III SA/Po 1034/15
WyrokWSA w Poznaniu2016-04-27
Skład orzekający: WSA Walentyna Długaszewska, WSA Marzenna Kosewska, WSA Małgorzata Górecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przedsiębiorca transportowy ponosi odpowiedzialność za naruszenia przepisów dotyczących czasu pracy kierowców i czasu odpoczynku, nawet jeśli kierowca został już ukarany mandatem karnym za to samo naruszenie?Ratio decidendi
Przedsiębiorca transportowy ponosi obiektywną odpowiedzialność za naruszenia przepisów o transporcie drogowym, niezależnie od odpowiedzialności kierowcy za wykroczenie drogowe. Kara pieniężna nałożona na przedsiębiorcę nie jest karą za wykroczenie drogowe, a sankcją administracyjną za naruszenie obowiązków wynikających z ustawy o transporcie drogowym.Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na spółkę karę pieniężną za naruszenia przepisów o transporcie drogowym, w tym skrócenie czasu odpoczynku, przekroczenie czasu prowadzenia pojazdu i udostępnienie niepełnych danych. Główny Inspektor Transportu Drogowego, rozpatrując odwołanie, uchylił częściowo pierwszą decyzję i nałożył nową karę, obniżając jej wysokość. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając m.in. błędne zastosowanie przepisów i naruszenie zasad postępowania. WSA oddalił skargę, uznając zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 27 kwietnia 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Sędziowie WSA Marzenna Kosewska (spr.) WSA Małgorzata Górecka Protokolant: st. sekr. sąd. Janusz Maciaszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2016 roku przy udziale sprawy ze skargi P. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w ... na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia ... w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oddala skargę
W. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia 30 kwietnia 2014 r., nr [...], działając na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r., poz. 1414 z późn. zm.; dalej: "u.t.d."), nałożył na "Przedsiębiorstwo Komunikacji Samochodowej w G. sp. z o.o." karę pieniężną w wysokości [...] zł.
W uzasadnieniu organ administracyjny wskazał, że w dniach od 17 grudnia 2013r. do 23 stycznia 2014 r. przeprowadzono kontrolę spółki w zakresie spełniania przez nią obowiązków wynikających z przepisów o transporcie drogowym oraz o czasie pracy kierowców. Okres objęty kontrolą stanowił przedział czasowy od dnia 1 sierpnia 2013 r. do dnia 31 października 2013 r. W okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli spółka zatrudniała średnio 41 kierowców, którzy wykonywali przewozy na rzecz przedsiębiorcy. Organ stwierdził naruszenia prawa polegające na: skróceniu dziennego czasu odpoczynku, skróceniu tygodniowego czasu odpoczynku, przekroczeniu maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy oraz udostępnieniu podczas kontroli w przedsiębiorstwie niepełnych danych o okresach aktywności kierowcy. W rezultacie tych uchybień organ wszczął postępowanie administracyjne i orzekł względem strony karę pieniężną w wysokości ustalonej na podstawie załącznika nr [...] do ut.d., lp. 5.2, lp. 5.3, lp. 5.4, lp. 6.3.9.
W odwołaniu od powyższej decyzji spółka wniosła o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania. Strona zakwestionowała ustalenia organu pierwszej instancji dotyczące: przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy przez kierowcę B. W., skrócenia dziennego czasu odpoczynku przez kierowców D. M. i J. S.. Strona załączyła do odwołania oświadczenie pracowników spółki, kserokopie tarcz tachografu oraz asygnatę rozchodową zbiorczą.
Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia 31 lipca 2015 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.; dalej: "k.p.a."), art. 4 pkt 22 lit. h, art. 92a ust. 1 i ust. 2 u.t.d.; art. 4, art.7, art. 8, art. 10 rozporządzenia (WE) Parlamentu Europejskiego i Rady nr 561/2006 z dni 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz.Urz. UE L 102 z 11.04.2006), art. 34 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz.Urz. UE L nr 60, str. 1), uchylił decyzję W. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 30 kwietnia 2014 r. i nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości [...] zł.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż obniżenie wymiaru kary za stwierdzone naruszenia prawa przez organ odwoławczy wyniknęło z ustalenia, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie pozwalał przyjąć, iż kierowca D. M. zakończył odpoczynek o godz. 5:41 dnia 2 października 2013 r. czasu UTC+1. Tym samym nie istniały podstawy do stwierdzenia, że kierowca ten skrócił dzienny czas odpoczynku o 33 minuty. W związku z tym organ drugiej instancji nie nałożył na stronę kary pieniężnej w wysokości [...] zł za naruszenie polegające na skróceniu dziennego czasu odpoczynku przy wykonywaniu przewozu drogowego (lp. 5.3.1 i 5.3.2 załącznika nr [...] do u.t.d.).
Organ odwoławczy nie zgodził się natomiast z pozostałymi zarzutami odwołania Według organu, kierowca B. W. przekroczył dopuszczalny czas pracy, prowadząc pojazd bez przerwy przez 5 godzin i 1 minutę w okresie od 10:32 do 17:29 dnia 5 września 2013 r. Kierowca na rewersie tarczy tachografu nie dokonał żadnego zapisu wskazującego na nieprowadzenie pojazdu w czasie od 12:00 do 13:35, nie potwierdził również tej okoliczności za pomocą ręcznego wpisu na rewersie wykresówki. Stąd zdaniem organu złożone przez stronę oświadczenie oraz kserokopia karty drogowej nie stanowiły podstawy do zweryfikowania w.w. danych.
W odniesieniu do naruszenia w postaci skrócenia dziennego czasu odpoczynku przez J. S. w dniach 24 i 25 października 2013 r., organ nie dopatrzył się przesłanek do odstąpienia od wymierzenia kary za stwierdzone naruszenie. We wskazanym okresie kierowca ten odebrał nieprzerwany odpoczynek w wymiarze 6 godz. i 45 min, zamiast 9 godzin. Przedsiębiorca nie przedstawił przeciwdowodu na tą okoliczność.
Organ drugiej instancji stwierdził również, iż skarżąca nie wykazała, by zaistniały w niniejszej sprawie przesłanki egzoneracyjne z art. 92b lub 92c ustawy u.t.d. Stąd jako podmiot wykonujący przewóz drogowy, zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 92a ust. 1, ciąży na niej odpowiedzialność za wskazane przez organ odwoławczy uchybienia.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego spółka z o.o. "Przedsiębiorstwo Komunikacji Samochodowej w G." wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji bezpośrednio jej poprzedzającej, zarzucając zaskarżonej decyzji:
I. naruszenie przepisów prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, poprzez błędne zastosowanie art. 4 pkt. 7, 9 i 22, art. 5 ust. 1, art. 92a ust. 1, 2 i 6 u.t.d. oraz lp. 5.2, 5.2.1, 5.2.2, 5.3, 5.3.1 i 5.3.2 załącznika nr 3 do tej ustawy oraz art. 7 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. – polegające na uznaniu, iż pracownicy skarżącego J. S. oraz B. W. przekroczyli maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy oraz uznaniu, że w stosunku do kierowcy J. S. nastąpiło skrócenie czasu odpoczynku, w sytuacji gdy stan faktyczny sprawy oraz zgromadzony materiał dowodowy wskazują, że przekroczenie czasu pracy, jak również skrócenie dziennego czasu odpoczynku, nie miało miejsca;
II. naruszenie przepisów prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, poprzez błędne niezastosowanie art. 92c ust. 1 pkt2 u.t.d., polegające na ukaraniu skarżącego karą na dostrzeżone naruszenie w postaci skrócenia dziennego czasu odpoczynku przez kierowcę J. S. w dniach 24.10.2013 r. i 25.10.2013 r., w sytuacji gdy za to naruszenie kierowca został już wcześniej ukarany mandatem karnym, a co za tym idzie, zgodnie ze wskazanym przepisem, kara nie powinna być nałożona por Az drugi za to samo naruszenie;
III. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na zebraniu, rozpatrzeniu oraz dokonaniu przez organ oceny materiału dowodowego wbrew regułom wynikającym z art. 7, art. 8, art. 77 §1 i art. 80 k.p.a., w szczególności poprzez wyciągnięcie błędnych, nielogicznych i odmiennych wniosków niż te, które wynikając z zebranego w sprawie materiału dowodowego.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego uznał zarzuty skargi za bezzasadne i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego ani procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.
Zgodnie z treścią art. 92a ust.1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r., poz. 1414 z późn. zm.; dalej: "u.t.d."), podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od [...] złotych do [...] złotych za każde naruszenie. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1, oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy.
Zgodnie z treścią art. 4 pkt.22 ppkt. a) i h) u.t.d., obowiązki lub warunki przewozu drogowego oznaczają obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy oraz rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz.Urz. UE nr 370 poz.8 z późn. zm.), które były właściwe dla oceny przedmiotowego (1 sierpnia 2013 r. do dnia 31 października 2013 r.). Jak słusznie wskazał organ odwoławczy, przepis art. 34 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz.Urz. UE L nr 60, str. 1) wszedł w życie w dniu 2 marca 2015 r. – stąd nie znajdował w niniejszej sprawie zastosowania.
W rozpoznawanej sprawie skarżąca spółka została ukarana za cztery następujące naruszenia przepisów w zakresie transportu drogowego:
1. skrócenie dziennego czasu odpoczynku,
2. skrócenie tygodniowego czasu odpoczynku,
3. przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy,
4. udostępnienie podczas kontroli w przedsiębiorstwie niepełnych danych o okresach aktywności kierowcy.
Jeżeli chodzi o przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy, to podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz.Urz. UE nr 102 poz.1). Zgodnie z treścią art. 7 wymienionego rozporządzenia, po okresie prowadzenia pojazdu trwającym cztery i pół godziny kierowcy przysługuje ciągła przerwa trwająca co najmniej czterdzieści pięć minut, chyba że kierowca rozpoczyna okres odpoczynku. Przerwę tę może zastąpić przerwa długości co najmniej 15 minut, po której nastąpi przerwa długości co najmniej 30 minut, rozłożone w czasie w taki sposób, aby zachować zgodność z przepisami akapitu pierwszego.
W myśl art. 12 wymienionego rozporządzenia, pod warunkiem, że nie zagraża to bezpieczeństwu drogowemu oraz umożliwia osiągnięcie przez pojazd odpowiedniego miejsca postoju, kierowca może odstąpić od przepisów art. 6-9 w zakresie niezbędnym dla zapewnienia bezpieczeństwa osób, pojazdu lub ładunku. Kierowca wskazuje powody takiego odstępstwa odręcznie na wykresówce urządzenia rejestrującego lub na wydruku z urządzenia rejestrującego, albo na planie pracy najpóźniej po przybyciu do miejsca pozwalającego na postój.
Natomiast jeżeli chodzi o skrócenie dziennego czasu odpoczynku, podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy w.w. rozporządzenia nr 561/2006. W myśl art. 4 pkt g) wymienionego rozporządzenia, "dzienny okres odpoczynku" oznacza dzienny okres, w którym kierowca może swobodnie dysponować swoim czasem i obejmuje "regularny dzienny okres odpoczynku" lub "skrócony dzienny okres odpoczynku"; "regularny dzienny okres odpoczynku" oznacza nieprzerwany odpoczynek trwający co najmniej 11 godzin. Alternatywnie, regularny dzienny okres odpoczynku można wykorzystać w dwóch częściach, z których pierwsza musi nieprzerwanie trwać co najmniej 3 godziny a druga co najmniej 9 godzin; "skrócony dzienny okres odpoczynku" oznacza nieprzerwany odpoczynek trwający co najmniej 9 godzin, ale krócej niż 11 godzin.
