III SA/Po 1082/21

WyrokWSA w Poznaniu2022-01-12

Skład orzekający: Sędzia WSA Izabela Paluszyńska, Sędzia WSA Marek Sachajko, Asesor WSA Robert Talaga

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, uznając, że strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu, biorąc pod uwagę jej wiek, zalecenia dotyczące samoizolacji w związku z epidemią COVID-19 oraz sposób doręczania korespondencji przez listonosza?
Ratio decidendi
Organ administracji naruszył przepisy postępowania, w szczególności art. 7 i 77 § 1 K.p.a., wadliwie oceniając, że strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Sąd uznał, że starszy wiek strony, zastosowanie się do zaleceń samoizolacji w okresie epidemii COVID-19 oraz sposób doręczania korespondencji przez listonosza stanowiły wystarczające uprawdopodobnienie braku winy, co powinno skutkować przywróceniem terminu.
Stan faktyczny
Strona R. U. wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, które odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej. Strona argumentowała, że uchybiła terminowi z powodu swojego wieku i obawy o zdrowie w okresie epidemii, co skłoniło ją do samoizolacji i nieodbierania korespondencji. Organ odwoławczy uznał, że strona nie uprawdopodobniła braku winy.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżone postanowienie.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 12 stycznia 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Paluszyńska (spr.) Sędzia WSA Marek Sachajko Asesor WSA Robert Talaga po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 stycznia 2022 roku sprawy ze skargi R. U. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] maja 2021 roku nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu renty strukturalnej uchyla zaskarżone postanowienie Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] orzekł o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we [...] z [...] października 2020 r. Jako podstawę prawną zaskarżonego postanowienia powołano art. 59 § 2 w zw. z art. 58 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.), dalej: "K.p.a.". W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazano, że decyzję organu pierwszej instancji doręczono stronie [...] listopada 2020 r. w trybie art. 44 § 4 K.p.a., po dwukrotnym awizowaniu [...] października 2020 r. i [...] października 2020 r. Określony w art. 129 § 2 K.p.a. czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upłynął zatem [...] listopada 2020 r. Strona zaś odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji wniosła [...] marca 2021 r., czyli po upływie terminu, wskazując na swój starszy wiek i w związku z tym niezawinione zapomnienie o przesyłce. Złożony wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania nie jest zasadny, gdyż strona co prawda w terminie 7 dni złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, ale nie uprawdopodobniła braku winy w jego uchybieniu. W skardze strona zarzuciła niezgodność z prawem zaskarżonego postanowienia podnosząc, że uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminu, gdyż z uwagi na wiek (rocznik [...]) i trwający stan epidemii zastosowała się do zaleceń władz państwowych i w tym czasie z obawy o swoje zdrowie i życie nie wychodziła z domu ani nie odbierała korespondencji. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie, wnosząc o oddalenie skargi. Podniósł, że skarżący musiał słyszeć dźwięk dzwonka, którego używał listonosz chcący doręczyć przesyłkę. W dodatkowym piśmie procesowym pełnomocnik skarżącego wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia podniósł, że w październiku i listopadzie 2020 r. nastąpiła kolejna fala epidemii, a władze państwowe wdrożyły kolejne obostrzenia, zachęcając do samoizolacji przez radykalne ograniczenie kontaktów społecznych. Skarżący zastosował się do tych zaleceń, nie wychodził z domu i nie odbierał korespondencji, a w roku 2020 wiadomo było znacznie mniej niż obecnie o drogach rozprzestrzeniania się wirusa i sposobach ochrony przed zakażeniem się. Z kolei ogólnie wiadome jest, że listonosze nierzadko nie dzwonią do domu, a jedynie zostawiają w skrzynce awizo. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Zaskarżone postanowienie podlega uchyleniu, gdyż narusza przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Bezsporne jest, że skarżący uchybił terminowi do wniesienia odwołania. Odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie (art. 129 § 2 K.p.a.). Zasadnie organ wskazał, że decyzję organu pierwszej instancji doręczono stronie [...] listopada 2020 r. w trybie art. 44 § 4 K.p.a., po dwukrotnym awizowaniu [...] października 2020 r. i [...] października 2020 r. Określony w art. 129 § 2 K.p.a. czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upłynął zatem [...] listopada 2020 r. Strona zaś odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji wniosła [...] marca 2021 r., czyli po upływie terminu. Zasadnie organ wskazał również, że skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania w siedmiodniowym terminie, o którym mowa w art. 58 § 2 K.p.a. Wniosek został złożony [...] marca 2021r. a skarżący o decyzji dowiedział się odbierając korespondencję o zajęciu rachunku bankowego w dniu [...] marca 2021r. Wadliwie jednak organ uznał, że strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania (art. 58 § 1 K.p.a.). W tym zakresie podzielić należy argumenty zawarte w skardze i dodatkowym piśmie procesowym. Niezgodne z prawem i zarazem niesprawiedliwe byłoby uznanie, że będący w starszym wieku skarżący, który zastosował się w całej rozciągłości w roku 2020, gdy jeszcze nie było wiadomo tyle, co obecnie o sposobach rozprzestrzeniania się wirusa covid, do zaleceń władz państwowych o samoizolacji, szczególnie dla osób starszych, miałby być z tego powodu pozbawiony możliwości procesowego rozpatrzenia swego odwołania od niekorzystnej dla niego decyzji organu pierwszej instancji. Przekonujące jest jednocześnie stanowisko zawarte w dodatkowym piśmie procesowym, że nierzadko listonosze nie używają dzwonka w celu próby osobistego doręczenia przesyłki i od razu wypisują awizo. Brak jest jednocześnie jakiegokolwiek dowodu, aby przy próbie doręczenia przedmiotowej przesyłki listonosz dzwonka użył. Nawet gdyby jednak tak było, nie miałoby to wpływu na rozstrzygnięcie. Skarżący był bowiem zobowiązany do uprawdopodobnienia a nie udowodnienia braku zawinienia w dochowaniu terminu, co w ocenie Sądu, biorąc pod uwagę sytuację epidemiczną w kraju jesienią 2021r., uczynił. Należny mieć na uwadze, że samoizolacja, brak kontaktów z innymi osobami, obawa o zdrowie, nie otwieranie drzwi wejściowych nie są okolicznościami, na które, poza twierdzeniem, można przedstawić dowody. Twierdzenia strony przy uwzględnieniu ogólnokrajowych zaleceń dla seniorów nie budzą jednak wątpliwości i winny zostać uwzględnione. Warto zwrócić uwagę, że w ustawie o COVID – 19 znajduje się szereg regulacji pozwalające na wydłużenie terminów rozpoznawania spraw przez organy a i umożliwiających obywatelom wykonanie obowiązków, dochowanie terminów w przedłużonym czasie. W niniejszej sprawie zawiadomienie o wszczęciu z urzędu postepowania w niniejszej sprawie skarżącemu doręczono w czerwcu 2020r. a decyzja została wydana dopiero [...].10.2020r., trudno było wymagać, by skarżący spodziewał się w jakim dokładnie miesiącu sprawa przez organ zostanie zakończona i tym samym wymagać, by nie stosował się do zaleceń samoizolacji, czy dowiadywał o zakończeniu sprawy prowadzonej przez organ z urzędu. Organ zatem w zaskarżonym postanowieniu nie podjął wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy (art. 7 K.p.a.), nie rozpatrzył w wyczerpujący sposób całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 K.p.a.) i na podstawie jego całokształtu wadliwie ocenił, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Powyższe mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, stąd Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) orzekł jak w sentencji. Ponownie rozpatrując sprawę organ odwoławczy uwzględni uwagi poczynione przez Sąd. W szczególności weźmie pod uwagę starszy wiek skarżącego i okoliczności kolejnej fali epidemii w październiku 2020 r. i zalecenia władz państwowych do samoizolacji w celu uchronienia się przed zakażeniem wirusem covid.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło