III SA/Po 1035/16

Dnia 29 czerwca 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Górecka (spr.) Sędziowie WSA Ireneusz Fornalik WSA Walentyna Długaszewska Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Zys-Ruszkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 czerwca 2017 roku przy udziale sprawy ze skargi x na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia[...]. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok [...] oddala skargę W dniu [...] r. x złożył wniosek o przyznanie płatności na [...] r. Po przeprowadzonym postępowaniu wznowieniowym Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w dniu [...] r. wydał decyzję o uchyleniu decyzji dotychczasowej i o odmowie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Decyzja została doręczona na wskazany adres korespondencyjny w dniu [...] r. ( adresatem był [...] ). Zawierała prawidłowe pouczenie o terminie i trybie wniesienia odwołania. W dniu [...] r. x złożył odwołanie od powyższej decyzji. Ponieważ ostatnim dniem do wniesienia odwołania był dzień [...] r. to Dyrektor OR ARiMR w Poznaniu w dniu [...] r. wydał postanowienie w sprawie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. W dniu [...] r. [...] sporządził wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Wskazał w nim, że osoba odbierająca pisma [...] przekazuje je w możliwie najszybszy sposób, jednak wnioskodawca podróżuje po Europie i przedmiotową decyzję otrzymał ostatecznie dopiero w dniu [...] r. , będąc przelotem w[...] . [...] nie jest pełnomocnikiem strony, ani domownikiem. Dyrektor OR ARiMR w dniu [...] r. wydał postanowienie w sprawie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu organ wskazał, że 7 dniowy termin do wniesienia wniosku winien być liczony od daty doręczenia postanowienia w sprawie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania, czyli od dnia [...] r. Termin ten upłynął z dniem [...] r., a wniosek o przywrócenie terminu został wniesiony dopiero w dniu [...] r. Zdaniem organu w przedmiotowej sprawie nie było podstaw do przywrócenia terminu. Strona nie zachowała odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw, sam fakt wyjazdu nie uzasadnia bowiem tezy o braku winy strony w niedochowaniu terminu do wniesienia odwołania. Tym bardziej, że wyjazd zagraniczny był wcześniej zaplanowany. Organ wskazał ponadto, że to strona ustanowiła [...] osobą upoważnioną do odbioru korespondencji i nie był on przez organ traktowany jako pełnomocnik strony czy jej domownik. Z powodu częstych wyjazdów strona mogła ustanowić pełnomocnika, czego jednak nie uczyniła. W skardze do WSA w Poznaniu strona podniosła, że data doręczenia pisma osobie wskazanej do doręczeń nie jest datą doręczenia pisma stronie, od której biegnie termin do wniesienia odwołania. Skarżący ustanowił osobę do doręczeń, gdyż bardzo często wyjeżdża za granicę. Odpowiadając na skargę organ II instancji podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżone postanowienie, zostało wydane w sposób zgodny z przepisami procedury administracyjnej. Organ, który rozpoznaje odwołanie od decyzji merytorycznej (organ odwoławczy) stwierdza bowiem w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania (art. 134 k.p.a.) , od którego skarżącemu przysługuje skarga do WSA. W rozpoznawanej sprawie skarżący skargi na to postanowienie nie wniósł lecz złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania (pismo skarżącego z [...] r., w aktach adm.). Wniosek ten rozpoznał organ, który rozpoznaje odwołania od decyzji merytorycznej (organ odwoławczy) – art. 59 k.p.a. i jest to przedmiotowe postanowienie, które jest ostateczne a więc służy skarżącemu prawo wniesienia skargi do WSA. Organ zaskarżonym postanowieniem odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia odwołania powołując się na art. 58 § 2 w zw. z art. 58 k.p.a. Zgodnie z art. 58 § 1 kpa przywrócenie uchybionego terminu jest obowiązkiem organu administracji publicznej – jeśli zainteresowany przywróceniem uprawdopodobni brak swojej winy w uchybieniu terminu. To na zainteresowanym spoczywa więc ciężar uprawdopodobnienia braku winy. Na organie administracji spoczywa natomiast obowiązek badania wniosku o przywrócenie terminu zgodnie z zasadami procedury administracyjnej. Powyższe oznacza, że ocena przesłanek zastosowania w sprawie art. 58 K.p.a. musi odbywać się z odwołaniem do wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności konkretnego przypadku, przy uwzględnieniu wszelkich koniecznych środków dowodowych z uwzględnieniem słusznego interesu strony, a wszelkie niejasności i niedopowiedzenia nie mogą być interpretowane na jej niekorzyść ( m. in. wyrok NSA z dnia 21 października 2016 r., sygn. II GSK 853/15, http://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc ). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd, że przy ocenie zawartej w tym przepisie przesłanki braku winy należy brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Przywrócenie terminu może więc mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W judykaturze do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez stronę lub jej pełnomocnika zalicza się przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar. Tylko w takich warunkach można przyjąć brak winy w uchybieniu terminu. Przywrócenie terminu nie jest natomiast możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (por. postanowienie NSA z 25 września 1998 r., SA/Łd 575/98, wyrok NSA z dnia 13 października 1999 r., III SA 1436/99, wyrok NSA z dnia 25 maja 1998 r., IV SA 2162/96, wyrok NSA z dnia 20 maja 1998 r., I SA/Ka 1718/96, http://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc). Uniknięcie negatywnych skutków dokonania czynności postępowania po upływie ustawowego terminu zakreślonego do jej wykonania wymaga więc uprawdopodobnienia przez zainteresowaną stronę braku winy, co powinno polegać na przedstawieniu argumentacji wskazującej na to, że mimo dołożenia wszelkich możliwych w danych warunkach starań, nie mogła przezwyciężyć przeszkody, uniemożliwiającej jej dokonanie czynności postępowania w terminie ustawowym ( m. in. wyrok NSA z dnia 21 października 2016 r., sygn. II GSK 853/15, http://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc ). Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podzielił stanowisko organu zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu. Zdaniem Sądu organ II instancji zasadnie stwierdził, że strona nie wykazała braku winy w niedochowaniu terminu do wniesienia odwołania. Strona nie zachowała bowiem wskazanej powyżej odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw, a sam fakt wyjazdu za granicę nie uzasadnia tezy o braku winy strony w niedochowaniu terminu do wniesienia odwołania. Tym bardziej, że wyjazd zagraniczny był wcześniej zaplanowany, co jest okolicznością bezsporną. To sama strona ustanowiła [...] osobą upoważnioną do odbioru korespondencji ( zob. [...]) i nie był on przez organ traktowany jako pełnomocnik strony czy jej domownik. Jako adres do korespondencji skarżący wskazał adres [...] również w odwołaniu od decyzji organu I instancji ( zał. 2/1 v akt ). Z powodu częstych wyjazdów strona mogła ustanowić pełnomocnika ( do ciągłego reprezentowania jej spraw ), czego jednak nie uczyniła. Wskazanie przez stronę adresu do doręczeń powoduje, że pisma kierowane na taki adres trzeba uznać za prawidłowo doręczone i od daty takiego doręczenia rozpoczyna się dla strony bieg terminu do wniesienia odwołania. Strona przyznaje, że bardzo często przebywa za granicą, stąd niewątpliwie istniał wymóg posiadania specjalnego pełnomocnika do doręczeń, wskazywanego w art. 40 § 4 K.p.a. Zgodnie z art. 58 § 2 k.p.a. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi i jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. W omawianej sprawie organ wskazał, że termin powyższy nie został przez skarżącego dochowany bo siedem dni od doręczenia postanowienia w sprawie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania upływał z dniem [...] r. (licząc od dnia [...] r. ) a wniosek o przywrócenie terminu został wniesiony dopiero [...] r. Sąd zauważa, że przepis ww wyraźnie stanowi o siedmiu dniach do złożenia prośby o przywrócenie terminu liczonych od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu a nie, jak wskazuje organ od dnia , w którym doręczono skarżącemu postanowienie w sprawie uchybienia terminu (od dnia, w którym dowiedział się lub mógł się dowiedzieć, ze uchybił terminowi). Skarżący prośbę o przywrócenie terminu wniósł pismem z [...] r. i z jego treści wynika jedynie, że korespondencję skarżący otrzymuje od [...] w możliwie jak najszybszy sposób, co jednak wymaga czasu z uwagi na liczne podróże skarżącego w różne miejsca Europy. Tak więc ponownie skarżący odwołuje się do licznych podróży, co nie było przedmiotem badań organu (kiedy ustała przyczyna uchybienia terminu). Niemniej , co zostało już wcześniej wskazane w uzasadnieniu, aby przywrócić termin do dokonania określonej czynności koniecznym jest uprawdopodobnienie, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy zainteresowanego , co w tym przypadku nie miało miejsca. Z przedstawionych wyżej powodów, w ocenie Sądu, zarzuty skargi nie zasługiwały na uwzględnienie, bowiem nie można zarzucić organowi administracji naruszenia przepisów art. 58 § 1 K.p.a. W tym stanie rzeczy, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), skargę oddalono.