W myśl art. 4 pkt. h.) wymienionego rozporządzenia, "tygodniowy okres odpoczynku" oznacza tygodniowy okres, w którym kierowca może swobodnie dysponować swoim czasem i obejmuje "regularny tygodniowy okres odpoczynku" lub "skrócony tygodniowy okres odpoczynku"; "regularny tygodniowy okres odpoczynku" oznacza odpoczynek trwający co najmniej 45 godzin; "skrócony tygodniowy okres odpoczynku" oznacza odpoczynek trwający krócej niż 45 godziny, który można, na warunkach ustalonych w art. 8 ust. 6, skrócić do nie mniej niż 24 kolejnych godzin. Tygodniowy okres odpoczynku rozpoczyna się nie później niż po zakończeniu sześciu okresów 24 godzinnych licząc od końca poprzedniego tygodniowego okresu odpoczynku.
Zgodnie z treścią art. 8 ust.1 rozporządzenia kierowca korzysta z dziennego i tygodniowego okresu odpoczynku. W myśl art. 8 ust.2–5 w.w. rozporządzenia, w każdym 24-godzinnym okresie po upływie poprzedniego dziennego okresu odpoczynku lub tygodniowego okresu odpoczynku kierowca musi wykorzystać kolejny dzienny okres odpoczynku. Dzienny okres odpoczynku może zostać przedłużony do rozmiarów regularnego lub skróconego tygodniowego okresu odpoczynku. Kierowca może mieć najwyżej trzy skrócone dzienne okresy odpoczynku pomiędzy dwoma tygodniowymi okresami odpoczynku. Na zasadzie odstępstwa od wskazanej reguły, w ciągu 30 godzin od zakończenia dziennego lub tygodniowego okresu odpoczynku, kierowca należący do kilkuosobowej załogi musi skorzystać z kolejnego dziennego okresu odpoczynku trwającego co najmniej 9 godzin. W myśl art.8 ust. 8 jeżeli kierowca dokona takiego wyboru, dzienne okresy odpoczynku i skrócone tygodniowe okresy odpoczynku poza bazą można wykorzystywać w pojeździe, o ile posiada on odpowiednie miejsce do spania dla każdego kierowcy i pojazd znajduje się na postoju.
Zgodnie z treścią art.8 ust. 6 rozporządzenia, w ciągu dwóch kolejnych tygodni kierowca wykorzystuje co najmniej: dwa regularne tygodniowe okresy odpoczynku lub jeden regularny tygodniowy okres odpoczynku i jeden skrócony tygodniowy okres odpoczynku trwający co najmniej 24 godziny. Skrócenie to należy jednak skompensować równoważnym odpoczynkiem wykorzystanym jednorazowo przed końcem trzeciego tygodnia następującego po danym tygodniu.
Z kolei odnosząc się do ustaleń organu w zakresie udostępnienia przez skarżącą podczas kontroli w przedsiębiorstwie niepełnych danych o okresach aktywności kierowcy, należy wyjaśnić, że podstawą prawną rozstrzygnięcia organu stanowiły przepisy rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. Zgodnie z treścią art. 14 ust. 2 tego rozporządzenia, przedsiębiorstwo przechowuje wykresówki i wydruki w każdym przypadku sporządzenia wydruków zgodnie z art. 15 ust. 1, w porządku chronologicznym oraz czytelnej formie, przez co najmniej rok po ich użyciu oraz wydaje ich kopie zainteresowanym kierowcom, na ich wniosek. Przedsiębiorstwo wydaje także zainteresowanym kierowcom na ich wniosek kopie danych wczytanych z kart kierowców oraz ich wydruki na papierze. Wykresówki, wydruki, oraz wczytane dane okazuje się lub doręcza na żądanie każdego upoważnionego funkcjonariusza służb kontrolnych. W myśl art. 15 ust.2 wymienionego rozporządzenia kierowcy stosują wykresówki lub karty kierowcy w każdym dniu, w którym prowadzą pojazd, począwszy od momentu, w którym go przejmują. Nie wyjmuje się wykresówki lub karty kierowcy z urządzenia przed zakończeniem dziennego okresu pracy, chyba że jej wyjęcie jest dopuszczalne z innych powodów. Wykresówka lub karta kierowcy nie może być używana przez okres dłuższy niż ten, na który jest przeznaczona.
