III SA/Po 1107/14

Dnia 20 sierpnia 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska (spr.) Sędziowie WSA Beata Sokołowska WSA Marzenna Kosewska Protokolant: st. sekr. sąd. Katarzyna Skrocka – Nerka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 sierpnia 2015 roku przy udziale sprawy ze skargi P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia ... 2014 r. nr ... w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniesionego zażalenia na postanowienie w przedmiocie podjęcia zawieszonego postępowania egzekucyjnego oddala skargę Naczelnik Urzędu Skarbowego w ... postanowieniem z dnia ... 2014 r., nr..., działając na podstawie art. 123 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.; dalej: "k.p.a.") w związku z art. 17, art. 18 oraz art. 34 i art. 56 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 1015 ze zm.; dalej: "u.p.e.a." albo "ustawa egzekucyjna"), podjął zawieszone postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych nr.: ..., wystawionych przez Marszałka Województwa ....w stosunku do X.. W uzasadnieniu organ egzekucyjny wskazał, że na wniosek wierzyciela – Marszałka Województwa ..., postanowieniem z dnia ... 2013r. zawiesił postępowanie egzekucyjne prowadzone względem zobowiązanego, w związku z decyzją wierzyciela o odroczeniu terminu płatności do dnia 31 marca 2014 r. Zawiadomieniem z dnia 11 kwietnia 2014 r. wierzyciel poinformował organ egzekucyjny, że w związku niedotrzymaniem terminu wpłaty wyznaczonej wskazaną decyzją, wnosi o podjęcie zawieszonego postępowania egzekucyjnego. W powyższym postanowieniu organ egzekucyjny pouczył zobowiązanego o prawie złożenia zażalenia do Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu, za pośrednictwem Naczelnika Urzędu Skarbowego w ..., w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia. X. zaskarżył powyższe postanowienie zażaleniem z dnia ... maja 2014 r., wnosząc o jego uchylenie i zaniechanie egzekucji. Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu postanowieniem z dnia ..., na podstawie art. 134 w związku z art. 144 k.p.a. w związku z art. 18 i art. 17 § 1 u.p.e.a., stwierdził niedopuszczalność wniesionego zażalenia. Organ odwoławczy wskazał, że przepis art. 57 § 1 u.p.e.a., stanowiący podstawę prawną podjęcia postępowania egzekucyjnego po ustaniu przyczyny zawieszenia, nie określa ani formy prawnej takiego rozstrzygnięcia, ani możliwości zaskarżenia działania organu egzekucyjnego będącego następstwem wniosku złożonego przez wierzyciela. W myśl art. 17 § 1 u.p.e.a., rozstrzygnięcie i zajmowane przez organ egzekucyjny lub wierzyciela stanowisko w sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego następuje w formie postanowienia, przy czym na postanowienie to służy zażalenie, jeżeli u.p.e.a. lub k.p.a. tak stanowi. Mając to na uwadze, w ocenie organu drugiej instancji, postanowienie wydane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w ... w niniejszym przypadku jest postanowieniem, od którego nie przysługuje środek zaskarżenia. Pouczenie zaś o prawie złożenia zażalenia w sytuacji, gdy prawo takie nie przysługuje, nie tworzy uprawnienia do zaskarżenia postanowienia organu pierwszej instancji. X. wniósł skargę na powyższe postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu, wskazując, że Urząd Skarbowy w ... nie dopełnił swojego obowiązku weryfikacji poprawności różnych dokumentów związanych z jego osobą. Według skarżącego, Stacja Paliw Płynnych, od której jest naliczony podatek gruntowy, jest nieczynna i przeznaczona do rozbiórki. Tym samym, jego zdaniem, można uznać jego interes prawny, który został naruszony w wyniku niewykonania podstawowych obowiązków urzędniczych. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a tej ustawy. Innymi słowy, sąd obowiązany jest zasadniczo dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu w sprawie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia wniesionego na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w ... w sprawie podjęcia postępowania egzekucyjnego w administracji. Zgodnie z art. 18 u.p.e.a., jeżeli przepisy tej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. W myśl art. 57 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny podejmuje zawieszone postępowanie egzekucyjne po ustaniu przyczyny zawieszenia, zawiadamiając o tym zobowiązanego. Formą właściwa podjęcia postępowania egzekucyjnego w administracji jest postanowienie (art. 17 § 1 zd. 1 u.p.e.a.). Zażalenie na postanowienie wydane w toku postępowania egzekucyjnego przysługuje wyłącznie w wypadku, gdy przepis ustawy egzekucyjnej lub Kodeksu postępowania administracyjnego tak stanowi (art. 17 § 1 zd. 2 u.p.e.a.). Kluczowe dla sposobu rozstrzygnięcia niniejszej sprawy jest stwierdzenie, że na postanowienie o podjęciu postępowania egzekucyjnego w administracji nie przysługuje zażalenie. Kodeks postępowania administracyjnego przewiduje taką możliwość wyłącznie w odniesieniu do postanowień w sprawie zawieszenia postępowania oraz postanowienia o odmowie podjęcia zawieszonego postępowania (art. 101 § 3 k.p.a.). Zgodnie z art. 134 w związku z art. 144 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność zażalenia oraz uchybienie terminu do jego wniesienia. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. W niniejszym przypadku Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu w sposób prawidłowy zastosował wskazany przepis, stwierdzając, że złożenie przez skarżącego zażalenia na postanowienie o podjęciu postępowania egzekucyjnego było niedopuszczalne. Należy przy tym stwierdzić, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w ...w postanowieniu z dnia ... maja 2014 r. pouczył stronę o prawie wniesienia zażalenia, jednak pouczenie to było błędne, gdyż – jak wskazano – zarówno przepis stanowiący podstawę prawną wydanego postanowienia, jak i inne przepisy postępowania administracyjnego nie przewidują dla tego aktu możliwości wniesienia środka odwoławczego. W ocenie Sądu, błędne pouczenie organu administracji publicznej co do środka odwoławczego nie może skutkować dopuszczalnością rozpoznania takiego środka przez organ odwoławczy. Jak wyjaśniono, podstawa zaskarżenia aktu administracyjnego musi wynikać z przepisu prawa, nie zaś woli organu, który to prawo stosuje. W podobnej sprawie wypowiedział się również Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 kwietnia 2001 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Gd 170/00 (SIP LEX nr 76083), stwierdzając, że samo pouczenie strony o możliwości zaskarżenia postanowienia nie tworzy uprawnienia do zaskarżenia postanowienia organu pierwszej instancji. Skoro zatem nie istnieje norma prawa pozytywnego, która dopuszczałaby możliwość zaskarżenia postanowienia o podjęciu postępowania, to stanowisko organu odwoławczego stwierdzające niedopuszczalność zażalenia skarżącego jest prawidłowe. Z powyższych względów, uznając skargę za bezzasadną, jak również nie stwierdzając innych naruszeń prawa, Sąd orzekł, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), jak w sentencji wyroku.