III SA/Po 106/09

Dnia 30 kwietnia 2009 roku Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2009 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku M. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku rolnym postanawia odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych /-/ R. Talaga Dnia 2 lutego 2009 roku M.M. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu z dnia [...], Nr [...] uchylającą decyzję Burmistrza K. z dnia [...], znak [...] odmawiającą umorzenia zaległości podatkowej za 2008 r. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 500,00 zł M.M. złożyła wypełniony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. We wniosku M. M. wskazała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z córką i sześcioma synami. Wnioskodawczymi posiada dom o powierzchni 96,00 m² oraz mieszkanie o powierzchni 92,00 m². Wnioskodawczyni utrzymuje gospodarstwo domowe z renty w wysokości 300 zł oraz zasiłku rodzinnego w wysokości 324,00 zł. Dodatkowo wskazała, że jej córka otrzymuje zasiłek w wysokości 150,00 zł, a pozostali jej synowie są uczniami i nie posiadają żadnych dochodów. Posiadane gospodarstwo rolne jest zadłużone w ZUS, co powoduje, że miesięcznie jest ona zobowiązana dodatkowo spłacać kwotę 200,00 zł. Wnioskodawczyni oświadczyła, że choruje na kręgosłup i zwyrodnienie stawów oraz reumatyzm, ale na leki nie ma pieniędzy. Dodatkowo wskazała na bardzo trudną sytuacje rodzinną – jej mąż przebywa w zakładzie karnym za znęcanie się nad rodziną, a dzieci jako ofiary przemocy cierpią na depresję pourazową. W ramach uzupełnienia wniosku M. M. przesłała decyzję Burmistrza K. z dnia [...] ustalającą wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2009 w kwocie 1.850,00 zł, dowód wypłaty otrzymanych zasiłków za miesiąc styczeń 2009 roku w łącznej wysokości 821,00 zł (zasiłek pielęgnacyjny przysługujący osobie niepełnosprawnej – 153,00 zł, zasiłek rodzinny na dziecko – 328,00 zł, zasiłek na pokrycie wydatków związanych z dojazdem – 100,00 zł, zasiłek z tytułu wychowania dziecka w rodzinie wielodzietnej – 240,00 zł.), kserokopie rocznego obliczenia podatku przez organ rentowy za rok 2008, z którego wynika, że uzyskała w tym okresie przychód w wysokości 5.555,08 zł, a także kserokopie decyzji Prezesa KRUS z której wynika, że od dnia 1 marca 2009 roku przysługuje jej kwota 49,15 zł, gdyż łączna renta, która wynosi 769,92 zł, częściowo podlega zawieszeniu z powodu prowadzenia działalności rolniczej, a częściowo podlega zajęciu przez urząd skarbowy oraz z tytułu zaległych składek na ubezpieczenie zdrowotne. Zgodnie z przepisami art. 245 §1 i §3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przepis art. 246 §1 pkt. 2 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Instytucja przyznania prawa pomocy posiada wyjątkowy charakter i jest stosowana jedynie w sytuacjach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, z których wynika, iż wnioskodawca nie posiada wystarczających możliwości finansowych, aby zapewnić pokrycie kosztów sądowych związanych z jego udziałem w sprawie. Za każdym razem na stronie ciąży jednak obowiązek wykazania, że jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od generalnej zasady ponoszenia kosztów sądowych (art. 199 cytowanej ustawy). Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i rodzinnym wynika, że sytuacja rodzinna wnioskodawczyni oraz całego ośmioosobowego gospodarstwa domowego jest bardzo trudna. Wobec nieścisłości jakie pojawiły się w złożonym wniosku M.M. została ona jednak wezwana do jego uzupełnienia, między innymi poprzez: udokumentowanie aktualnych źródeł i wysokości przychodów, z których wnioskodawczyni finansuje konieczne koszty utrzymania rodziny, wskazanie dokładnej powierzchni posiadanych nieruchomości rolnych, wskazanie wysokości uzyskanych dopłat bezpośrednich z Unii Europejskiej do posiadanych nieruchomości rolnych w 2007 i 2008 roku oraz przedłożenie kserokopii rocznych zeznań podatkowych za lata 2007 – 2008. Wprawdzie wnioskodawczyni przedłożyła wyciąg dotyczący pobieranych zasiłków za miesiąc styczeń 2009 roku, a z decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego za rok 2009 skierowanej do W.M., który jest współwłaścicielem gospodarstwa rolnego wynika, że chodzi o gospodarstwo o powierzchni 12,00 ha (przeliczeniowe 18,1240 ha), to jednak M.M. nie wyjaśniła jakie dopłaty bezpośrednie uzyskała z Unii Europejskiej w 2007 roku i 2008 roku oraz nie przedłożyła zeznań podatkowych za 2007 roku i 2008 rok, a jedynie roczne obliczenie podatku przez organ rentowy za 2008 rok, potwierdzające, że uzyskała w tym okresie 5.555,08 zł. W tym zakresie warto zaznaczyć, że M. M. nie wyjaśniła, że prowadzi działalność rolniczą, a dodatkowo nie ujawniła jakie przychody uzyskuje z tego tytułu, co ma istotne znaczenia dla oceny jej sytuacji majątkowej, szczególnie w sytuacji, gdy prowadzenie takiej działalności stało się podstawą częściowego zawieszenia jej renty przez Prezesa KRUS. W tej sytuacji zastosowanie w sprawie znalazł rygor nadany w wezwaniu przesłanym do wnioskodawczyni wskazujący, że wniosek o przyznanie prawa pomocy, w przypadku braku jego uzupełnienia, będzie rozpoznany na podstawie informacji zawartych w przedłożonym wniosku. Skoro wnioskodawczyni nie wyjaśniła całej swojej sytuacji pomimo wezwania do jego uzupełnienia, nie można dokonać jednoznacznej oceny aktualnej sytuacji majątkowej wnioskodawczyni, będącej podstawą oceny złożonego wniosku. W konsekwencji brak jest podstaw do przyjęcia, że M. M. zasługuje na zwolnienie od kosztów sądowych, gdyż nie wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a w rezultacie nie można uznać, że zasadny jest jej wniosek o przyznanie jej prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 oraz art. 245 §1 i §3, art. 246 §1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) orzeczono jak w sentencji postanowienia. /-/ R. Talaga D.W.d