Jeżeli w wyniku oddalenia się od pojazdu kierowca nie jest w stanie używać urządzeń zainstalowanych w pojeździe, to okresy, o których mowa w ust. 3 tiret drugie lit. b), c) i d):
a) jeśli pojazd wyposażony jest w urządzenie rejestrujące zgodnie z załącznikiem I – wprowadza się na wykresówkę, ręcznie, w drodze automatycznej rejestracji lub innym sposobem, czytelnie i nie brudząc karty; lub
b) jeśli pojazd wyposażony jest w urządzenie rejestrujące zgodnie z załącznikiem IB – wprowadza się na kartę kierowcy przy użyciu urządzenia do ręcznego wprowadzania danych, w jakie wyposażone jest urządzenie rejestrujące.
Jeśli pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące zgodnie z załącznikiem IB jedzie więcej niż jeden kierowca, kierowcy ci upewniają się, że ich karty kierowcy zostały włożone w odpowiednie otwory tachografu. Kierowcy uzupełniają odpowiednio wykresówki lub karty kierowcy, jeżeli w pojeździe znajduje się więcej niż jeden kierowca, w taki sposób, aby informacje, określone w załączniku I rozdziale II pkt 1-3, były zapisywane na wykresówce lub karcie kierowcy prowadzącego pojazd.
Zgodnie z treścią art. 15 ust.6 rozporządzenia, urządzenia rejestrujące określone w załączniku I muszą być tak skonstruowane, aby w razie potrzeby upoważniony funkcjonariusz służb kontrolnych mógł po ich otwarciu odczytać zarejestrowane dane dotyczące okresu dziewięciu godzin poprzedzających moment rozpoczęcia kontroli, bez trwałego zniekształcenia, uszkodzenia lub zabrudzenia wykresówki. Ponadto urządzenie powinno być tak skonstruowane, aby bez otwierania obudowy możliwe było sprawdzenie, że dokonywana jest rejestracja danych. W myśl art. 15 ust. 7 rozporządzenia:
a) jeśli kierowca prowadzi pojazd wyposażony w urządzenie rejestrujące zgodnie z załącznikiem 1, kierowca ten musi być w stanie okazać, na każde żądanie funkcjonariusza służb kontrolnych:
i) wykresówki z bieżącego tygodnia oraz wykresówki używane przez kierowcę w ciągu poprzednich 15 dni;
ii) kartę kierowcy, jeśli ją posiada; oraz
iii) wszelkie zapisy odręczne i wydruki sporządzone w ciągu bieżącego tygodnia oraz poprzednich 15 dni zgodnie z wymaganiami niniejszego rozporządzenia oraz rozporządzenia (WE) nr 561/2006.
Jednakże po dniu 1 stycznia 2008 r. okresy, o których mowa w ppkt i) oraz iii), obejmują bieżący dzień i poprzednie 28 dni.
b) jeśli kierowca prowadzi pojazd wyposażony w urządzenie rejestrujące zgodnie z załącznikiem IB, kierowca musi być w stanie okazać, na każde żądanie funkcjonariusza służb kontrolnych:
i) kartę kierowcy, której jest posiadaczem;
ii) wszelkie zapisy odręczne i wydruki sporządzone w ciągu bieżącego tygodnia oraz poprzednich 15 dni zgodnie z wymaganiami niniejszego rozporządzenia oraz rozporządzenia (WE) nr 561/2006 oraz
iii) wykresówki odpowiadające okresowi, o którym mowa w poprzednim akapicie, w trakcie którego prowadził on pojazd wyposażony w urządzenie rejestrujące zgodnie z załącznikiem I. Jednakże po dniu 1 stycznia 2008 r. okresy, o których mowa w ppkt. ii), obejmują bieżący dzień i poprzednie 28 dni.
c) upoważniony funkcjonariusz służb kontrolnych może sprawdzić przestrzeganie przepisów rozporządzenia (WE) nr 561/2006, analizując wykresówki, wyświetlone lub wydrukowane dane zapisane przez urządzenie rejestrujące lub przez kartę kierowcy, lub, jeśli ich brak, analizując wszelkie inne dokumenty pomocnicze, usprawiedliwiające nieprzestrzeganie przepisów, takie jak określone w art. 16 ust. 2 i 3.
Należy zwrócić uwagę, że strona skarżąca zakwestionowała w skardze ustalenia odnoszące się do czasu pracy dwóch kierowców: B. W. oraz J. S..
Odnośnie do naruszenia prawa w postaci przekroczenia maksymalnego czasu pracy przez B. W., należy podzielić ustalenia organów, iż kierowca ten przekroczył dopuszczalny czas pracy, prowadząc pojazd bez przerwy przez 5 godzin i 1 minutę w okresie od 10:32 do 17:29 dnia 5 września 2013 r. Kierowca na rewersie tarczy tachografu nie dokonał żadnego zapisu wskazującego na nieprowadzenie pojazdu w czasie od 12:00 do 13:35, nie potwierdził również tej okoliczności za pomocą ręcznego wpisu na rewersie wykresówki. Nie wskazano też na rewersie tarczy tachografu innego prowadzącego pojazd. Kierowca podpisał się na tarczy tachografu z dnia 5 września 2013 r. Wobec tego złożone przez stronę oświadczenie oraz kserokopia karty drogowej nie stanowiły podstawy do zweryfikowania w.w. danych. Zasadnie zatem organ stwierdził naruszenie prawa, o którym mowa w lp. 5.2.1 i 5.2.2 załącznika nr 3 do u.t.d.
Niezależnie od tego organ prawidłowo ustalił w toku czynności kontrolnych w przedsiębiorstwie – po dokonaniu analizy tarcz tachografu oraz zaświadczeń o nieprowadzeniu pojazdu przez kierowcę B. W. – że nie okazano pełnych danych o okresach aktywności z dnia 31 sierpnia 2013 r. od godziny 00:30 do godziny 23:59. Kierowca ten rozpoczął rejestrację swojej aktywności w pojeździe o numerze rejestracyjnym [...] od godziny 05:00 dnia 30 sierpnia 2013 r. do godziny 00:30 dnia 31 sierpnia 2013 r. Kolejna tarcza tachografu rozpoczyna okres aktywności kierowcy dnia 1 września 2013 r. o godzinie 00:00 z zapisem ręcznym określającym odpoczynek do godziny 11:30. Zasadnie zatem stwierdzono zatem udostępnienie podczas wspomnianej kontroli w przedsiębiorstwie niepełnych danych o okresach aktywności wskazanego kierowcy (lp. 6.3.9 załącznika nr 3 do u.t.d.).
W odniesieniu do naruszenia prawa przez skarżącą spółkę w postaci skrócenia dziennego czasu odpoczynku J. S. w dniach: 3–4 sierpnia 2013 r., 11–12 października 2013 r., 13–14 października 2013 r. oraz 24 i 25 października 2013 r., organ zasadnie nie dopatrzył się przesłanek do odstąpienia od wymierzenia kary za te naruszenia. We wskazanych okresach kierowca ten odebrał nieprzerwany odpoczynek w wymiarze mniejszym, aniżeli wynika to z powołanych wyżej przepisów. Przedsiębiorca nie przedstawił przeciwdowodów na tą okoliczność. Prawidłowo organ stwierdził zaistnienie znamion deliktu, o którym mowa w lp. 5.3.1 i 5.3.2 załącznika nr 3 do u.t.d.
Skarżąca nie wykazała, by zaistniały w niniejszej sprawie przesłanki egzoneracyjne z art. 92b lub 92c u.t.d. Stąd jako podmiot wykonujący przewóz drogowy, zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 92a ust. 1, ciąży na niej odpowiedzialność za wskazane przez organ odwoławczy uchybienia.
Przepis art. 92b ust. 1 ustawy stanowi, że nie nakłada się kary pieniężnej za naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku, jeżeli podmiot wykonujący przewóz zapewnił:
1) właściwą organizację i dyscyplinę pracy ogólnie wymaganą w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych, umożliwiającą przestrzeganie przez kierowców przepisów:
a) rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85;
b) rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym;
c) Umowy europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe (AETR), sporządzonej w Genewie dnia 1 lipca 1970 r. (Dz. U. z 1999 r. Nr 94, poz. 1086 i 1087);
2) prawidłowe zasady wynagradzania, niezawierające składników wynagrodzenia lub premii zachęcających do naruszania przepisów rozporządzenia, o którym mowa w pkt 1 lit. a, lub do działań zagrażających bezpieczeństwu ruchu drogowego.
W myśl art. 92b ust. 2 u.t.d., za naruszenie przepisów, o których mowa w ust. 1, karze grzywny, na zasadach określonych w art. 92, podlega kierowca lub inna osoba odpowiedzialna za powstanie tych naruszeń.
Stosownie zaś do treści art. 92c ust. 1 nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli:
1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub
2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, lub
3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat.
Należy zwrócić uwagę, że art. 92b oraz art. 92c u.t.d. nakładają na przedsiębiorcę bezwzględny obowiązek kontroli i właściwej organizacji pracy kierowców, w celu przeciwdziałania naruszeniom wymogów ustawy. Wyrazem tego obowiązku jest m.in. art. 10 ust. 2 i ust. 3 zdanie 1 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r., który nakłada na przedsiębiorstwo transportowe obowiązek organizowania pracy kierowcom w taki sposób, aby kierowcy mogli przestrzegać przepisów rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 oraz przepisów rozdziału II rozporządzenia. Przedsiębiorstwo transportowe wydaje odpowiednie polecenia kierowcy i przeprowadza regularne kontrole przestrzegania przepisów rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 oraz przepisów rozdziału II rozporządzenia nr 561/2006 (art. 10 ust. 2 rozporządzenia). W myśl art. 10 ust. 3 rozporządzenia przedsiębiorstwo transportowe odpowiada za naruszenia przepisów, których dopuszczają się kierowcy tego przedsiębiorstwa, nawet jeśli naruszenie takie miało miejsce na terytorium innego państwa członkowskiego lub w państwie trzecim.
Podkreślić należy, że skarżąca spółka powinna prowadzić stałą i nieprzerwaną kontrolę nad odpowiednim wykonywaniem zadań powierzonych pracownikowi odpowiedzialnemu za sczytywanie danych z kart kierowców i tachografu cyfrowego. Przedsiębiorca jest nie tylko zobowiązany przez ustawodawcę do sczytywania danych, ale również do ich odpowiedniego przechowywania, a także analizy i porównywania danych pobranych z karty kierowcy i z tachografu cyfrowego, co powinno pozwolić mu na ujawnienie naruszeń i ewentualnie na podjęcie odpowiednich kroków dyscyplinarnych wobec pracowników.
Nie zasługuje na uwzględnienie argumentacja skarżącej spółki, iż w sytuacji, gdy za to samo naruszenie kierowca został już ukarany mandatem karnym, kara nie powinna być nałożona "po raz drugi" za to samo naruszenie. Spółka jako podmiot wykonujący przewóz drogowy, zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 92a ust. 1, ponosi obiektywną – niezależną od odpowiedzialności kierowcy za wykroczenie drogowe – odpowiedzialność za wskazane przez organ administracyjny uchybienia prawa o transporcie drogowym.
Biorąc pod uwagę zgodność z prawem zaskarżonej decyzji, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło