie, powołując się na epidemię COVID-19 oraz na zmiany przepisów w zakresie terminu na zawiadomienie organu o zbyciu pojazdu. Organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji powołał się na przepisy art. 31i ust. 1 oraz art. 31ia ustawy COVID-19 wskazując, że nie znajdują one zastosowania w niniejszej sprawie. Organ pominął jednak przepis art.15zzzzzn˛ ustawy COVID-19, zgodnie z którym, w przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii, ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów: 1) od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed organem administracji publicznej, 2) do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki, 3) przedawnienia, 4) których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie, 5) zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony, 6) do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju – organ administracji publicznej zawiadamia stronę o uchybieniu terminu. Zgodnie z przepisem art. 15zzzzzn˛ ust. 2 ustawy COVID-19 w zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, organ administracji publicznej wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. W myśl natomiast art. 15zzzzzn˛ ust. 3 ustawy COVID-19 w przypadku, o którym mowa w art. 58 § 2 K.p.a. prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w terminie 30 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Powyższa regulacja odnosi się do zdarzeń, które nastąpiły w okresie obowiązywania epidemii COVID-19. Stan epidemii został ogłoszony 20 marca 2020 r. na mocy rozporządzenia Ministra Zdrowia z 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz. U. z 2020, poz. 491 ze zm.) i trwał do 16 maja 2022 r., w związku z jego odwołaniem, na mocy rozporządzenia Ministra Zdrowia z 12 maja 2022 r. w sprawie odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz. U. z 2022 r. poz. 1027). Powyższy przepis znajduje zastosowanie również w przypadku uchybienia terminowi przewidzianemu w art. 78 ust. 2 pkt 1 P.r.d., który jest terminem zawitym, w przypadku niezachowania którego, następują ujemne skutki dla strony, w postaci nałożenia kary pieniężnej przewidzianej w art. 140mb pkt 2 P.r.d. Stwierdzając zatem uchybienie przez skarżącą 30-dniowego terminu dotyczącego zgłoszenia nabycia pojazdu – organ powinien w pierwszej kolejności zawiadomić stronę o tym uchybieniu i wyznaczyć jej 30 - dniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Spełnienie wyżej wskazanego obowiązku miało istotne znaczenie, zważywszy na argumentację skarżącej dotyczącą okoliczności, które także powinny być przedmiotem rozważań organu tj. często zmieniające się przepisy w trakcie trwania pandemii COVID-19. Powyższe działania nie zostały jednak przez organ podjęte, przez co doszło do istotnego naruszenia art. 7, art. 8 § 1 oraz art. 9 K.p.a. Wskazane powyżej zaniechanie organu nie tylko stanowi uchybienie spoczywającego na nim obowiązku należytego informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania (art. 9 zd. 1 K.p.a.), ale również jest to naruszenie obowiązku prowadzenia postępowania administracyjnego w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej (art. 8 § 1 K.p.a.). Ewentualne przywrócenie wskazanego terminu spowoduje bowiem, że skarżącej nie będzie można przypisać naruszenia art. 78 ust. 2 pkt 1 P.r.d. Wobec powyższego przedwczesne byłoby odnoszenie się przez Sąd do zarzutów skargi. Dopiero jednoznaczne wykazanie, że skarżąca co do zasady powinna ponieść odpowiedzialność z art. 140mb pkt 2 P.r.d., co nie nastąpiło w kontrolowanej sprawie, pozwoli na dalsze rozważenie kwestii merytorycznych. Konieczne zatem pozostaje, zgodnie z art. 15zzzzzn˛ ust. 2 ustawy COVID-19, otwarcie skarżącej terminu do wystąpienia z wnioskiem o przywrócenie terminu z art. 78 ust. 2 pkt 1 P.r.d. i w przypadku złożenia takiego wniosku, rozstrzygnięcie w sprawie przywrócenia terminu. Ponownie rozpatrując sprawę organ administracji zastosuje się do oceny prawnej zawartej w niniejszym uzasadnieniu i wynikającej z niej wskazań do dalszego postępowania. Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z 30 sierpnia 2022 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm. dalej P.p.s.a.) w związku z art. 135 P.p.s.a., orzekł jak w pkt I sentencji wyroku. Sąd w pkt II sentencji wyroku, na podstawie art. 200 w z zw. z art. 205 § 1 P.p.s.a. oraz § 2 pkt 1 w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. poz. 1800) zasądził od organu na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania w łącznej kwocie 207 zł jako sumę pobranego wpisu od skargi (100 zł), stawki wynagrodzenia pełnomocnika (90 zł) oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa (17 zł).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło