III SA/Po 1130/15
PostanowienieWSA w Poznaniu2016-03-09
Skład orzekający: Walentyna Długaszewska, Maria Lorych-Olszanowska, Małgorzata Górecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy samo stwierdzenie strony o wątpliwościach co do bezstronności referendarza sądowego, bez wskazania konkretnych okoliczności uzasadniających te wątpliwości, może stanowić podstawę do wyłączenia referendarza od udziału w sprawie?Ratio decidendi
Samo stwierdzenie strony o wątpliwościach co do bezstronności referendarza sądowego, bez wskazania konkretnych okoliczności obiektywnie mogących wywołać takie wątpliwości, nie stanowi podstawy do wyłączenia referendarza od udziału w sprawie. Wniosek o wyłączenie referendarza może być uwzględniony jedynie w przypadkach określonych w przepisach art. 18 i 19 PPSA, które wymagają wskazania konkretnych faktów uzasadniających podejrzenie braku bezstronności.Stan faktyczny
Skarżący R P złożył sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego, wnosząc o jego wyłączenie z uwagi na rzekomą stronniczość i brak bezstronności. Referendarz w oświadczeniu zaprzeczył istnieniu podstaw do wyłączenia. Sąd rozpoznał wniosek o wyłączenie referendarza.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wyłączenia referendarza sądowego S M.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 9 marca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Sędzia NSA Maria Lorych-Olszanowska Sędzia WSA Małgorzata Górecka ( spr. ) po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego z dnia 3 lutego 2016 r. w sprawie ze skargi R P na postanowienie Dyrektora OR ARiMR z dnia [...] 2015 roku Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do usunięcia braków formalnych wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na 2004 rok postanawia: odmówić wyłączenia referendarza sądowego S M
W sprzeciwie od postanowienia referendarza sądowego skarżący R P zażądał m.in. wyłączenia referendarza S M. Uzasadniając to żądanie, wnioskodawca wskazał, że zachodzą uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności oraz, że referendarz jest stronniczy i działa na szkodę strony.
Do akt niniejszej sprawy dołączono oświadczenie referendarza sądowego M , w którym wskazał on, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w przepisach art. 18 § 1 – 3 lub art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a., mogące wywołać uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności przy rozpoznawaniu wniosku o prawo pomocy P.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniosek skarżącego o wyłączenie referendarza nie może zostać uwzględniony.
Instytucja wyłączenia referendarza ukształtowana jest poprzez odesłanie do przepisów o wyłączeniu sędziego (art. 24 § 1 p.p.s.a.) i ma na celu zagwarantowanie bezstronności przy orzekaniu w danej sprawie, tzn. ma zapewnić, aby na treść rozstrzygnięcia nie miały wpływu osobiste zapatrywania i uprzedzenia osoby biorącej udział w jego podjęciu. Powołana ustawa przewiduje dwie grupy przyczyn wyłączenia referendarza, tj. z mocy prawa oraz na wniosek strony (czy tez żądanie referendarza). Zgodnie z art. 18 § 1 p.p.s.a., referendarz jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki: swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia, osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron: w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; dotyczących skarg na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Niezależnie od wskazanych przyczyn, zgodnie z art. 19 p.p.s.a. sąd wyłącza referendarza na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli między nim a jedną ze stron lub jej przedstawicielem zachodzi stosunek osobisty tego rodzaju, że mógłby wywołać wątpliwość co do jego bezstronności.
Odnosząc się do wniosku skarżącego o wyłączenie referendarza w niniejszej sprawie, należy stwierdzić, że w świetle przywołanych wyżej przepisów nie mógł on odnieść skutku. Nie może bowiem stanowić przesłanki wyłączenia referendarza sądowego od udziału w sprawie samo stwierdzenie wnioskodawcy, że, w jego ocenie, działalność referendarza budzi wątpliwości co do jego bezstronności, bez wskazania przez skarżącego na okoliczności, w których stanowisko to znajdowałoby uzasadnienie. Wyjaśnić trzeba, że wniosek o wyłączenie referendarza mogą uzasadniać jedynie takie okoliczności, które obiektywnie mogą wywołać wątpliwości co do jego bezstronności, takich zaś przyczyn nie ma w niniejszej sprawie.
Nie zachodzą również okoliczności opisane w art. 18 p.p.s.a. powodujące wyłączenie referendarza sądowego z mocy ustawy.
Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 24 § 1 w zw. z art. 22 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło