III SA/Po 1106/12

Dnia 3 października 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marzenna Kosewska Sędziowie: WSA Barbara Koś WSA Mirella Ławniczak po rozpoznaniu w dniu 3 października 2013 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o wyłączenie referendarza Sebastiana Michalskiego w sprawie ze skargi R. P. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniesienia zażalenia w sprawie płatności do gruntów rolnych postanawia odmówić wyłączenia referendarza Sebastiana Michalskiego W sprzeciwie od postanowienia z dnia 24 stycznia 2013 r. o odmowie przyznania prawa pomocy skarżący zażądał m.in. wyłączenia referendarza Sebastiana Michalskiego. Uzasadniając to żądanie, wnioskodawca wskazał, że z uwagi na "złośliwość" referendarza należy go wyłączyć i usunąć ze sprawy, jako osobę stronniczą. Do akt niniejszego postępowania dołączono oświadczenie referendarza Sebastiana Michalskiego z dnia 5 września 2013 r., w którym wskazał on, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 § 1 – 3 lub w art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej "p.p.s.a."), mogące wywołać uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności przy rozpoznawaniu wniosku o prawo pomocy skarżącego R. P. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek skarżącego o wyłączenie referendarza nie może zostać uwzględniony. Instytucja wyłączenia referendarza ukształtowana jest poprzez odesłanie do przepisów o wyłączeniu sędziego (art. 24 § 1 p.p.s.a.) i ma na celu zagwarantowanie bezstronności przy orzekaniu w danej sprawie, tzn. ma zapewnić, aby na treść rozstrzygnięcia nie miały wpływu osobiste zapatrywania i uprzedzenia osoby biorącej udział w jego podjęciu. Powołana ustawa przewiduje dwie grupy przyczyn wyłączenia referendarza, tj. z mocy prawa oraz na wniosek strony (czy tez żądanie referendarza). Zgodnie z art. 18 § 1 p.p.s.a., referendarz jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki: swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia, osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron: w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; dotyczących skarg na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Niezależnie od wskazanych przyczyn, zgodnie z art. 19 p.p.s.a. sąd wyłącza referendarza na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli między nim a jedną ze stron lub jej przedstawicielem zachodzi stosunek osobisty tego rodzaju, że mógłby wywołać wątpliwość co do jego bezstronności. Odnosząc się do wniosku skarżącego o wyłączenie referendarza w niniejszej sprawie, należy stwierdzić, że w świetle przywołanych wyżej przepisów nie mógł on odnieść skutku. Nie może stanowić przesłanki wyłączenia referendarza od udziału w sprawie samo stwierdzenie wnioskodawcy, że – w jego ocenie – referendarz jest "złośliwy" i stronniczy, bez wskazania przez skarżącego na okoliczności, w których stanowisko to znajdowałoby uzasadnienie. Należy wyjaśnić, że wniosek o wyłączenie referendarza mogą uzasadniać jedynie takie okoliczności, które obiektywnie mogą wywołać wątpliwości co do jego bezstronności, takich zaś przyczyn nie ma w niniejszej sprawie. Sąd stwierdził, że nie zachodzą również przyczyny opisane w art. 18 p.p.s.a. powodujące wyłączenie referendarza z mocy ustawy. Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 24 § 1 w zw. z art. 22 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.