III SA/Po 1069/21

WyrokWSA w Poznaniu2022-08-11

Skład orzekający: Marek Sachajko, Marzenna Kosewska, Piotr Ławrynowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy raport OLAF, jako dokument urzędowy, stanowi wystarczający dowód do określenia kwoty cła antydumpingowego, nawet jeśli strona przedstawiła inne dokumenty dotyczące pochodzenia towaru?
Ratio decidendi
Raport OLAF, sporządzony zgodnie z przepisami przez uprawnione organy, stanowi dopuszczalny dowód w postępowaniu celnym i ma taką samą wartość dowodową jak krajowe dokumenty urzędowe. Organy celne prawidłowo oparły się na ustaleniach OLAF, zgodnie z którymi towary pochodziły z kraju objętego cłem antydumpingowym, a nie z kraju zadeklarowanego przez stronę, co uzasadniało naliczenie cła antydumpingowego według wyższej stawki.
Stan faktyczny
Spółka złożyła zgłoszenie celne dla przesyłki rowerów, deklarując ich pochodzenie z kraju nieobjętego cłem antydumpingowym. Organ celny, opierając się na raporcie OLAF, ustalił, że rowery faktycznie pochodzą z kraju objętego cłem antydumpingowym, a jedynie przeładowano je w celu uniknięcia wyższych opłat. W konsekwencji określono spółce kwotę cła antydumpingowego według wyższej stawki. Spółka wniosła skargę, zarzucając m.in. dowolną ocenę dowodów i uznanie raportu OLAF za dokument urzędowy niepodlegający swobodnej ocenie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 11 sierpnia 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Sachajko Sędzia WSA Marzenna Kosewska (spr.) Asesor sądowy WSA Piotr Ławrynowicz Protokolant: sekr. sąd. Aleksandra Wystańska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 sierpnia 2022 roku sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Spedycyjno-Transportowego O. Sp. z o.o. w G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 13 maja 2021r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty cła antydumpingowego oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z 13 maja 2021 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Wielkopolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Poznaniu z 21 stycznia 2020 r. o określeniu m. in. skarżącej spółce kwoty cła antydumpingowego w wysokości 86 241 zł. Jako podstawę prawną zaskarżonej decyzji powołano m. in.: - art. 233 § 1 pkt 1 i art. 194 § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r., poz. 1325 ze zm.), dalej: "o.p."; - art. 5 pkt 39, art. 44 ust. 1, art. 56 ust. 1, art. 59 lit. c, art. 60 ust. 2, art. 61 ust. 1 i 2, art. 102 ust. 3 i art. 114 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz. Urz. UE L 269 z dnia 10 października 2013 r., str. 1 i Dz. Urz. UE L 287 z dnia 29 października 2013 r., str. 90); - art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (Dz. U. z 2020 r., poz. 1382); - art. 1 i art. 2 rozporządzenia Rady (UE) nr 502/2013 z dnia 29 maja 2013 r. zmieniającego rozporządzenie wykonawcze Rady (UE) nr 990/2011 nakładające ostateczne cło antydumpingowe na przywóz rowerów pochodzących z [...] w następstwie przeglądu wygaśnięcia na podstawie art. 11 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 1225/2009 (Dz. Urz. UE L 153 z dnia 05.06.2013 r., s.17). W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, co następuje. W dniu 11 kwietnia 2017 r. przesyłka z 590 sztuk rowerów została objęta procedurą dopuszczenia do obrotu przez dokonanie wpisów do rejestru procedury uproszczonej nr 133. Następnie towary te zostały ujęte w zgłoszeniu celnym uzupełniającym z 4 maja 2017 r. Zgłoszenie celne zostało dokonane przez Przedsiębiorstwo Spedycyjno-Transportowe O. sp. z o. o. w G. , jako przedstawiciela pośredniego Firmy B. sp. j. w O. . Zgłaszający zadeklarował towary wymienione w fakturze handlowej z 15 lutego 2017 r. do kodu [...] WTC - stawka celna 15%. Do towarów zadeklarowano pochodzenie z [...] zgodnie z załączonymi dokumentami C. nr [...] z 15 marca 2017 r. Organ otrzymał komunikat OLAF, zgodnie z którym ustalono, że sporny towar pochodzi z [...] i został jedynie, bez jakiejkolwiek przeróbki, przeładowany w [...] w celu uniknięcia cła antydumpingowego. Dwa kontenery przewożące towary rozpoczęły swoją drogę w [...]. [...] dokumenty przewozowe (np. [...] list wywozowy nr [...] z 23 lutego 2017 r.) stwierdzają [...] pochodzenie towarów. Były one wysłane z [...] do [...], gdzie jedynie przeładowano je na inny statek. Ze śledzenia kontenerów wynika, że nie były one zmieniane w [...]. Pojawiły się puste w [...] 20 stycznia 2017 r. i jako pełne zostały załadowane na statek 24 stycznia 2017 r. W dniu 18 lutego 2017 r. przybyły do portu w [...] i opuściły go 3 marca 2017 r. Do G. przybyły 7 kwietnia 2017 r. Sporne towary pochodziły zatem z [...], a nie z [...], gdyż na ich terenie nie zostały przerobione w jakikolwiek sposób, ale tylko przeładowane, stąd zgodnie z art. 1 rozporządzenia 502/2013 stawka cła antydumpingowego na te rowery wynosi 48,5%. Raport OLAF ma charakter dokumentu urzędowego i stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. W związku z tym, że strona zadeklarowała nieprawidłowe cło, skutkuje to naliczeniem nałożonego na te towary cła antydumpingowego według stawki 48,5%. W skardze na decyzję organu odwoławczego wniesiono o uchylenie decyzji organów obu instancji, zarzucając naruszenie: - art. 194 § 1 o.p. w zw. z art. 11 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 883/2013 z dnia 11 września 2013 r. przez uznanie raportu OLAF za dokument urzędowy nie podlegający swobodnej ocenie organów celnych; - art. 191 w zw. z art. 121 § 1 o.p. przez dowolną ocenę dowodów zebranych w sprawie w zakresie przyjęcia na podstawie raportu OLAF, że towar ewentualnie importowany przez indyjskiego importera z [...] jest tym samym towarem, który został następnie sprowadzony z [...] do Polski; - art. 210 § 1 pkt 8 o.p. przez brak opatrzenia decyzji kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym lub podpisem osobistym osoby upoważnionej. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. W kontrolowanej sprawie 11 kwietnia 2017 r. przesyłka z rowerami została objęta procedurą dopuszczenia do obrotu przez dokonanie wpisów do rejestru procedury uproszczonej nr 133. Następnie towary te zostały ujęte w zgłoszeniu celnym uzupełniającym z 4 maja 2017 r. Zgłoszenie celne zostało dokonane przez Przedsiębiorstwo Spedycyjno-Transportowe O. sp. z o. o. w G. , jako przedstawiciela pośredniego Firmy B. sp. j. w O. . Zgłaszający zadeklarował towary wymienione w fakturze handlowej z 15 lutego 2017 r. do kodu [...] WTC - stawka celna 15%. Do towarów zadeklarowano pochodzenie z [...] zgodnie z załączonymi dokumentami C. nr [...] z 15 marca 2017 r. Organ otrzymał komunikat OLAF, zgodnie z którym ustalono, że sporny towar pochodzi z [...] i został przeładowany w [...] w celu uniknięcia cła antydumpingowego. Kontenery przewożące towary rozpoczęły swoją drogę w [...]. Zdaniem strony z opisanej drogi towarów nie może wynikać ich pochodzenie. W rozpoznawanej sprawie występuje więc spór między skarżącym a organami celnymi co do prawidłowości zadeklarowania preferencyjnego pochodzenia towaru i zastosowania preferencyjnej stawki celnej. Organy nie uznały, że towar ma indyjskie pochodzenie, kwestionując jego preferencyjny status i określając wysokość kwoty należności celnych przy zastosowaniu stawki cła antydumpingowego w wysokości 48,5% dla towarów objętych kodem ujętym w zgłoszeniu celnym, pochodzącymi z [...] w sytuacji, gdy zgłaszający zadeklarował w zgłoszeniu, że sprowadzone towary pochodzą z [...]. Ustalając stan faktyczny w sprawie organy obu instancji oparły swe ustalenia o wyniki raportu OLAF. Śledzenie przesyłki pozwoliło uznać, że przedmiotowy towar pierwotnie wypłynął z [...], po czym w [...] został przeładowany i sprowadzony do Polski w tych samych kontenerach. Organ oparł się na [...] liście wywozowym nr [...] z 23 lutego 2017 r. i ustaleniach dokonanych przez OLAF w toku śledztwa, w tym na śledzeniu kontenerów przez wykaz Informacji o Statusie Kontenera (CSM). Informacje o ruchu kontenerów są przekazywane przez przewoźników do OLAF zgodnie z art. 18a rozporządzenia Rady (WE) nr 515/97 z dnia 13 marca 1997 r. System ten stworzono w celu skutecznego kontrolowania i wykrywania nieprawidłowości związanych z przemieszczaniem kontenerów. OLAF ustanowiony został decyzją Komisji z 28 kwietnia 1999 r. (Dz. U. UE L 1999.136.20), a kwestie dotyczące prowadzonych przezeń dochodzeń normowało rozporządzenie nr 1073/1999 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 25 maja 1999 r. (Dz. U. UE L 1999.136.1). Zgodnie z art. 9 tego rozporządzenia na zakończenie dochodzenia prowadzonego przez ten Urząd opracowuje on raport, a raporty stanowią dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym Państwa Członkowskiego, w którym istnieje potrzeba ich wykorzystania. Rozporządzenie nr 1073/1999 zastąpiono rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, EURATOM) nr 883/2013 z dnia 11 września 2013 r., dotyczącym dochodzeń prowadzonych przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) oraz uchylającym rozporządzenie (WE) nr 1073/1999 Parlamentu Europejskiego i Rady i rozporządzenie Rady (Euratom) nr 1074/1999, które weszło w życie 1 października 2013 r. (Dz. U. UE L 2013.248.1). Także rozporządzenie nr 883/2013 stanowi w art. 11 ust. 1, że po zakończeniu dochodzenia przez Urząd, sporządza się raport. W myśl art. 11 ust. 2 tego rozporządzenia raporty stanowią dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym państwa członkowskiego, w którym istnieje potrzeba ich wykorzystania, w taki sam sposób i na takich samych warunkach co raporty urzędowe sporządzane przez krajowych kontrolerów administracyjnych. Z przywołanych przepisów wynika, że raport OLAF stanowi dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym i że posiada taką samą wartość dowodową, jak podobne dokumenty sporządzane w postępowaniach prowadzonych przed organami krajowymi. Raporty i zalecenia sporządzane w następstwie dochodzenia zewnętrznego i wszelkie związane z nimi stosowne dokumenty są przekazywane właściwym organom zainteresowanych państw członkowskich zgodnie z przepisami dotyczącymi dochodzeń zewnętrznych oraz, w razie konieczności, właściwym służbom Komisji (art. 11 ust. 3 rozporządzenia nr 883/2013). Ponadto z art. 11 ust. 4 rozporządzenia nr 883/2013 wynika, że wskazany raport, jak również wszystkie związane z nim dokumenty przekazywane są danej instytucji, organowi, urzędowi lub agencji, które podejmują działania, w szczególności dyscyplinarne lub prawne, uzasadnione wynikami dochodzenia. Normatywna treść przywołanych przepisów musi też uwzględniać cele wyraźnie deklarowane przez prawodawcę unijnego, zwłaszcza w pkt 31, pkt 28 i pkt 49 wprowadzenia do przywołanego rozporządzenia (por.: wyrok o sygn. akt I GSK 376/13 - dostępny na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl - w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej: "CBOSA"). Z przywołanych regulacji wynika, że wskazany raport OLAF, zarówno w poprzednim, jak i obecnie obowiązującym stanie prawnym stanowi dopuszczalny dowód w prowadzonym przez odpowiednie organy postępowaniu celnym, ukierunkowanym na przeprowadzenie kontroli zgłoszenia celnego. Z ustaleń OLAF wynika, że dwa puste kontenery pojawiły się w porcie [...] 20 stycznia 2017 r. i jako pełne zostały załadowane na statek 24 stycznia 2017 r. W dniu 18 lutego 2017 r. przybyły do portu w [...] i opuściły go 3 marca 2017 r. Do G. przybyły 7 kwietnia 2017 r. Ustalenia OLAF wskazują, że na całej tej trasie z [...] do Polski towar nie był wyładowany z kontenerów - kontenery cały czas pozostawały te same. W wyniku działań śledczych dokonanych przez OLAF we współpracy z władzami Państw Członkowskich i ze wsparciem władz w [...] ustalono, że towary [...] zostały przeładowane do magazynu w [...], tak więc był to prosty przeładunek, który nie jest uznawany przez komisję handlową jako wystarczające kryterium dla uzyskania pochodzenia. Organy słusznie zatem uznały, że cła antydumpingowe na przywóz rowerów z [...] były unikane przez nieprawidłowe zadeklarowanie produktów jako mających [...] pochodzenie. Przestawiony wyżej stan faktyczny ustalony przez organy celne Sąd uznaje za prawidłowy, znajdujący potwierdzenie w dowodach zgromadzonych w toku postępowania. Organy celne prawidłowo wyjaśniły wszystkie istotne w sprawie okoliczności faktyczne, opierając się raporcie OLAF. Wynika z niego, że przedmiotowy towar załadowano w [...] i w tym samych dwóch kontenerach przybył on do Polski. Zasadnie zatem na przywóz rowerów nałożono cło antydumpingowe w wysokości 48,5%, gdyż strona zadeklarowała nieprawidłowe cło, albowiem towary pochodziły w rzeczywistości z [...], a nie z [...]. Dokumenty urzędowe sporządzone w formie określonej przepisami prawa przez powołane do tego organy władzy publicznej stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone (art. 194 § 1 o.p.). Przepis § 1 stosuje się odpowiednio do dokumentów urzędowych sporządzonych przez inne jednostki, jeżeli na podstawie odrębnych przepisów uprawnione są do ich wydawania (art. 194 § 2 o.p.). Przepisy § 1 i 2 nie wyłączają możliwości przeprowadzenia dowodu przeciwko dokumentom wymienionym w tych przepisach (art. 194 § 3 o.p.). Jak wskazano w wyroku o sygn. akt I GSK 427/09 (dostępny w CBOSA) "raport Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF), na którym organ oparł swoje rozstrzygnięcie, ma charakter dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej. W istocie przepisy Rozporządzenia Nr 1073/1999 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 25 maja 1999 r. dotyczące dochodzeń prowadzonych przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF), (Dz. U. UE L z dnia 31 maja 1999 r.) stanowią, że raporty sporządzane na zakończenie prowadzonego przez Urząd dochodzenia stanowią dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym Państwa Członkowskiego, w którym istnieje potrzeba ich wykorzystania, w taki sam sposób i na takich samych warunkach jak administracyjne raporty sporządzane przez krajowych, administracyjnych kontrolerów. Podlegają one takim samym zasadom oceny, jak te mające zastosowanie do administracyjnych raportów sporządzonych przez krajowych administracyjnych kontrolerów i mają taką samą wartość jak te raporty (art. 9 ust. 1 i 2 rozporządzenia).". Sąd podziela ten pogląd. Skoro raport OLAF ma charakter dokumentu urzędowego i stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone, niezasadny był zarzut naruszenia art. 194 o.p. Raport sporządzono zgodnie z przepisami przez uprawnione organy władzy publicznej i stanowił on zagraniczny dokument urzędowy. Przedłożone przez stronę dokumenty nie mogły w związku z tym stanowić wystarczającego przeciwdowodu. Niezasadny jest też zarzut naruszenia art. 210 § 1 pkt 8 o.p. W zebranej dokumentacji znajduje się dokument elektroniczny świadczący o przesłaniu 3 plików poprawnie zweryfikowanych przez komponent Szafir. Z platformy ePuap wygenerowano 26 sierpnia 2021 r. informację poświadczającą czynność złożenia podpisu przez osobę posiadającą odpowiedni certyfikat (k. 199-201 akt adm.). Wobec tego Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło